Hasar tespit ekipleri çalışmalarını hangi süreçte yerine getireceklerdir?
Süreç üç aşamada gerçekleşir:
Hasar tespit çalışmaları;
1. Afet etkisi belirleme,
2. İlk hasar tespit ve
3. İtiraz hasar tespit çalışmaları
olmak üzere üç aşamada gerçekleştirilir. İlk hasar tespit çalışmalarının tamamlanması sonrası itiraz hasar tespit çalışmaları öncesinde itiraz talebi kabul çalışmaları yapılır. Tüm çalışmalar ulusal/yerel afet hasar tespit grubu ana çözüm ortağı koordinasyonunda gerçekleştirilir.
Hasar tespit süreçleri devam ederken hasar tespitlerini değiştirebilecek büyüklükte artçı depremlerin meydana gelmesi durumunda, yeniden hasar tespiti yapılmasının gerekli olup olmadığı hususunda alınır ve çalışmalar alınacak Başkanlık görüşü doğrultusunda yürütülür.
İCMAL VE TUTANAK
Afet etkisi belirleme çalışmaları, gelen taleplerin değerlendirilmesi yoluyla veya resen afetin meydana geldiği andan itibaren başlatılır.Afetin meydana geldiği günden itibaren on beş gün içinde tamamlanır ve hazırlanan rapor, icmal ve tutanaklar yerel düzey afet hasar tespit grubu ana çözüm ortağı tarafından il afet ve acil durum müdürlüğüne bu süre içerisinde ulaştırılır.
Çalışmaların yapıldığı on beş günlük süre içerisinde olması koşuluyla; ulusal düzey afet hasar tespit grubu ana çözüm ortağının talebi üzerine, bu süre Başkanlık tarafından, bir kerelik ana çözüm ortağının talep edeceği süre kadar uzatılabilir.
Bina ve bina türü yapılarda meydana gelen hasardan dolayı bir afetin genel hayata etkili olup olmadığı, Afetlerin Genel Hayata Etkililiğine İlişkin Temel Kurallar Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre bu çalışmalar sonucu hazırlanan icmal esas alınarak Başkanlıkça değerlendirilir. Metruk binalar bu kapsama alınmaz.
Afetin o yerleşim biriminde genel hayata etkili olduğuna karar verilirse, afet etkisi belirleme çalışmaları sonlandırılarak ilk hasar tespit çalışmalarına başlanabilir.Afet etkisi belirleme çalışmaları sonucu düzenlenen raporlar hak sahipliği çalışmalarına esas teşkil eder mahiyette olmadığından mahallinde ilan edilmez.
BİNA TESPİTİ
İlk hasar tespit çalışmaları, genel hayata etkili afet bölgesi kararı alındıktan sonra başlatılır. Hasar tespit çalışmalarında afet bölgesindeki binalar tespit edilirken adresler, Mekânsal Adres Kayıt Sistemi verileri kullanılmak suretiyle belirlenir.
Çalışmalar; il hasar tespit ekibi kapasitesinin yeterli olduğu afetlerde on beş gün içerisinde, yeterli olmadığı afetlerde ise doksan gün içerisinde tamamlanır ve hazırlanan rapor, liste, icmal ve tutanaklar yerel düzey afet hasar tespit grubu ana çözüm ortağı tarafından il afet ve acil durum müdürlüğüne bu süre içerisinde ulaştırılır.
Çalışmaların yapıldığı doksan günlük süre içerisinde olması kaydıyla; bu süre ulusal düzey afet hasar tespit grubu ana çözüm ortağının talep edeceği süre kadar Başkanlıkça uzatılabilir.
Her ne kadar iş ve işlemlerin en kısa sürede yapılması hedeflenmekte ise de teknik ve fiziki koşullar süre uzatımlarını gerektirebilmektedir.
Arabulucu - Avukat NURDAN HERİS