PELİN PEKEDİS - EGE TELGRAF - Kıymanın renk değiştirmesinin en temel nedenlerinden biri hava ile temas etmesidir. Etin yüzeyi oksijenle karşılaştığında rengi daha parlak kırmızı görünebilir. Ancak oksijen teması ve bekleme süresi uzadıkça kıymanın rengi kahverengiye, griye ya da daha koyu tonlara dönebilir.
Kıyma bütün ete göre daha hassastır. Çünkü et çekildiğinde yüzey alanı artar ve hava ile temas eden bölüm çoğalır. Bu nedenle kıyma, parça ete göre daha hızlı renk değiştirir ve daha hızlı bozulabilir.
HAVA TEMASI RENGİ ETKİLER
Kıyma paketinden çıkarıldığında ya da ambalajı açıldığında hava ile temas eder. İlk aşamada kırmızı görünüm belirgin olabilir. Ancak bekledikçe yüzeyde oksidasyon oluşur ve renk koyulaşabilir.
Kıymanın üst kısmı kırmızı, iç kısmı daha koyu ya da kahverengi olabilir. Bu durum bazen ambalaj içindeki oksijen farkından kaynaklanır. Ancak renk değişimine kötü koku ve yapışkan doku eşlik ediyorsa bozulma ihtimali düşünülmelidir.
BEKLEME SÜRESİ UZADIKÇA RENK KOYULAŞIR
Kıyma buzdolabında bekledikçe rengini kaybedebilir. İlk alındığında canlı kırmızı olan kıyma, zamanla matlaşabilir ve kahverengimsi bir görünüm alabilir. Bekleme süresi uzadıkça bu değişim daha belirgin hale gelir.
Kıyma uzun süre bekletilmeye uygun bir gıda değildir. Satın alındıktan sonra kısa sürede kullanılmalıdır. Eğer aynı gün kullanılmayacaksa uygun şekilde dondurulması daha güvenli olabilir.
BUZDOLABINDA BEKLEYEN KIYMA GRİLEŞEBİLİR
Buzdolabında saklanan kıyma, ambalaj içinde ya da kapalı kapta zamanla gri tonlara dönebilir. Bu renk değişimi oksijen azalması, bekleme süresi ve etin yapısındaki doğal değişimlerle ilgili olabilir. Ancak gri renk her zaman güvenli olduğu anlamına gelmez.
Kıymanın rengiyle birlikte kokusu ve dokusu da kontrol edilmelidir. Gri renk yoğunlaşmışsa, kıyma kötü kokuyorsa, yapışkan ya da sümüksü hale gelmişse tüketilmemelidir.
KIYMANIN İÇ KISMI NEDEN KAHVERENGİ OLUR?
Paketli kıymanın dış yüzeyi kırmızı, iç kısmı kahverengi görünebilir. Bunun nedeni iç kısımların hava ile daha az temas etmesidir. Oksijenle temas etmeyen et bölümleri daha koyu renkte kalabilir.
Bu durum tek başına bozulma belirtisi olmayabilir. Ancak kıyma açıldığında ekşi, ağır, çürük ya da rahatsız edici bir koku varsa ürün kullanılmamalıdır. Renk değişimi her zaman koku ve doku ile birlikte değerlendirilmelidir.
AMBALAJ ŞEKLİ RENK DEĞİŞİMİNİ ETKİLEYEBİLİR
Kıymanın nasıl paketlendiği rengini etkileyebilir. Streç filmle sarılmış kıyma, vakumlu kıyma ya da kapalı ambalajdaki kıyma farklı renk tonlarında görünebilir. Vakumlu ambalajda et daha koyu renkte olabilir çünkü oksijen teması sınırlıdır.
Ambalaj açıldıktan sonra kıymanın rengi kısa süre içinde değişebilir. Ancak ambalajda şişme, sızıntı, ağır koku ya da son kullanma tarihi problemi varsa ürün kullanılmamalıdır.
VAKUMLU KIYMA AÇILINCA RENGİ DEĞİŞEBİLİR
Vakumlu paketlerde kıyma oksijenle daha az temas eder. Bu nedenle ambalaj içinde daha koyu, morumsu ya da kahverengimsi görünebilir. Paket açıldıktan sonra hava ile temas edince rengi bir miktar açılabilir.
Ancak paket açıldığında kötü koku varsa ya da kıyma yapışkan, sümüksü, aşırı sulu görünüyorsa tüketilmemelidir. Vakumlu olması, bozulma riskini tamamen ortadan kaldırmaz.
KIYMA NEDEN GRİ OLUR?
Kıymanın gri görünmesi hava teması, oksijen azalması, ambalaj koşulu ya da bekleme süresiyle ilişkili olabilir. İç kısımlarda gri renk daha sık görülebilir. Ancak tüm kıyma mat gri, yapışkan ve kötü kokuluysa bu bozulma belirtisi olabilir.
Gri kıyma kullanılmadan önce mutlaka koklanmalı ve dokusu kontrol edilmelidir. Şüpheli durumda pişirerek değerlendirmek doğru değildir. Bozulmuş kıyma pişirme ile güvenli hale gelmeyebilir.
YEŞİLİMSİ RENK VARSA TÜKETMEYİN
Kıymada yeşilimsi, parlak, kaygan ya da olağan dışı renk değişimi varsa bu ciddi bozulma belirtisi olabilir. Böyle bir görünüm normal oksidasyonla karıştırılmamalıdır. Özellikle kötü koku ve sümüksü doku eşlik ediyorsa kıyma kesinlikle tüketilmemelidir.
Yeşilimsi ya da garip parlaklığa sahip kıymada risk alınmamalıdır. Bu tür renk değişimleri gıda güvenliği açısından uyarı kabul edilmelidir.
KÖTÜ KOKU EN ÖNEMLİ UYARILARDAN BİRİDİR
Taze kıymanın kokusu hafif ve et kokusuna benzer olmalıdır. Ekşi, çürük, ağır, amonyak benzeri ya da rahatsız edici bir koku varsa kıyma bozulmuş olabilir. Koku değişimi renk değişiminden daha ciddi bir uyarıdır.
Kötü kokan kıyma tüketilmemelidir. Baharatlamak, yıkamak ya da pişirmek bozulmuş kıymayı güvenli hale getirmez. Koku şüpheliyse ürün atılmalıdır.
YAPIŞKAN VE SÜMÜKSÜ DOKU BOZULMA BELİRTİSİDİR
Kıyma elde yapışkan, kaygan, sümüksü ya da ipliklenir gibi hissediliyorsa bozulma başlamış olabilir. Taze kıyma nemli olabilir; ancak yapışkan ve kaygan bir tabaka normal kabul edilmemelidir.
Doku değişimi kötü koku ve renk değişimiyle birlikte görülüyorsa kıyma kesinlikle kullanılmamalıdır. Kıyma gibi hassas ürünlerde şüpheli doku önemli bir bozulma işaretidir.
AŞIRI SULANMA VARSA DİKKAT
Kıyma paketinin içinde fazla sıvı birikmişse dikkatli olunmalıdır. Etin bir miktar su bırakması mümkün olsa da aşırı sulanma, bekleme süresi ve sıcaklık değişimiyle ilişkili olabilir. Suyun rengi, kokusu ve kıymanın dokusu kontrol edilmelidir.
Kıymadan kötü kokulu, bulanık ya da yapışkan sıvı çıkıyorsa tüketilmemelidir. Özellikle ambalajın altında biriken sıvı ağır kokuyorsa ürün risklidir.
SON KULLANMA TARİHİ MUTLAKA KONTROL EDİLMELİ
Paketli kıymada son kullanma tarihi dikkatle kontrol edilmelidir. Tarihi geçmiş kıyma kullanılmamalıdır. Tarihi geçmemiş olsa bile ambalaj hasarlıysa, şişmişse, kötü kokuyorsa ya da renk-doku değişimi belirginse risk alınmamalıdır.