Şahane bir haberle geldim. Okumuşsunuzdur, Avrupa Birliği (AB) Resmi Gazetesi’nin 19 Mart 2025 tarihli sayısında yayımlanan kararla, Türk Kahvesi resmen "Geleneksel Ürün Adı" (TSG) olarak tescil edildi. Bu tarihi adım, Türk kahvesinin sadece bir içecek değil, kendine has hazırlama tekniğiyle korunması gereken dünya çapında bir "standart" olduğunu tüm Avrupa’ya ilan etti. Türkiye’nin AB’de tescil edilen ilk geleneksel ürün adı da Türk Kahvesi oldu.
Yöresel Ürünler ve Coğrafi İşaretler Türkiye Araştırma Ağı, YÜciTA Başkanı Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu, haberden duyduğu büyük mutluluğu belirterek YÜciTA olarak yıllardır Türk Ulusuna mal olmuş Türk Kahvesi, Türk Lokumu (TurkishDelight) ve Türk Rakısı gibi ürün tescillerinin kamu kesimince alınması gerektiğini savunduklarını ifade etti. Bu gelişme ile Türk kahvesinin dünya çapında tanınırlığını ve kültürel değerini koruma açısından tarihi bir adımın atıldığını vurgulayan Profesör Tekelioğlu, Rifat Hisarcıklıoğlu’nun nezdinde Türk Kahvesi’nin eşsiz koku ve lezzetini geç de olsa Avrupa’ya tescillettiren TOBB’u yürekten kutladıklarını belirtti.
Böylece yüzyıllardır cezvelerde kaynayan, dostlukların bahanesi olan ve "bir fincanının kırk yıl hatırı" bulunan Türk Kahvesi, diplomatik ve kültürel bir zaferle Avrupa’nın tescilli mirası oldu.
Peki kahveyle nasıl tanıştık? Kahvenin Osmanlı İmparatorluğu'na gelişi 16. yüzyıla dayanır. Kanuni Sultan Süleyman döneminde Yemen Valisi Özdemir Paşa tarafından İstanbul'a getirilen bu eşsiz lezzet, kısa sürede saray mutfağının vazgeçilmezi olmuş ve ardından halk arasında yaygınlaşan "kahvehaneler" aracılığıyla sosyal hayatın merkezine yerleşmiştir.
Dünyadaki diğer kahve türlerinden en büyük farkı, kahve çekirdeklerinin çok ince (pudra kıvamında) öğütülmesi, telvesiyle birlikte kısık ateşte pişirilmesi, köpüğü kabarınca fincanlara pay edilmesidir. Kendine has sunumu olan Türk kahvesinin yanında mutlaka su ve lokum da ikram edilir.
Türk kültüründe kahveye atfettiğimiz anlamlar da var. İlki, “Kız isteme merasimi”. Türk kültüründe gelin adayının damat adayına "tuzlu kahve" ikram ettiği, sabır ve sadakat testi olarak kabul edilen eğlenceli bir gelenektir.
İkincisi kahve falıdır. Bugün günlük sohbetlerin eşlikçisi olmasının yanında, "Neyse halim, çıksın falim" diyerek kapatılan fincanlar, telve figürlerinden yapılan tahminlerle keyifli bir sohbet aracıdır.
Bu başarıda emeği geçen herkese teşekkür edelim, bu güzel haberin üstüne köpüklü birer keyif kahvesi içelim!