Türkiye ekonomisi son iki yıldır yüksek enflasyonla mücadelede beklenen başarıyı gösteremedi. Sanayi sektörü ise bu süreçte artan maliyetler, yüksek faiz oranları ve küresel rekabetin yarattığı baskılar nedeniyle zor günler geçiriyor. Son üç yılda sanayi sektöründe işçilik ve genel gider harcamaları neredeyse üç katına çıktı. Bunun yanında, faiz oranlarının yüksek seyretmesi finansman maliyetlerini artırarak sanayicilerin yükünü daha da ağırlaştırdı. Regülasyonlar sebebi ile finansman kaynaklarına ulaşımdaki zorluklar da eklenince, nakit akışlarının yönetilmesi neredeyse imkânsız hale geldi.Küresel pazarda rekabet şansını kaybeden sanayiciler, iç piyasalarda maliyet baskısı nedeniyle güç kaybediyor.
Öte yandan, hizmet ve servis sektörü artan maliyetlerini fiyatlara yansıtarak ayakta kalabiliyor. Sanayi sektörü ise uluslararası rekabetin içinde olduğundan ve döviz kurları önceki yıllara göre sınırlı bir artış kaydettiğinden fiyatlarını bu kadar rahat artırma şansına sahip değil. Bu nedenle, sanayide enflasyon yüzde 35 seviyelerinde seyrederken, hizmet ve servis sektöründeki enflasyon yüzde 65-70 gibi çok daha yüksek oranlara ulaşıyor.
Mevcut koşulların bu şekilde devam etmesi halinde sanayi sektörünün Türkiye ekonomisi içindeki payı giderek azalacak. Kredi maliyetlerinin aşırı yükselmesi ve teşviklerin neredeyse yok denecek seviyede düşük olması sanayicilerin yeni yatırımlara yönelmesini zorlaştırıyor. Öte yandan, baskılanan kur sebebi ile ithalatçılar üreticilerden çok daha yüksek kâr marjlarıyla çalışıyor ve bu durum sanayi yatırımlarını durma noktasına getiriyor. Tüm bunların sonucu olarak Türkiye’nin sürdürülebilir büyümesini hizmetler, turizm ve kayıt dışı ekonomi ile gerçekleştirmesi gerekiyor ki bu da uzun vadede sağlıklı bir ekonomiden çok uzaklaşılmasına sebep oluyor. Sanayicilerin yaşadığı zorlukların yanı sıra çalışanlar da ücretlerin yetersizliği konusunda haklı bir şikâyet içerisindeler. Ücretler döviz bazında tarihin en yüksek seviyelerine ulaşmış olsa da alım gücü ciddi şekilde azaldı. Ayrıca Türkiye’deki döviz bazlı enflasyon da paranın menşei olan ülkelerden çok daha yüksek seyrediyor. Dolayısıyla hem sanayi sektöründe çalışanlar hem de genel işgücü bu süreçten olumsuz etkileniyor.
Türkiye’de uygulanan ekonomi politikalarında reel sektörün içinde olmadığı bir stratejinin başarıya ulaşma şansı oldukça düşük. Mevcut politikaların sürdürülebilir olup olmadığı konusunda da siyasi söylemlerden uzak, gerçek verilere dayalı bir değerlendirme yapılarak çözüm yolları konusunda aksiyon alınması gerekiyor. Başta uluslararası arenada olmak üzere sanayicinin rekabet gücünü artırmak için: koşullar ne olursa olsun sanayi yatırımlarını teşvik edecek destek mekanizmaları oluşturulmalı; ihracatçıların küresel rekabet gücünü artıracak uygun maliyetli finansman çözümleri ve sunulmalı; üretim maliyetlerini düşürecek yapısal reformlar hayata geçirilmeli, reel sektörün ihtiyaçları doğrultusunda faiz ve para politikaları yeniden şekillendirilmeli.
Sonuç olarak, Türkiye ekonomisinde “balans ayarı” bozulmuş durumda. Paradan para kazananlar, alternatif gelir yaratanlar ve ithalatçılar ekonomik sıkıntıları daha az hissederken, küresel rekabetin içinde olan ihracatçılar ve reel sektör büyük bir yaşam savaşı veriyor. Bu süreçte sürdürülebilir büyümeyi sağlamak için sanayiye yönelik desteklerin artırılması kritik önem taşıyor. Türkiye’nin ekonomik geleceği ancak reel sektörün güçlendirilmesiyle güvence altına alınabilir.
Ekonomik veri takvimi
10Şubat 2025, Pazartesi Japonya Cari İşlemler Dengesi
10Şubat 2025, PazartesiTürkiye Sanayi Üretimi
10Şubat 2025, PazartesiTürkiyeİşsizlik Oranı
10Şubat 2025, Pazartesi Almanya Cari İşlemler Dengesi
11 Şubat 2025, Salı Türkiye Perakende Satış Hacmi
12Şubat 2025, Çarşamba ABD TÜFE (Aylık-Yıllık)
13Şubat 2025, Perşembe Japonya ÜFE (Aylık-Yıllık
13Şubat 2025, Perşembe İngiltere GSYH (Aylık-Yıllık)
13Şubat 2025, Perşembe İngiltere Dış Ticaret Dengesi
13Şubat 2025, Perşembe Almanya TÜFE (Aylık-Yıllık)
13Şubat 2025, Perşembe İngiltereSanayi Üretimi
13Şubat 2025, Perşembe Türkiye Cari İşlemler Dengesi
13Şubat 2025, Perşembe Euro Bölgesi Sanayi Üretimi
13Şubat 2025, Perşembe OECD İşsizlik Oranı
13Şubat 2025, Perşembe ABD ÜFE (Aylık-Yıllık)
14 Şubat 2025, Cuma ABD Perakende Satışlar
14 Şubat 2025, Cuma ABD Sanayi Üretimi
14 Şubat 2025, Cuma ABD Kapasite Kullanım Oranı
Ekonomi ve finans sözlüğü
Nicel genişleme: Merkez bankalarının ticari bankalar veya diğer özel kurumlardan finansal varlık satın almak yoluyla para arzını artırması anlamına gelen, geleneksel olmayan bir para politikası yaklaşımıdır (TCMB).
Ödemeler dengesi: Bir ekonomide yerleşik kişilerin (genel hükümet, merkez bankası, bankalar, diğer sektörler) diğer ekonomilerde yerleşik kişiler (yurt dışında yerleşikler) ile belli bir dönem içinde yapmış oldukları ekonomik işlemlerin sistematik kayıtlarını elde etmek üzere hazırlanan istatistiki bir rapordur (TCMB).