İzmir engelli ve yaşlı turizminin Akdeniz’deki doğal merkezi olabilir..
Geçtiğimiz gün Türkiye Sakatlar Derneği İzmir Şubesi Başkanı sevgili dostum Metin Çınar ile birlikte iken hatırlattı; Son yerel seçim sürecinde Güzelbahçe Belediye Başkan aday adayı olarak sahadaydım. O süreçte hayalimdeki projelerin başında, Güzelbahçe’ye yakışacak, ilçenin katma değerini artıracak ve İzmir’e örnek olacak bir vizyon yer alıyordu; engelli ve yaşlı turizmi... Bu proje, sadece bir turizm başlığı değil; sosyal belediyeciliği, ekonomik sürdürülebilirliği ve vicdani sorumluluğu aynı potada buluşturan bütüncül bir yaklaşımdı. Bugün hâlâ inanıyorum ki Güzelbahçe’den ,urla dan, Seferihisar dan başlayarak İzmir geneline yayılabilecek bu vizyon, kentimize yeni bir soluk kazandırabilir. İzmir; havası, denizi, iklimi, doğal zenginlikleri ve insanıyla Akdeniz havzasının en özel şehirlerinden biri. Ancak İzmir’i geleceğe taşıyacak asıl fark, bugüne kadar yeterince değerlendirilmemiş bir alanda duruyor...
ENGELLİ VE YAŞLI TURİZMİ
Dünya değişiyor, turizm de değişmek zorunda. Dünya hızla yaşlanıyor. Avrupa’da ortalama yaşam süresi artıyor, engelli bireylerin toplumsal hayata katılımı her geçen gün daha görünür hâle geliyor. Bu da klasik turizm anlayışının ötesinde;
erişilebilirlik, sağlık destekli konaklama, güvenli ulaşım ve refakat hizmetleri gibi başlıkları zorunlu kılıyor. Bugün İspanya, Portekiz ve İtalya bu alana ciddi yatırımlar yaparken; İzmir gibi doğal, iklimsel ve insani avantajlara sahip bir kentin bu yarışta geri kalması kabul edilemez.
İZMİR’İN AVANTAJLARI HAZIR..
İzmir engelli ve yaşlı turizmi için neredeyse hazır bir şehirdir.
* Ilıman iklimi ve temiz havası
* Termal kaynakları (Balçova, Seferihisar, Dikili başta olmak üzere)
* Güçlü sağlık altyapısı ve üniversiteleri
* Gelişmiş ulaşım ağı
* Hoşgörülü, sosyal kent kültürü
* Kıyı ilçeleri ve sakin yaşam alanları
Eksik olan tek şey, bu potansiyeli bir araya getirecek ortak akıl ve güçlü bir iradedir.
Bir Proje Önerisi: “Erişilebilir İzmir – Engelsiz Akdeniz”
Bu vizyon çerçevesinde İzmir için hayata geçirilebilecek ana başlıklar şunlardır:
Erişilebilir Konaklama Sertifikası
Sağlık ve turizmin entegre edildiği yaşam alanları
Engelsiz plajlar ve kıyı düzenlemeleri
Kent içi ulaşım ve kamusal alanlarda tam erişilebilirlik
Uluslararası tanıtım ve marka şehir çalışmaları
Bu başlıklar hayal değil; doğru planlama ile kısa sürede gerçeğe dönüşebilecek, İzmir’e hem itibar hem gelir kazandıracak adımlardır. Bu proje ekonomi kadar vicdan meselesidir. Engelli ve yaşlı turizmi yalnızca döviz getiren bir sektör değildir.
Aynı zamanda bir kentin medeniyet ölçüsüdür. Bir şehir, en kırılgan bireyleri için ne yapıyorsa; aslında herkes için onu yapıyordur. İzmir bu sınavı geçebilecek bir kenttir. Yeter ki kurumlar, siyaset ve sivil toplum aynı hedef etrafında buluşabilsin. Engelli ve yaşlı turizmi, tek bir kurumun omuzlayabileceği bir alan değildir. Bu alan yerel yönetim yetkisi, özel sektör gücü, bilimsel ve teknik bilgi gerektirir.
Bu nedenle en doğru yapı:
Büyükşehir Belediyesi + Ticaret Odası + Üniversiteler üçgenidir.
Büyükşehir Belediyesi’nin Rolü.
(Kamusal Güç ve Koordinasyon)
Büyükşehir bu modelin lokomotifi olmalıdır.
Görev ve sorumlulukları:
* Engelsiz turizmi kent vizyonu hâline getirmek
Ulaşım, plajlar, kamusal alanlar ve altyapıyı erişilebilir hâle getirmek
* Pilot bölgeler belirlemek
* (Güzelbahçe, Seferihisar, Balçova, Urla, Dikili gibi)
Belediyeye ait tesisleri örnek uygulama olarak dönüştürmek
* Uluslararası fon ve hibe başvurularına liderlik etmek
İZMİR TİCARET ODASI’NIN ROLÜ
(Özel Sektör, Yatırım ve Ekonomi)
Ticaret Odası bu modelin ekonomik motoru olmalıdır.
Görev ve sorumlulukları:
Otel, tesis, seyahat acentesi ve yatırımcıları sürece dahil etmek
* Engelsiz turizm için teşvik ve yönlendirme mekanizmaları oluşturmak
* “Erişilebilir Tesis Sertifikası” sürecini desteklemek
* Sektörel eğitim ve bilgilendirme toplantıları düzenlemek
* Yurt dışı tanıtım, fuar ve iş birliklerini organize etmek.
ÜNİVERSİTELERİN ROLÜ
(Bilim, Eğitim ve Denetim)
Üniversiteler bu modelin aklı ve vicdanıdır.
Görev ve sorumlulukları:
* Engelsiz turizm için bilimsel standartlar oluşturmak
* Mimarlık, şehir planlama, turizm, sağlık bilimleri bölümleriyle katkı sunmak
* Erişilebilirlik denetimlerini bilimsel kriterlerle yapmak
* Personel eğitim programları geliştirmek
* Etki analizi, memnuniyet ölçümü ve raporlama yapmak
VE ORTAK YAPI
“İzmir Engelsiz Turizm Koordinasyon Kurulu”
Üç kurumun eşit temsil edildiği resmî ve sürekli bir yapı kurulmalıdır.
Kurulun yapısı:
* Büyükşehir Belediyesi (başkanlık veya başkan vekilliği)
* İzmir Ticaret Odası
* İzmir’deki üniversiteler
* (Danışman olarak STK’lar ve engelli örgütleri)
Kurulun görevleri:
* Strateji belirleme
* Pilot projeleri seçme
* Sertifikasyon ve standartları onaylama
* Yıllık ilerleme raporu yayımlama
Kritik nokta:
Bu kurul siyasi dönemlerle sınırlı olmamalı, kurumsal güvenceye alınmalıdır.
Pilot Uygulama Modeli (Güzelbahçe, Urla, Seferihisar, Dikili örneği)
Model önce küçük ve doğru bir alanda başlatılmalıdır.
Örnek senaryo:
* Büyükşehir: altyapı ve ulaşımı düzenler
* Ticaret Odası: bölgedeki tesisleri dönüştürür
* Üniversite: erişilebilirlik standartlarını denetler
Amaç:
Başarılı bir örnek yaratıp İzmir geneline yaymak.
KAZAN–KAZAN TABLOSU
Büyükşehir sosyal belediyecilik + uluslararası itibar kazanacak,
Ticaret Odası yeni pazar + 12 ay turizm kazanacak,
Üniversiteler uygulamalı akademik başarı kazanacak
İzmir döviz, istihdam, marka şehir ünvanı kazanacak.
Buradan açık ve samimi bir çağrı yapmak istiyorum;
Haydi İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Cemil Tugay,
Haydi İzmir Ticaret Odası Başkanımız Sayın Mahmut Özgener;
Gelin bir araya gelelim.
İzmir’e gerçek anlamda değer katacak bu projeyi el ele vererek hayata geçirelim.
İzmir’i dünyada tanınan, bilinen, tercih edilen ve para kazanan bir kent hâline getirelim. Çünkü engelsiz bir İzmir; sadece engelliler ve yaşlılar için değil, hepimiz için daha yaşanabilir bir İzmir demektir.