Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, NATO Liderler Zirvesi kapsamında Ankara'ya geldi. Trump'ı Ankara Havalimanı'nda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan karşıladı. Görüşme öncesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump gazetecilere açıklamalarda bulundu. İşte o açıklamalardan öne çıkanlar; Cumhurbaşkanı Erdoğan, görüşmenin önemine dikkat çekerek, “Değerli dostumla Ankara'da bir arada olmak bizlere ayrı bir güç katmıştır. Kendilerine hoş geldiniz diyorum” dedi. Erdoğan, açıklamasında “Bu ziyaretin ne kadar önemli olduğunu özellikle ifade etmek istiyorum” ifadelerini kullandı.
TRUMP’TAN ERDOĞAN’A ÖVGÜ: HARİKA BİR LİDERSİNİZ
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ardından konuşan ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yönelik dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Trump, “Çok iyi dostuz harika bir lidersiniz saygı görüyorsunuz” dedi. ABD Başkanı, Türkiye’nin gücüne vurgu yaparak, “Türkiye'nin ne kadar güçlü olduğunu bilmiyorlar Cumhurbaşkanı'na büyük saygım var” ifadelerini kullandı. Ankara’daki zirve, Türkiye’nin NATO içindeki rolünü yeniden öne çıkarırken, Anadolu Ajansı da Trump’ın Türkiye’nin Cumhurbaşkanı Erdoğan liderliğinde askeri açıdan “çok güçlü” hale geldiğini söylediğini aktardı.
“NATO ZİRVESİ TÜRKİYE’DE OLMASAYDI KATILMAMA DURUMUM OLABİLİRDİ”
Trump’ın açıklamalarında NATO’ya yönelik eleştiriler de dikkat çekti. ABD Başkanı, zirveye katılımında Türkiye’nin ev sahipliğinin belirleyici olduğunu belirtti. Trump, “NATO'dan büyük bir hayal kırıklığı içerisindeydim. Tabii bu zirve Türkiye'de olmasaydı katılmama durumumum olabilirdi. Çünkü katılmam gerektiğini düşündüm” dedi. Reuters’ın aktardığına göre Ankara’daki NATO Zirvesi’nde savunma harcamaları, büyük silah anlaşmaları, Ukrayna’ya destek ve ittifak içi yük paylaşımı gibi başlıklar öne çıktı. Zirve öncesinde NATO müttefiklerinin savunma sanayii alanında yeni anlaşmaları gündeme geldi.
F-35 SORUSUNA DİKKAT ÇEKEN YANIT
Gazeteciler, ABD Başkanı Trump’a Türkiye’ye F-35 satışına ilişkin süreci sordu. Trump, bu soruya iki ülke ilişkilerinin iyi seyrettiğini belirterek yanıt verdi. Trump, “- Bu konuda bir karar vereceğiz. Çok iyi bir ilişkimiz var ve sanıyorum ki birçok kişi neden bunu yapmıyoruz diye düşünüyorlar. Türkiye sadık bir dostumuz. F-35 harika bir uçak. Ve kesinlikle bu konuda bir şeyler düşüneceğiz” ifadelerini kullandı. Bu sözler, Türkiye’nin F-35 programına dönüş ihtimalini yeniden gündemin merkezine taşıdı. Reuters, Trump yönetiminin Türkiye’ye F-35 satışı konusunda destek vermesinin beklendiğini, ancak Türkiye’nin 2019’da Rusya’dan S-400 alması nedeniyle uygulanan yaptırımlar ve yasal kısıtlamaların süreci zorlaştırdığını yazdı.
ERDOĞAN: BEŞ UÇAK İÇİN SÖZ ALINDI
Trump’ın ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan’a da F-35 satışına ilişkin gelişmeler soruldu. Erdoğan, F-35 dosyasının Türkiye açısından yeni bir konu olmadığını belirtti. Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu konunun Amerikalı yetkililerle daha önce de görüşüldüğünü ifade ederek beş uçak için söz alındığını hatırlattı. Erdoğan, “Bu konuda da Trump her zaman sözünün arkasındadır” dedi.
KAAN UÇAKLARININ MOTORLARI DA GÜNDEME GELDİ
Görüşme öncesi açıklamalarda Türkiye’nin milli muharip uçağı KAAN’a ilişkin motor başlığı da gündeme geldi. Trump, uçak ve motor tedariki konusunda ABD’nin sorumluluklarına işaret etti. Trump, “Türkiye uçakları en iyi uçakları aldı. ABD'den bir uçak aldığınız zaman bir motor rehabilitasyonu gerekirse bizim zaten motorların çalışır vaziyette olmasını sağlamamız gerekiyor, böyle düşünüyorum” dedi. ABD Başkanı açıklamasının devamında, “- Bir uçak aldınız bir motor aldınız, bunun güncellenmesi gerekiyorsa bizim sorumluluğumuz olduğunu düşünüyorum. Türkiye İran'ı çok iyi tanıyor. Bazı ülkelerle çok önemli rol oynadılar. Çatışmaya da girebilirlerdi İsrail'le olan ilişkilerini biliyorsunuz. Belki de benim için çatışmaya girmediler. Sadece kendi adıma konuşabilirim bir ilişkimiz var ve savaşı da bitirmek için sıradışı çaba gösterdiler” ifadelerini kullandı. Reuters’ın haberinde, F-35 başlığının yanı sıra Türkiye’nin KAAN savaş uçağı için motor tedariki konusunun da Ankara’daki savunma diplomasisinin önemli başlıkları arasında yer aldığı aktarıldı.
RUSYA-UKRAYNA MESAJI
ABD Başkanı Trump, Rusya-Ukrayna savaşıyla ilgili açıklamasında iki tarafın da anlaşma istediğini söyledi. Trump, “Her ikisi de anlaşmak istiyor” dedi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Cumhurbaşkanı Erdoğan’a saygı duyduğunu belirten Trump, “Putin de Cumhurbaşkanı Erdoğan'a büyük saygı duyuyor” ifadelerini kullandı. Trump, “Sekiz savaşı bitirdim, sanırım dokuzuncuyu da bitireceğiz. Şu an çok yakın görünmüyor ama bu işler en uzak göründüğünde biter” sözleriyle Rusya-Ukrayna savaşına ilişkin diplomatik sürece dair mesaj verdi.
CAATSA YAPTIRIMLARI İÇİN “KALDIRACAĞIZ” MESAJI
Görüşme öncesi açıklamalarda en dikkat çeken başlıklardan biri de CAATSA yaptırımları oldu. Trump, bir soru üzerine ABD’nin Türkiye’ye uyguladığı yaptırımları kaldıracağını ifade etti. ABD Başkanı, “Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz” diye konuştu. CAATSA yaptırımları, Türkiye’nin S-400 hava savunma sistemi alımı sonrası Ankara-Washington hattında yaşanan en kritik başlıklardan biri olmuştu. Reuters, Türkiye’nin F-35 programından çıkarılmasının ve yaptırım sürecinin S-400 alımıyla bağlantılı olduğunu aktarırken, bu dosyanın hâlâ hukuki ve siyasi engeller barındırdığını belirtti.