Türkiye bankacılık sisteminde birçok yatırım aracı bulunmaktadır. Bununla birlikte her birinin kendine özgü özellikleri, avantaj ve dezavantajları vardır. Yaygın olarak kullanılan yatırım araçları ise sınırlı sayıdadır. Şirketlerin hisse senetlerinin satın alınması ve bu sayede şirketlere ortak olma yolu ile değer artışlarından pay alınması BIST (Borsa İstanbul) aracılığı ile gerçekleştirilebilmektedir. Son dönemde oldukça tercih edilen bu yatırım aracı piyasa hareketliliğine karşı oldukça duyarlıdır. Yakın dönemde yaşanan Brunson krizi sebebi ile borsa getirisi negatif seyre dönmüş ve 2018 yılının yaz aylarında yaklaşık yüzde 26 oranında kayıp yaşanmasına neden olmuştur. Bu olay hisse senedi yatırımının hassasiyeti ile ilgili oldukça geçerli bir örnektir.
Vadeli mevduat yatırımında faiz getirisi baştan bellidir ve bu sebeple risk neredeyse bulunmamaktadır. Türk Lirası ya da döviz cinsi mevduatların bankalarda değerlendirilmesi gerekmektedir. Yıllar bazında incelendiğinde; mevduat faizi, diğer yatırım araçlarına kıyasla daha stabil bir düzende gelişme göstermiştir.
Geleneksel bir yatırım aracı olan altın, ülkemizde oldukça popülerdir. Altın, enflasyon riskine karşı bir korunma sağlayabilir ve güvenli liman olarak görülür ancak getirisi düşük olabilir ve değeri dalgalanmalara tabidir. Özellikle kriz ve savaş dönemlerinde yatırım tercihlerinde üst sıralarda yer alan altın; pandemi sürecinde de aynı etkiyi yaratmıştır.
Hazine Müsteşarlığı tarafından yurt içi piyasada ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS), bir yıldan kısa (Hazine Bonosu) ya da uzun (Devlet Tahvili) olabilmektedir. DİBS sahiplerine karşı borçlu olan devlet, belirli kupon ödeme tarihleri ile vade sonunda, borçlu olunan tutarda ödeme yapmaktadır.
Türkiye’de konut ya da ticari gayrimenkul ile uzun vadede kira getirisi sağlamak ve Amerikan Doları ile Euro da yaygın yatırım aracı olarak görülmekte ve özellikle bireysel yatırımcı tarafından tercih edilmektedir. Yatırım fonları, birikimlerin profesyonel fon yöneticileri tarafından yönetilen portföylerde değerlendirilmesi imkânı sağlamaktadır. Bu fonlar, hisse senetleri, tahviller, gayrimenkul veya diğer varlıklardan oluşabilir. Fonlar, riskin dağıtılması ve çeşitlendirme avantajı sağlar.
Yatırım yaparken karar vermek kolay değildir, ancak doğru bilgi ve araştırma ile en uygun seçeneği bulmak mümkündür. Yatırım yapmadan önce, risk toleransı, likidite ihtiyacı ve yatırım hedeflerini belirlemek önemlidir. Unutulmaması gereken husus her yatırım aracının avantaj ve risklerinin bulunmasıdır. Bu nedenle bireysel tercih ve hedefleri dikkate alarak ve birikimleri farklı yatırım araçları arasında dağıtarak riskler minimize edilebilir ve dengeli bir portföy oluşturulabilir. Ayrıca, finansal danışmanlık hizmeti almak da doğru kararların alınması sürecinde faydalı olacaktır.
Gelecek hafta verilerin açıklanacağı takvimden önemli olanları aşağıda paylaşıyorum.
Ekonomik veri takvimi
17 Temmuz 2023, Pazartesi Çin GSYH (Aylık-Yıllık)
17 Temmuz 2023, Pazartesi Çin Sanayi Üretimi (Aylık-Yıllık)
17 Temmuz 2023, Pazartesi Türkiye Bütçe Dengesi
18 Temmuz 2023, Salı ABD Sanayi Üretimi
19 Temmuz 2023, Çarşamba İngiletere TÜFE (Aylık-Yıllık)
19 Temmuz 2023, Çarşamba Euro Bölgesi TÜFE (Aylık-Yıllık)
20 Temmuz 2023, Perşembe Çin Gösterge Faiz Oranı
20 Temmuz 2023, Perşembe Almanya ÜFE (Aylık-Yıllık)
20 Temmuz 2023, Perşembe Türkiye Faiz Oranı
20 Temmuz 2023, Perşembe Euro Bölgesi Cari İşlemler Dengesi
21 Temmuz 2023, Cuma İngiltere Perakende Satışlar (Aylık-Yıllık)
Ekonomi ve finans sözlüğü
Açığa satış işlemi: Yatırımcının portföyünde bulunmayan bir varlığı başta fiyat düşme beklentisi olmak üzere çeşitli gerekçelerle satması, teslim zamanı geldiğinde ise söz konusu varlığı piyasadan alıp teslim etmesi işlemidir (TCMB).
Dönemsel faiz: Bir yatırımın fiilen elde tutulma süresince getireceği faizi ifade eder (TCMB).