Ne Alaçatı ne Seferihisar! Adını az duyduk ama çok şey saklıyor: İzmir’de huzur arayanların yeni gözdesi olmaya başladı

KİRAZ’IN COĞRAFİ KONUMU Kiraz, İzmir’in doğusunda yer alıyor. İl merkezine uzaklığı 142 kilometre olarak belirtiliyor.

İlçenin kuzeyinde Manisa ili, doğusunda Tire ve Bayındır, batısında Ödemiş, güneyinde ise Beydağ ve Nazilli bulunuyor.

İlçenin yüzölçümü 572 kilometrekare. Kiraz’a bağlı 52 köy bulunurken, herhangi bir beldesi yer almıyor. 2009 yılı ADNKS verilerine göre ilçenin toplam nüfusu 44.406 olarak kaydedildi. Bu nüfusun 8.469’u ilçe merkezinde, 35.967’si ise köylerde yaşıyor.

EĞİTİM KURUMLARI Kiraz ilçesinde 47 ilköğretim okulu, 3 ortaöğretim kurumu, 1 halk eğitim merkezi, 1 mesleki eğitim merkezi ve 1 yatılı ilköğretim bölge okulu bulunuyor. Bu okullarda toplam 7.679 öğrenci eğitim görürken, 338 öğretmen görev yapıyor.

SAĞLIK HİZMETLERİ İlçede 1 Sağlık Grup Başkanlığı, 1 Devlet Hastanesi, 4 sağlık ocağı, 1 Ana Çocuk Sağlığı Merkezi ve 1 Verem Savaş Dispanseri hizmet veriyor.

TARIM VE EKONOMİ Kiraz ilçe ekonomisinde tarım ve hayvancılık önemli bir yer tutuyor.

Yörede başlıca patates, tütün, pamuk, zeytin, kestane, ceviz ve üzüm üretimi yapılıyor.

TARİHİ YAPILAR VE ESERLER Kiraz’ın tarihini yansıtan başlıca yapılar arasında Hisar Kalesi, Yağlar Kalesi ve Kayacık Hisar Kalesi bulunuyor.

İlçedeki Aydınoğlu Camii, Suludere Camii ve Hamamı Osmanlı dönemine ait eserler arasında yer alıyor.

KİRAZ ADI NEREDEN GELİYOR? Bölge, tarih boyunca farklı medeniyetlere ev sahipliği yapması nedeniyle çeşitli isimlerle anıldı. M.Ö. 8. yüzyılda İonlar tarafından “Kışın sert soğuktan koruyan Kışlık Barınak” anlamına gelen “Klaos/Kleos” adı kullanıldı. Bizans döneminde “Çanak ova” anlamına gelen “Kilas/Kilos” ismi verildi. M.S. 2. yüzyıl sonlarında “Kilbis” ve “Koloe/Kolose” adları kullanıldı.

Osmanlı döneminde ise “Keles/Kelas/Kilas” isimleri tercih edildi. Türkiye Cumhuriyeti döneminde, 1948 yılında ilçe olan Keles’e “Kiraz” adı verildi.

KELES ADININ ANADOLU’DAKİ KÖKENİ Kaynaklara göre “Keles” ismi Kazak dilinde bir kertenkele türünü, Çağatay Türkçesi’nde ise bir sincap türünü ifade ediyor.

İsmin, Sir Derya bölgesinden Anadolu’ya göç eden Kayı Boyu’na mensup Türkler tarafından Batı Anadolu’ya taşındığı belirtiliyor. Ayrıca Oğuzlar’a ait “Keles” adlı bir oymağın varlığı da Osmanlı dönemine ait tahrir defterlerinde yer alıyor.

GEZİLECEK YERLER VE DOĞAL ALANLAR Kiraz’da günümüze ulaşan tarihi eser sayısı sınırlı olsa da Ulucami olarak da bilinen İsa Bey Camii ilçenin öne çıkan yapıları arasında bulunuyor.

Suludere’de Anadolu Selçuklu dönemine ait cami ve çeşme ile Vakıflar Mahallesi’ndeki Vakıflar Türbesi de ziyaret edilebilecek yerler arasında yer alıyor.

Doğal alanlar arasında Çatak Şelalesi ve çevresindeki mesire alanları ile Çavuş Dağı etekleri, Dokuzlar, Ovacık, Emenler, Altınoluk, Cevizli, Tekke, Ozan ve Karakoyun yaylaları bulunuyor.

YAPMADAN DÖNMEYİN Kiraz’da kiraz başta olmak üzere ceviz, kestane, zeytin ve üzüm yöresel ürünler arasında yer alıyor. Yaz aylarında, kışın biriken karla yapılan kar helvası ilçeye özgü tatlar arasında bulunuyor.

İlçede haftalık kurulan pazarlarda örgü, dokuma ve işleme gibi geleneksel el sanatlarına da rastlanabiliyor.

KİRAZ YÖRESİNDEKİ TARİHİ YERLER Kaleköy Antik Kent Kalıntısı, Hisar Köyü-Asar Kalesi, Çayağzı Köyü yapı kalıntıları, Sarıkaya Köyü Camii, Tekke Türbesi ve Mezarlığı ile Başaran Köyü Erenler Tepesi Tümülüsü sit alanı kapsamında yer alıyor.

Yağlar Kalesi, Kayacık Hisar Kalesi, Dokuzlar Yılanlı Kale, Aydınoğlu İsa Bey Camii, Suludere Camii ve Hamamı, Haliller Köyü Çeşmesi ve Vakıflar Mahallesi Türbesi de ilçedeki önemli tarihi yapılar arasında bulunuyor.