Nihat AK/EGE TELGRAF- “Bir gün geri dönebilme umuduyla” diyerek CHP’den istifa eden İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın ardından, Başkanvekili Levent Yıldır, Mustafa Özuslu ve Atilla Baysak’ın da partisine veda etmesiyle gözler bir anda yerel siyasete çevrildi. Meclis dengelerinden yerel iktidarın geleceğine kadar uzanan kritik süreçte kent siyasetinin fay hatları yeniden hareketlendi. Şimdi en çok merak edilen iki soru var: Tugay Özel’in yani partisine mi geçecek yoksa AK Partiye yumuşak bir geçiş mi yapacak?
Ege Telgraf’a konuşan siyaset bilimciler, önceki dönem belediye başkanları, belediye meclis üyeleri, mevcut ilçe belediye başkanları ve muhalefetin grup başkan vekilleri, yaşanan sürece ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulunarak önemli uyarılar yaptı.
İÇ TUTARLILIK ÖNEMLİDİR
İstifanın ardından CHP’li ilçe belediye başkanları ve büyükşehir belediyesi meclis üyelerinin nasıl bir pozisyon alacaklarının çok önemli oluğuna dikkati çeken Siyaset Bilimci Prof. Dr. Tanju Tosun, “CHP’den istifa etmek, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın kendi tercihidir. Ancak bundan sonrasının nasıl işleyeceğine bakmak gerekir. Yeni bir parti kurulacak mı, kurulmayacak mı? Asıl önemli başlıklardan biri budur. Çünkü yeni bir parti kurulması halinde, Cemil Bey’in istifasının ardından farklı siyasi çıktılar ortaya çıkabilir. Kısa vadede yeni bir oluşum gerçekleşmezse, bu kez başka sonuçlar gündeme gelebilir. Her iki ihtimalin de olumlu ve olumsuz yönleri bulunmaktadır. Türkiye’de siyasi partiler açısından, ister TBMM gruplarında ister belediye meclis gruplarında olsun, parti içi tutarlılık ve uyum son derece önemlidir. Çünkü karar alma süreçlerinde grup bütünlüğü belirleyici rol oynar. Cumhuriyet Halk Partisi, İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi’nde büyük bir çoğunluğa sahipti. Ancak Cemil Bey’in istifasının ardından mevcut CHP’li belediye başkanlarının ve belediye meclis üyelerinin nasıl bir pozisyon alacağı büyük önem taşımaktadır” dedi.
SAĞ SİYASETE KAYMA İHTİMALİ
Blok halinde Başkan Tugay’ın ardından bir istifa yaşanmaması durumunda, hem belediye başkanları hem de belediye meclis üyeleri açısından ortaya çıkacak parçalı yapının özellikle İzmir’deki yerel muhalefet partileri açısından avantaj yaratabileceğini vurgulayan Prof. Dr. Tosun, “Başta Adalet ve Kalkınma Partisi olmak üzere diğer muhalefet partileri bu süreçten siyasi kazanç sağlayabilir. Çünkü yaşanabilecek bir bölünme, belediye meclisindeki oylamalarda parçalanmaya neden olabilir. Bu durumda, geçmişte rahat oy çoğunluğuyla geçen kararların artık aynı rahatlıkla geçememesi gibi bir tablo ortaya çıkabilir. Şu anda Cemil Bey ve ekibinin nasıl bir yol izleyeceği net değildir. CHP’li belediye başkanları ve meclis üyelerinin nasıl hareket edeceği de belirsizliğini korumaktadır. Ancak varsayalım ki yarıya yakın bir bölünme yaşandı; bu durumda İzmir yerel siyasetinde, özellikle 1990’lı yılların başındaki tabloya benzer şekilde, sağ siyasi partilerin yeniden yerel iktidarı elde etme ihtimali gündeme gelebilir.
Örneğin, geçmişte Burhan Özfatura’nın Doğru Yol Partisi’nden seçilmesi örneğinde olduğu gibi, uzun yıllardır CHP’nin güçlü olduğu İzmir’de siyasi dengeler değişebilir. Yaklaşık 20-25 yıldır CHP’nin yerel iktidarı bırakmadığı düşünüldüğünde, yaşanabilecek bir parçalanma yalnızca belediye meclisiyle sınırlı kalmayıp seçmen davranışlarını da etkileyebilir. Bu süreçte İYİ Parti, Adalet ve Kalkınma Partisi gibi diğer muhalefet partilerine doğru seçmen kaymaları yaşanabilir. Böyle bir tablo da özellikle Adalet ve Kalkınma Partisi açısından avantajlı bir siyasi ortam oluşturabilir. Asıl burada önemli olan budur” ifadelerini kullandı.
BU HİZMETSİZLİĞİ BİTİRECEĞİZ
İstifayı bir çöküşün itirafı olarak değerlendiren İzmir Milletvekili ve AK Parti Genel Sekreteri Eyyüp Kadir İnan, “İzmir Büyükşehir Belediye Başkanının partisinden istifası, İzmir için CHP belediyeciliğinin çöküş itirafıdır. Rozetliyken bu şehre hiçbir fayda sağlamayan bir ismin, bağımsızken de derman olması beklenemez. Ancak bu durum sadece şahsi bir problem değildir asıl mesele bu tabloyu güzel İzmir’e layık gören 25 senelik köhnemiş CHP zihniyetinin ta kendisidir. Fakat kimse umutsuzluğa kapılmasın. İzmir sahipsiz değildir. İzmir’de biz varız, millete hizmetkâr olmayı şeref bilen AK Parti kadroları var! Biz bugüne kadar İzmir için samimiyetle çalıştık, bundan sonra çok daha fazla çalışırız. Kararlıyız… Bu hizmetsiz ve vizyonsuz dönemi ilk seçimde bitireceğiz, İzmirlilerle birlikte bitireceğiz” açıklamasında bulundu.
ÖZFATURA: HİZMETLER KESİLMEZ
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin önceki dönem Başkanlarında Burhan Özfatura, “Mutlak Butlan kararı CHP içinde ciddi tartışmalar doğurdu. CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun ivedilikle kurultaya gitmesi gerekirdi. Şu anda partide bir bölünme görüntüsü görüyorum. Özgür Özel ve ekibi tarafından yeni bir parti kuracağına kesin gözüyle bakılıyor. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın istifasını da bu yeni siyasi oluşumun bir işareti olarak görüyorum. Özel’in kuracağı partiye Tugay’ın geçeceğini düşünüyorum. CHP rozetiyle seçilen Tugay ve belediye meclis üyeleri mecliste çoğunluğu oluşturuyor. Tugay’ın istifasıyla birlikte şimdilik birkaç meclis üyesi de ayrıldı. Tugay ile meclis üyeleri ve CHP’li ilçe belediye başkanları arasında ciddi bir ayrışma ya da kavga yaşanmadı. Bir kısmı yeni oluşuma katılsa da bir kısmı CHP’de kalsa da İzmir’e hizmet noktasında bir ayrışma olmayacağını düşünüyorum. Farklı siyasi partilerde olsalar da kent yararına karar alınabileceğine inanıyorum. İzmir için alınacak kararlarda ortak aklın korunacağını düşünüyorum” ifadelerini kullandı.
KOCAOĞLU: BEN KALIRDIM
Ege Telgraf'a konuşan eski İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu, “Cemil Bey'in kamuoyuna somut gerekçelerle niye istifa ettiğini açıklaması lazım” dedi ve “Ben olsam beklerdim" diye ekledi. Tugay'ın hangi gerekçelerle istifa ettiğinin henüz kamuoyuna net şekilde açıklanmadığını belirten Kocaoğlu, "Cemil Bey'in tabii hangi saikle, ne için istifa ettiğini bilemiyoruz. Kendi kişisel tercihidir. Zaten istifa da tek taraflı bir müessesedir. Ona karar vermiştir. Cemil Bey'in kamuoyuna somut gerekçelerle niye istifa ettiğini açıklaması lazım. Şimdi müphem bir açıklama var. Biz 15 sene bu işi gül bahçesinde yapmadık. Yine iktidar vardı, yine her türlü baskı vardı. Soğukkanlı olmakta ve olayları değerlendirmekte fayda var. Kriz zaten böyle bir şey. Koşulların değiştiği, kaosun olduğu bir süreç. Onun için beklemekte, incelemekte, izlemekte fayda var. Ben olsam beklerdim. CHP bu krizden güçlenerek çıkacak” dedi.
CHPLİ BAŞKANLAR TEMKİNLİ
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın istifasından önce toplantı yaptığı CHP’li ilçe belediye başkanlarına istifa konusunda görüşlerini sorduğu bildirildi. Kemalpaşa Belediye Başkanı Mehmet Türkmen, “Bizler siyaseten CHP’li olmamıza rağmen halk tarafından seçilmiş başkanlarız. İstifa söz konusu değil. Özgür Özel’i destekliyoruz ama halkımıza hizmet ederken CHP seçmeninin seçtiği bir başkan olarak herkesin hizmetindeyiz. Cemil Başkanımız bizlere fikrimizi sordu biz de söyledik. Mücadelemiz parti çatısı altında devam ediyor” dedi. Bayındır Belediye Başkanı Davut Sakarsu da Tugay’ın istifasına, “Biz başkanımızı seviyoruz. İstifa kendi takdiridir. Toplantıda bizlerin görüşlerini sordu söyledik. Benim istifa gibi bir kararım yok. İlerleyen günlerde bu konudaki gelişmelere bakacağız” diye konuştu. Tire Belediye Başkanı Hayati Okuroğlu da sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda şunları söyledi: "İzmir Büyükşehir Belediye Başkanımız Sayın Dr. Cemil Tugay’ın, görevine bağımsız olarak devam etme yönünde aldığı karara saygı duyduğumu ifade etmek isterim. Bizler, bugüne kadar olduğu gibi bundan sonra da kentimize hizmet etme sorumluluğu doğrultusunda Cemil Başkanımızla uyum ve iş birliği içerisinde çalışmaya, İzmir ve hemşehrilerimizin ortak menfaatlerini önceleyen anlayışla hareket etmeye devam edeceğiz.”
İSTİFANIN ŞİFRELERİ
Başkan Tugay’ı istifaya sürükleyen süreci analiz eden Türkiye Meclis Üyeleri Birliği Genel Başkanı Yalçın Kocabıyık, “Mutlak butlan davası sonrası CHP Genel Başkanlığı yeniden Kemal Kılıçdaroğlu'na geçti. Kılıçdaroğlu'nun "CHP'yi arındıracağız" açıklamasının ardından disiplin mekanizması devreye girdi. Kurultaya şaibe karıştırdığı öne sürülen ve haklarında yargı süreçleri bulunan isimlerin partiden ihraç edilmesi gündeme gelirken, bu isimler arasında Cemil Tugay'ın da bulunduğu ve Tugay'ın bunun farkında olduğu ifade edildi. Kurultay davası hâlâ sürüyor. Temmuzda karar çıkma ihtimali var. Kendisi de böyle bir süreç yaşayabileceğini biliyordu ve bunun sıkıntılarını yaşıyordu. Şu anda CHP İzmir İl Başkanlığı'na atanan Utku Gümrükçü, önceden Çiğli Belediye Başkanıydı. O dönemde Cemil Tugay da Karşıyaka Belediye Başkanıydı ve aralarında yönetimsel çatışmalar vardı. CHP Genel Merkezi'nin Utku Gümrükçü'yü İl Başkanı olarak göndermesi, Cemil Tugay'ı köşeye sıkıştırdı. Cemil Tugay da çok zor günler yaşayacağını biliyordu. Bu onun için çok güzel bir bahaneydi. Cemil Bey son iki gündür meclis üyeleri, ilçe belediye başkanlarıyla görüşmeler yaptı. Ancak umduğunu bulamadı. Edindiğim bilgilere göre bazı isimlere, "Artık burada bize yer yok, istifa edelim" teklifinde bulundu ancak fazla destek bulamadı. Bazı belediye başkanları ise parti içinde kalıp mücadele etmenin daha doğru olduğunu söyledi” diye konuştu.
HİZMETTE TUGAY’IN YANINDAYIZ
Halka hizmet anlayışıyla çalışmalarına hız vermesi halinde Başkan Tugay’ın yayında olacaklarını belirten Kocabıyık, “İzmir halkı CHP adayı olarak Cemil Tugay’a oy verdi. Tugay, sendikayla yaşanan toplu sözleşme sürecinde maaş taleplerini ve işten çıkarma konularını İzmir halkına sunacağını ve oylamaya (vatandaşın vicdanına) bırakacağını belirtmiştir. Keşke istifa etmeden önce oy aldığı halka kendisi ile ilgili bir görüş sorsaydı. Hangi şartlarda olursa olsun Tugay’ın 5 yıl boyunca İzmir'e hizmet etme mecburiyeti var. İnşallah bağımsız kaldığı belediye başkanlığı görevinde daha fazla halka dönerek, İzmir'in sorunlarına eğilerek görevini sürdürür.Benim kendisinden yaşı büyük bir abi olarak önerim, istifa etmiş olsa da hizmete odaklanmasıdır. Bugüne kadar aksamış hizmetleri tamamlaması, İzmir halkıyla barışması ve sorunların çözümü için çalışması gerekir. Hangi partide olduğu bizi ilgilendirmiyor, önemli olan hizmet etmesidir.Bundan sonra kendisini takip ediyoruz. İzmir'e hizmet ettiği sürece her zaman bizden destek alır. Belediyeler hizmet için vardır, siyaset yapmak için değil. Kendisine verilen görevi yerine getirirse her zaman yanında oluruz” şeklinde konuştu.
TUGAY REFLEKSİ BUNLAR
İstifa sürecinin çarpıklıklarına dikkati çeken İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi AK Parti Grup Başkan Vekili Hakan Yıldız, “Cemil Tugay’ın istifa edeceği yönünde spekülatif bir haber öğle saatlerinde İzmir dışındaki bazı basın kuruluşlarına kulis bilgisi olarak aktarıldı. İzmir basınına ise ısrarlı taleplere rağmen bu bilgi verilmedi. Büyükşehir Belediye Meclisi CHP grubuyla olağanüstü toplantı yapan başkanın saat 16.00’da açıklama yapılacağı iddia edildi ancak bu gerçekleşmedi. CHP’li ilçe belediye başkanlarıyla yapılan toplantının ardından kapısında açıklama bekleyen basın mensuplarına saatler sonra, televizyonların ana haber bültenleri bittikten ve gazeteler baskıya girdikten sonra yazılı bilgi geçildi. Bu süreç kamuoyunda şaşkınlık yarattı. Bu durumu biz yadırgamadık. Başkan Tugay’ın bizim sürekli görmeye alıştığımız refleksi bunlar” diye konuştu. İzBB Başkanı Tugay’ın gündeminde İzmir olmadığını savunan Yıldız, “CHP zihniyeti İzmir’i çamura, çöpe ve çukura mahkum etti. Bu şehrin şu an ulaşım sorunu var, çöp sorunu var, yolları maalesef delik deşik. Biz bunların üzerine eleştiri yapıyoruz, mecliste İzmir’i konuşmaya çalışıyoruz. Kendi meclis üyeleri İzmir dışında her şeyi konuşuyorlar” dedi.
ÜÇ YIL NASIL GEÇECEK?
Bir asırlık CHP’nin bu duruma düşmesinden rahatsızlık duyduklarını belirten İzmir Büyükşehir Belediyesi MHP Grup Başkan Vekili Bahadır Altınkeser, “İzmir’i yöneten bir partinin bu şekilde bölünmesi sadece kendilerine değil, bütün İzmir halkına mağduriyet yaratacak bir süreçtir. Bugüne kadar hep hizmetsizlikten şikayet ettik. Özellikle Tugay döneminde son iki yıldır bitmeyen projeleri, yerine getirilmeyen sözleri anlattık. Ancak bugün bakıyoruz ki Cumhuriyet Halk Partisi kendi içinde yaşadığı iç çekişmelerin faturasını İzmirliye kesecek. Bugün Güzelbahçe Belediye Başkanı cezaevinde, İzmir’in en büyük ilçelerinden Buca’nın Belediye Başkanı cezaevinde. Cemil Tugay CHP’den istifa ediyor, yönetimden ve meclis üyelerinden istifalar geliyor. Bu süreçte sözlerini tutamayan belediyelerin bundan sonra projeleri nasıl bitireceği, İzmir’e nasıl hizmet edeceği konusunda ciddi kaygılarımız var. Milliyetçi Hareket Partisi olarak karamsarız ve durumdan rahatsızız. Bugüne kadar yaşanan günlerin iyi günler olduğunu düşünüyoruz. Bundan sonraki sürecin İzmir için daha zor geçeceğini öngörüyoruz. Allah İzmirli’nin yardımcısı olsun. Çünkü bugün Buca sahipsiz kalmıştır, Tugay’ın istifasıyla İzmir sahipsiz kalmıştır. İzmirli maalesef önümüzdeki üç yıl için kaderine terk edilmiştir” dedi.