Muğla'nın Marmaris ilçesinde bulunan ve turizme kapalı olan Boncuk Koyu, nesli korunmaya çalışılan kum köpek balıkları için kritik öneme sahip olmaya devam ediyor. Gökova Körfezi'nde yer alan koyda yürütülen bilimsel çalışmalar kapsamında köpek balıklarının hareketleri, davranışları ve popülasyon durumları özel kamera sistemiyle izleniyor.
24 SAAT KESİNTİSİZ TAKİP EDİLİYOR
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü koordinasyonunda, Akdeniz Koruma Derneği tarafından sürdürülen çalışmalarda 2'si su altında, 1'i su üstünde olmak üzere toplam 3 kamera kullanılıyor.
2021 yılında kurulan ve güneş enerjisiyle çalışan sistem sayesinde görüntüler uzaktan kesintisiz takip edilirken, elde edilen verilerle kum köpek balıklarının davranışları, alandaki dağılımları ve deniz suyu sıcaklığındaki değişimlerin tür üzerindeki etkileri analiz ediliyor. Sistem ayrıca yasa dışı avcılığa karşı da caydırıcı rol üstleniyor.
ULUSLARARASI ÖNEME SAHİP ALAN
Akdeniz Koruma Derneği'nin bilimsel çalışmaları doğrultusunda Boncuk Koyu, 2023 yılında Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) tarafından Önemli Köpek Balığı Alanı (ISRA) ilan edildi. Latince adı Carcharhinus plumbeus olan kum köpek balıkları, 1 ila 3,5 metre uzunluğa ve 100 ila 350 kilogram ağırlığa ulaşabiliyor. Bir doğumda 12 ila 15 yavru dünyaya getirebilen tür, 1 ila 80 metre derinlikte yaşamını sürdürüyor. Boncuk Koyu'nun, ABD'nin güney kıyılarından sonra dünyada bilinen sayılı üreme alanlarından biri olduğu, Akdeniz'de ise türün tespit edilen tek üreme bölgesi olduğu belirtiliyor.
"AKDENİZ EKOSİSTEMİ İÇİN BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR"
Akdeniz Koruma Derneği Bilimsel İzleme Koordinatörü Tunca Olguner, Boncuk Koyu'nun son yıllarda uluslararası alanda öneminin daha da arttığını söyledi. Olguner, bölgede sürekli görüntü kaydı alındığını ve su sıcaklığının da düzenli olarak takip edildiğini belirterek, toplanan verilerin koruma projelerinde kullanıldığını ifade etti. Olguner, kum köpek balıklarının rahatsız edilmemesi amacıyla bölgede demirleme, çapalama ve dalış gibi faaliyetlerin yasaklandığını belirtti. Bilim insanlarının, uzaktan izleme yöntemiyle türleri rahatsız etmeden popülasyonlarını ve davranışlarını takip etmeyi sürdürdüğünü kaydeden Olguner, kum köpek balıklarının tepe yırtıcısı olarak Akdeniz ekosistemindeki doğal dengenin korunmasında önemli rol oynadığını vurguladı.