Bir damla suda çoğalıyor, bir şehirde paniğe neden oluyor! İzmir’de alarm zillerini çaldırdı, uzmanlar uyardı

AFRİKA SİNEĞİ NEDİR? İzmir’de son dönemde artan sivrisinek şikayetleriyle birlikte kamuoyunda “Afrika sineği” olarak anılan türler yeniden gündeme geldi. Afrika sineği, Afrika kökenli olduğu bilinen bazı istilacı sivrisinek türleri için kullanılıyor.

Bu ifade tek bir türü değil, benzer özellikler gösteren istilacı sivrisinek türlerini kapsıyor ve çeşitli ölümcül hastalıkları da beraberinde getiriyor.

Afrika sineği olarak anılan türlerden biri, bilimsel adıyla Aedes aegypti olarak bilinen sivrisinek türüdür. Bu türün kökeni Afrika’dır ve dünya genelinde farklı bölgelerde yayılım gösterir.

Türkiye’de son yıllarda yayılım gösteren ve vatandaşların sıkça karşılaştığı tür ise çoğunlukla Asya kaplan sivrisineği olarak bilinen Aedes albopictus'tur. Bu tür de istilacı yapısıyla dikkat çeker.

İstilacı sivrisinek türlerinin küresel ticaret, ulaşım ağları ve iklim değişikliği gibi nedenlerle yeni bölgelere yayılıyor.

Bu sineklerin en dikkat çeken özelliklerinden biri gündüz saatlerinde de aktif olabilmeleridir. Klasik sivrisineklerin aksine yalnızca akşam saatlerinde değil gün boyunca da insanları rahatsız ederler.

AFRİKA SİNEĞİ İNSANI ISIRIR MI? Dişi sivrisinekler yumurta gelişimini tamamlayabilmek için kan emmeye ihtiyaç duyar ve insanları ısırabilir. Erkek sivrisinekler ise kan emmez.

Isırık sonrasında kişiden kişiye değişmekle birlikte kaşıntı, kızarıklık ve cilt hassasiyeti görülebilir. Bu belirtiler çoğu zaman birkaç gün içinde kendiliğinden geçer.

AFRİKA SİNEĞİNİN ZARARLARI NELERDİR? Dünya genelinde bazı Aedes türleri çeşitli virüslerin taşınmasında rol oynayan vektörler arasında yer alıyor. Bu nedenle bilim insanları tarafından yakından takip ediliyorlar.

Ancak bir sivrisineğin hastalık taşıyıp taşımadığı bulunduğu bölgeye ve yerel sağlık koşullarına göre değişiklik gösteriyor. Her sivrisinek hastalık taşıyor anlamına gelmiyor.

Sivrisineklerin en yaygın zararı ise yaşam kalitesini düşürmeleri. Özellikle yaz aylarında açık alan kullanımını olumsuz etkileyebiliyorlar.

AFRİKA SİNEĞİ HANGİ ÜRÜNLERE ZARAR VERİR? Sivrisinekler doğrudan tarımsal ürünlerle beslenen zararlılar arasında yer almaz. Bu nedenle kahverengi kokarca gibi meyve ve sebzelerde ekonomik kayıp oluşturan tarım zararlılarıyla karıştırılmamalıdır.

Afrika sineği ya da istilacı sivrisinek türlerinin temel yaşam alanları durgun su kaynaklarıdır. Bitkilere doğrudan zarar verme özellikleri bulunmaz.

Bu nedenle mandalina, domates, fındık, mısır veya diğer tarım ürünlerinde doğrudan ürün kaybına yol açtıklarına ilişkin bilimsel bir veri bulunmaz.

AFRİKA SİNEĞİNDEN NASIL KURTULUNUR? Uzmanların en etkili yöntem olarak önerdiği uygulama, sivrisineklerin üreme alanlarını ortadan kaldırmaktır. Çünkü bu türler yumurtalarını genellikle durgun sulara bırakır.

Evlerin balkonlarında bulunan su dolu saksı altlıkları düzenli olarak boşaltılmalıdır. Kova, bidon, varil ve kullanılmayan kaplarda yağmur suyu birikmesine izin verilmemelidir.

Bahçelerdeki süs havuzları ve su depolarının düzenli kontrol edilmesi önerilmektedir. Pencerelerde sineklik kullanılması fiziksel koruma yöntemleri arasında ilk sıralarda yer alıyor.

Açık alanlarda uzun kollu kıyafetler tercih edilmesi ve sivrisinek kovucu ürünlerin kullanılması bireysel korunmada etkili yöntemler arasında gösteriliyor.

Hastalık, taşıyıcı çeçe sineğinin insanı veya hayvanı ısırmasıyla kana karışan Trypanosoma brucei paraziti nedeniyle oluşur. Doğrudan insandan insana veya sivrisinekler yoluyla bulaşmaz. Nadiren anne karnından bebeğe geçebilir.

Belirtiler: Hastalık iki ana evrede ilerler: 1. Evre (Hemolenfatik): Sinek ısırığından sonraki ilk haftalarda yüksek ateş, şiddetli baş ağrısı, kas-eklem ağrıları ve lenf bezlerinde şişme görülür.

2. Evre (Nörolojik): Parazit beyin ve omuriliğe geçer. Şiddetli uyku bozuklukları (gündüzleri uyuyup geceleri uyanık kalma), kişilik değişiklikleri, zihinsel karmaşa, denge kaybı ve koma meydana gelir.