Gaziantep Şahinbey’de yapılan denetimde, kıyma makinesine yerleştirilen düzenekle bozulan etlerin kıyma hâline getirilerek satışa sunulduğu tespit edildi. Belediye ekipleri işletmeye ceza uyguladı; 264 kilo bozuk etin yanı sıra zeytinyağı ve salçaya el konuldu. İşletme kapatıldı, savcılığa suç duyurusunda bulunuldu.
RİSK NASIL KATLANIYOR
Gıda güvenliği, et ve et ürünlerinde saniyelerle yarışan bir süreç. Soğuk zincirin kırılması, hijyen yetersizliği ve kötü niyetli karışımlar gıda zehirlenmesi riskini katlıyor. “Tüketici güveni” sadece etikette değil, şeffaf ve izlenebilir süreçte başlıyor.
“RENK TEK BAŞINA YETMEZ”
Gıda Mühendisi Aydan Dalbastı, “Renk tek başına değerlendirme kriteri olmamalıdır.” diyor. Taze kırmızı et canlı tonda olurken bozuldukça kahverengiye, griye, yeşilimsi-siyahımsı tonlara dönebiliyor; ancak kesim, cins ve mevsim de rengi etkileyebiliyor. Bu nedenle karar verirken koku ve doku mutlaka birlikte düşünülmeli.
KOKU VE DOKU ALARMI
Taze ette hafif ve doğal bir koku varken bozuk ette ekşi, çürük, amonyak benzeri ağır bir koku duyulur. Doku, tazede sıkı ve elastikken bozuk ette yapışkan, sümüksü ve kaygan bir tabaka oluşur; parmakla bastırıldığında çökme geri dönmez. Bu iki belirti birlikteyse ürün tüketilmemeli
KIYMADA MASKELENEN TEHLİKE
Dalbastı, kıyma halinde bozulmanın daha zor fark edildiğini vurguluyor: “Et parçalandığında renk, koku ve doku gibi bozulma belirtileri daha kolay maskelenebilir.” Bu yüzden kıyma, mümkünse gözünüzün önünde ve tek etten çektirilmelidir. Aynı makineden peş peşe farklı tür et geçirilmesi, temizlenmeden kullanılması çapraz bulaşmayı büyütür
MARİNELİ ÜRÜN TUZAĞI
Soslanmış veya marine edilmiş etler, baharat ve renk vericiler nedeniyle duyusal bozulmayı gizleyebilir. Raflarda “hazır pişir” kolaylığı cazip görünse de ürünün tazeliği ve saklama koşulları konusunda daha dikkatli bir kontrol gerekir.
TAVUKTA HIZLI BOZULMA
Tavuk eti, kırmızı ete kıyasla daha çabuk bozulur. Tazesi açık pembe ve parlakken bozulduğunda gri, sarımsı ya da yeşilimsi renge kayar; keskin ve nahoş bir koku yayılır; yüzey jelimsi-kayganlaşır. Risk grupları için (çocuklar, yaşlılar, hamileler, bağışıklığı zayıf bireyler) bu belirtiler kritik eşiktir.
SOĞUK ZİNCİR HAYATİ
Soğuk zincirin kırıldığı her dakika, bakteriler geometrik hızla çoğalır. Ürün alışverişinden eve dönüşe kadar süreyi kısaltmak, taşıma sırasında ısıyı korumak ve çözdürmeyi buzdolabında yapmak temel kuraldır. Çözdürülmüş ürün yeniden dondurulmamalıdır.
NEREDE NASIL ALMALI
İzlenebilirlik için etiketli-ambalajlı ürünler ve onaylı-kayıtlı işletmeler tercih edilmeli. İşletmede kayıt ve onay belgeleri görünür olmalı; mümkünse kıyma çekimi şeffaf biçimde yapılmalı. Şüpheli koku, yapışkan doku veya donuk-mat yüzey, tüketici için kırmızı çizgidir.
HÜRRİYET