İşçinin, işveren tarafından oluşturulan iş organizasyonu kapsamında iş görme edimini evinde ya da teknolojik iletişim araçları ile işyeri dışında yerine getirmesi esasına dayalı ve yazılı olarak kurulan iş ilişkisini uzaktan çalışma denir.
Sözleşmede; işin tanımı, yapılma şekli, işin süresi ve yeri, ücret ve ücretin ödenmesine ilişkin hususlar, işveren tarafından sağlanan iş araçları, ekipman ve bunların korunmasına ilişkin yükümlülükler, işverenin işçiyle iletişim kurması ile genel ve özel çalışma şartlarına ilişkin hükümler yer alır.
Uzaktan çalışmanın yapılacağı zaman aralığı ve süresi iş sözleşmesinde belirtilir. Mevzuatta öngörülen sınırlamalara bağlı kalmak koşuluyla taraflarca çalışma saatlerinde değişiklik yapılabilir. Fazla çalışma işverenin yazılı talebi üzerine, işçinin kabulü ile mevzuat hükümlerine uygun olarak yapılır.
Uzaktan çalışmada iletişimin yöntemi ve zaman aralığı uzaktan çalışan ile işveren tarafından belirlenir.
İş ilişkisi doğrudan uzaktan çalışma sözleşmesi ile kurulabilir veya hâlihazırda işyerinde çalışan işçinin iş sözleşmesi, işçinin ve
işverenin anlaşması halinde, uzaktan çalışma sözleşmesine dönüştürülebilir.
İşçinin, uzaktan çalışma yapma talebi ile ilgili hususlar aşağıdadır:
a) Talep yazılı olarak yapılır.
b) Talep işyerinde belirlenen usul doğrultusunda işverence değerlendirilir.
c) Talep değerlendirilirken, işin ve işçinin niteliği gereği uzaktan çalışmaya uygunluğu ile işverence belirlenecek diğer kıstaslar kullanılır.
Talebe ilişkin değerlendirme sonucunun otuz gün içinde işçiye talebin yapıldığı usulle bildirilmesi esastır.
Talebin kabul edilmesi halinde 5 inci maddede belirtilen hususlara uygun şekilde sözleşme yapılır.
Uzaktan çalışmaya geçen işçi, ikinci fıkrada belirtilen usulle tekrar işyerinde çalışma talebinde bulunabilir. İşveren, söz konusu talebi öncelikli
olarak değerlendirir.
Somut olay;
Davalı işveren25/03/2022 tarihli fesih bildiriminde, “25/01/2022 tarihinden bu yana işverenden izin almadan ve herhangi bir haklı sebep bildirmeden işe gelmediğiniz tespit edilmiştir. İşbu ihtarnameyi tebliğ tarihinden itibaren 3 iş gün içerisinde işe gelmemenize dair mazeret veya haklı bir sebebiniz var ise bildirmeniz aksi halde hakkınızda 4857 sayılı yasanın 25/II-g bendi uyarınca işlem yapılarak iş akdinizin 08/04/2022 günü itibari ile feshedileceğini bildiririz”
Fesih bildiriminin tutarsız olduğunu, aradan 3 aylık bir zaman diliminin geçtiğini, fesih işleminin geri çekilmesini aksi takdirde kıdem ve ihbar tazminatının ödenmesini istediğini” beyan ettiği, davacının SGK hizmet dökümünün incelenmesinde 2022 yılı Ocak Şubat ve Mart aylarında 30 iş günü çalıştığı.
İşverenin 29/03/2022 tarihine kadar herhangi bir devamsızlık tutanağı tutmadığı gibi SGK’ yada çalışma gün sayısını tam olarak bildirdiği, bu tarihe kadar davacının uzaktan çalışmasına muvafakat edildiği ve uzaktan çalışma sisteminin kabul edilmediği veya kaldırıldığına dair herhangi bir bildirimin yapılmadığı, davacıya keşide edilen ihtarnameden ve davacının evden çalışmak istediğine dair beyanından sonra davalı işveren tarafından çalışma düzenine ilişkin yeni bir düzenleme yapılıp davacıya bildirmesi gerekirken davacı hakkında 29/03/2022 – 08/04/2022 tarihleri arasında her gün için ayrı ayrı olmak üzere devamsızlık tutanağı düzenlendiği, davacının devamsızlık yapma kastı bulunmadığı, uzaktan çalışma sistemi ile işine devam ettiği, iş akdi haklı nedenle feshedildiği ispat edilmeyen davacının davasının reddine ilişkin ilk derece mahkemesi kararının doğru olmadığı görülmekle, davacı istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK 353/1-b-2.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davacının davasının kabulüne, davalı işverenlikçe yapılan feshin geçersizliğine ve davacının işe iadesine, davacının kararın kesinleşmesinden itibaren 10 gün içerisinde işe başlamak üzere işverene başvurması sonucunda işe başlatılmadığı takdirde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi, fesih nedeni dikkate alınarak takdiren davacının 4 aylık brüt ücreti olan 31.466,96 TL olarak belirlenmesine, davacı işçinin süresi içinde işverene başvurması halinde mahkeme kararının kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre içerisinde ödenmesi gereken en çok 4 aya kadar ücret ve diğer haklarının brüt 33.226,96 TL olduğunun tespitine dair aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.
Esas No : 2024/351 Karar No : 2024/1416 Tarihi : 13/09/2024 İlgili Kanun/Madde : 4857 S. İşK/18-21 Yargı Yeri: T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 52. HUKUK DAİRESİ
Kaynak Çalışma ve Toplum Dergisi 84 sayı Yargı Kararları