Balıkesir’in Burhaniye ilçesinde asırlardır süregelen geleneksel bıçak ustalığı, çırak yetişmemesi nedeniyle sona yaklaşan meslekler arasında yer alıyor.Sadece Bir Araç Değil, Birer Sanat Eseri
ASIRLIK ZANAAT SON ATÖLYEDE YAŞATILIYOR
Burhaniye’ye bağlı Kızıklı Mahallesi’nde yaklaşık 5 asırdır sürdürülen bıçak yapımı, bugün yalnızca tek bir atölyede devam ediyor. Mesleği babasından devralan 5. kuşak usta Tanju Pulat, geleneksel yöntemlerle üretimi sürdürüyor.
GELENEKSEL YÖNTEMLERLE ÜRETİM YAPILIYOR
Fabrikasyon üretime karşı el işçiliğini sürdüren Pulat, çeliği ateşte ısıtarak çekiçle şekillendiriyor. Usta, yıllardır değişmeyen tekniklerle bıçak üretmeye devam ediyor.
YARIM ASIRLIK SATIR HALA KESKİNLİĞİNİ KORUYOR
Atölyede dikkat çeken en önemli parçalardan biri, 1974 yılında üretilen kurban satırı oldu. Satırın yıllardır bilenmeden kullanıldığını belirten Pulat, "Bu satır yapıldığı günden bu yana birçok kurban kesip parçaladı. Hala ilk gün ki gibi bir kez bile bileme yüzü görmedi. Eski ustaların çeliğe su verme ve dövme tekniği böyle belli oluyor. Biz hala bu satırı bilemedik. İlk günkü gibi kullanıyoruz" ifadelerini kullandı.
SANATSAL İŞLEMELER DİKKAT ÇEKİYOR
Kızıklı işi bıçakların en önemli özelliklerinden birinin el işçiliğiyle yapılan motif ve yazılar olduğu belirtildi. Pulat, bu konuda şu ifadeleri kullandı: "Günümüzde bıçak çeliği üzerine el işçiliğiyle yazı ve motif işleyen belki 5 kişi kalmadık"
Açıklamalarına devam eden Pulat, "Babam kurban bıçaklarının üzerine kurban figürleri yapar, kurban duasını ayrıca kurbanın nasıl kesileceğini anlatan resim, figür ve yazılar işlerdi. Bu konuda daha sanatkârdı. Ben de bu geleneği yaşatan son kişilerden biriyim. Bu bıçaklar sadece birer araç değil, her biri birer sanat eseri" dedi.
USTA ÇIRAK BULAMADIKLARINI SÖYLEDİ
Mesleğin geleceğine ilişkin konuşan Pulat, gençlerin bu alana ilgi göstermediğini belirtti. "Bu meslek bize babalarımızın dedelerinden kaldı, biz beşinci kuşağız. Birileri zahmet edip 5 kuşaktır bu mesleği birilerine öğretmiş. Ama bende tıkandı. Son ustayım, meslek benle birlikte ölecek. Bu işi öğrenmek isteyen kimse çıkmıyor. Çırak bulamıyoruz. Ben bu kapıyı kilitlediğimde, Kızıklı'nın asırlık bıçak kültürü de tarih olacak. Ya öbür tarafta dedelerim, babam bana hesap sorarsa, niye bu mesleği öğretmedin derse" ifadelerine yer verdi.
USTA MESLEĞİNİ SÜRDÜRMEYE DEVAM EDİYOR
Burhaniye’deki atölyesinde çalışmalarını sürdüren Tanju Pulat, bir yandan üretim yaparken diğer yandan mesleğini devredecek çırak arayışını sürdürüyor.