PELİN PEKEDİS – EGE TELGRAF/ Müzik dinlemek, telefon görüşmesi yapmak ve oyun oynamak için kullanılan kulaklıkların işitme sağlığı üzerindeki etkisi, kullanıcıların merak ettiği konular arasında yer alıyor. Kulak içi modeller doğrudan kulak kanalına yerleşirken kafa üstü kulaklıklar sesi kulak kepçesinin çevresine yerleştirilen yastıklar aracılığıyla iletiyor. Ancak bu farklılık, kulak içi kulaklıkların her durumda daha zararlı olduğu anlamına gelmiyor. Dünya Sağlık Örgütüne (DSÖ) göre işitme kaybı riskini belirleyen temel unsurlar, sese ne kadar yüksek düzeyde ve ne kadar süreyle maruz kalındığı. Bu nedenle her iki kulaklık türü de yüksek sesle ve uzun süre kullanıldığında işitmeye zarar verebiliyor.
GÜRÜLTÜ ENGELLEME ÖZELLİĞİ
Gürültülü ortamlarda kulaklık kullanan kişiler, çevredeki sesleri bastırmak için müziğin sesini yükseltebiliyor. Aktif gürültü engelleme özelliğine sahip modeller, dış ortam seslerini azaltarak daha düşük ses seviyelerinde dinlemeyi kolaylaştırabiliyor. Bununla birlikte bu özellik, kulaklığı yüksek sesle kullanmanın oluşturduğu riski ortadan kaldırmıyor. DSÖ, kişisel ses cihazlarında maksimum ses seviyesinin yüzde 60'ını aşmamayı ve mümkün olduğunda ortalama ses düzeyini 80 desibelin altında tutmayı öneriyor. Kurumun güvenli dinleme rehberinde, 80 desibel düzeyindeki sese haftada 40 saate kadar maruz kalma örneği verilirken, 90 desibelde bu sürenin haftada dört saate düştüğü belirtiliyor. Güvenli maruz kalma süresi, ses düzeyi yükseldikçe önemli ölçüde azalıyor.
İŞİTME KAYBINI ÖNLEMEK
Kulaklık kullanırken sesi rahatça duyulabilecek en düşük seviyede tutmak, uzun dinleme seanslarına ara vermek ve cihazın ses düzeyi uyarılarını takip etmek işitme sağlığını korumaya yardımcı oluyor. Kulaklık seçiminde kişiye uygun oturuş ve gürültü engelleme özelliği de daha düşük sesle dinleme açısından avantaj sağlayabiliyor. Sürekli kulak çınlaması, yüksek frekanslı sesleri duymakta güçlük veya konuşmaları anlamada zorlanma gibi belirtiler ortaya çıktığında bir sağlık uzmanına başvurulması öneriliyor. Sonuç olarak kulak içi ve kafa üstü kulaklıklar arasında her kullanıcı için geçerli, kesin bir zararlılık sıralaması bulunmuyor; işitme açısından en önemli nokta ses seviyesini ve maruz kalınan süreyi kontrol altında tutmak.
