HÜSEYİN DEMİR/EGE TELGRAF
Sporcular için artık müsabakalara ve turnuvalara “iyi hazırlanmak” kavramı yeniden tanımlanıyor. Antrenman sahaları, kondisyon programları ve taktik tahtalarının yanına artık zihinsel antrenman, duygusal denge ve veri temelli psikolojik analizler de eklenmiş durumda. Uzman Psikolog Melda Yakupoğlu’na göre bu dönüşüm, sporda sürdürülebilir başarının anahtarını oluşturuyor. Spor psikolojisindeki çalışmalarıyla alana önemli katkılar sunan Yakupoğlu, yapay zekânın sporcular üzerindeki psikolojik etkilerini gazetemize değerlendirdi.
YAPAY ZEKÂ İLE ZİHİNSEL DAYANIKLIK
Yapay zekânın erken uyarı mekanizmalarıyla sporculara, antrenörlere ve psikologlara önemli bir avantaj sunduğunu vurgulayan Psikolog Melda Yakupoğlu, ”Yapay zekâ (YZ), sporcuların sadece fiziksel performansını değil, psikolojik durumlarını da analiz edebilen güçlü bir araç hâline geldi. Uyku düzeni, antrenman yükü, fizyolojik veriler ve hatta sosyal medya etkileşimleri gibi çok sayıda değişkeni birlikte değerlendiren YZ sistemleri; sporcunun stres, kaygı ya da tükenmişlik riski altında olup olmadığını erken aşamada tespit edebiliyor. Bu sayede psikolojik destek ihtiyacı, sorun büyümeden fark edilebiliyor” diye konuştu.
KİŞİYE ÖZEL ANTRENMAN PROGRAMI
Yapay zekanın kişiye özel mental antrenman programlarını hazırladığı belirten Yakupoğlu, “Her sporcunun kişilik yapısı, stresle başa çıkma biçimi ve motivasyon kaynakları farklı. Yapay zekâ, bu bireysel farklılıkları analiz ederek kişiye özel mental antrenman programları oluşturabiliyor. Baskı altında performansı düşen bir sporcu ile içe dönük yapıya sahip bir sporcunun ihtiyaçlarının aynı olmadığını belirten Yakupoğlu, bu kişiselleştirmenin zihinsel gelişimde kritik rol oynadığını ifade ediyor” şeklinde konuştu.
ZİHİNSEL SİMÜLASYONLAR
Sporcuların yapay zeka teknolojisiyle müsabakalardan önce baskıyı önceden deneyimledikleri simülasyonlar ile hazır hale geldiklerini söyleyen Melda Yakupoğlu, “Teknolojik gelişmeler kadar sporcuların düşünce biçimleri de performansı doğrudan etkiliyor. Sporcular, başarı ve başarısızlık karşısında her zaman nesnel düşünemeyebiliyor. Maçın kaderini belirleyen anlar çoğu zaman yüksek stres altında alınan kararlardan oluşur. Yapay zekâ destekli simülasyon sistemleri, sporcuların bu baskıyı maçtan önce deneyimlemesine olanak tanıyor. Bir kalecinin sanal ortamda yüzlerce penaltıyla karşılaşması ya da bir basketbolcunun son saniye atışlarının baskısını tekrar tekrar yaşaması, zihinsel hazırlığı güçlendiren önemli bir antrenman yöntemi olarak öne çıkıyor” ifadelerini kullandı.
SPORDA YENİ DÖNEM
Bilgi ve İletişim teknolojisinin gelişimiyle sporda yeni bir dönemin oluştuğunu, zihin, veri ve insanın birlikte olduğunu belirten Yakupoğlu, “Yapay zekâ destekli analizler ile bilişsel farkındalık çalışmalarının birleşimi, sporda bütüncül bir başarı modeli oluşturuyor. Artık güçlü kaslar kadar, esnek bir zihin ve sağlıklı düşünme becerileri de kazanmanın vazgeçilmez parçaları arasında… Geleceğin başarılı sporcuları; yalnızca fiziksel olarak değil, zihinsel olarak da iyi antrenmanlı olanlar arasından çıkacak” dedi.