Hepimiz ilişkilerimizde sevilmek, kabul edilmek, anlaşılmak ve görülmek isteriz. Tüm bunlar insanın varoluşsal ihtiyaçlarıdır. İlişkilerde tüm bu ihtiyaçlarımızı iletmenin yolu iletişimdir. Kurduğumuz ilişkilerde kullandığımız iletişimi iyi yapan şeyde etkili iletişim dili kullanmaktır. Etkili iletişim becerilerinden biri de "ben dili" ifadelerine daha sık yer vermektir.
İlişkilerde en yoğun ihtiyacımız istek ve ihtiyaçlarımızı karşı tarafa aktarmak ve anlaşıldığımızı hissetmektir. Kişinin kendi istek ve ihtiyaçlarını merkezinde kendi duyguları vardır. Eğer içinde büyüdüğümüz ailede duygu paylaşımında bulunmak bir zayıflık göstergesi olarak görülüyorsa, duygu dilinde paylaşım yapmanın bize karşımızdakine güçsüz düşüreceğine inanır, ne kadar ihtiyaç içinde olursak olalım ben dili ifadelerine yer vermekten imtina ederiz.
Ben dili kullanmayı pratik ettiğimizde, odağımızı giderek kendi hislerimize verir, kendi hislerimiz ve düşüncelerimizle daha fazla temas kurmaya başlarız. Böylece kurduğumuz ilişkilerimizde kendi ihtiyaçlarımızla kalmayı başarabiliriz. Örnek verecek olursak;
- "Böyle hissettirdiğim için üzgünüm."
- "Senden haber alamayınca kaygılandım."
- "Daha az görüştüğümde kendimi daha yalnız hissediyorum."
Yukardaki ben dili ile kullanılan üç örneğe dikkat ettiğimizde, bu ifadelerde karşı tarafı yargılma, eleştirme ya da incitecek her hangi bir söz ve söylem bulunmadığını sizde göreceksiniz. Ben dili kullandığımızda, Karşımızdaki kişi kendini tehdit altında hissetmediği için savunmaya geçmeyecektir. İhtiyaçlarımızın ne olduğunu ve insanların bunun için ne yapmaları gerektiğini söylemek bizlerin sorumluluğunda olan bir şeydir. Kimse bizim aklımızdan ne geçtiğini okuyacak üstün güçlere sahip değildir. Kimse kendisine düşmanca davranan ve saldıra geçen birine güven duymaz ve iletişimi sürdürmek istemez.
YAKIN VE SAYGILI
Ben dili ifadesinde karşımızdaki kişi ile daha yakın, daha saygılı daha iyi bir ilişki kurma çabası vardır. Karşımızdaki ile kurduğumuz etkileşimde ben dili ifadelerine yer verdiğimizde karşımızdaki kişi gururu okşanmış hissedeceği için kendi savunmasız taraflarını bize daha çok açacak daha anlaşılır bir noktadan bizimle iletişim kuracaktır. Ben dilinde duygularımızı, karşımızdakini tahrik etmeden ve onu incitmeden açıkladığımız için ilettiğimiz istek ve ihtiyaçlarımızın karşılanması çok daha mümkündür. Bütün ilişkilerimizde yaşadığımız sorunları çözecek binlerce yol bulmaya gerek yok. Bulacağımız yol karşımızdakini bizimle açık bir iletişime davet etmektir. Ben dili kullanımı, karşımızdakini silahsızlaştıran ve empatik bir yol olduğu için müzakereye de davet etmektir. Eğer istek ve ihtiyaçlarımızı şikayet ederek, odağımızı karşımızdakinin tutum ve davranışlarını verir, eleştiri ve yargı ifadeleri ile karşımızdaki kişiye saldırırsak; karşımızdaki kişinin barajlarının kapaklarını açmasına neden oluruz. Bunu yaptığımızda karşımızdaki kişi haklı çıkmak için bizimle savunmaya geçecek adeta konuşmamız karşılıklı kavgaya dönüşecektir. Karşımızdaki kişiyi suçlayıp kendimizi kurban gibi görürsek, istediğimizi elde etme şansımız çok az olacaktır.
Kısacası ilişki içinde olduğunuz kişilerle daha sık ben dili kullanmaya özen gösterin. Böylece daha şefkatlı daha yapıcı bir iletişim dili kullanacağınız için ilişkilerinizde daha destekleyici ve daha dinlemeye açık bir etkileşim örüntüsü yaratmış olursunuz.