Uzmanlar, yapay zekanın bilinçsiz kullanımının insan psikolojisi üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğine dikkat çekti. Sakarya Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Elif Yöyen, özellikle gençlerin yapay zekayı arkadaş gibi kullanmasının sosyal izolasyonu artırabileceğini söyledi.
“YAPAY ZEKA BİZE HÜKMETMEYE BAŞLIYOR”
Toplum yapısındaki değişimle birlikte insanların yalnızlaştığını ifade eden Yöyen, birçok kişinin sosyal ihtiyaçlarını yapay zekayla kurduğu iletişimle karşılamaya çalıştığını söyledi.
Yöyen: "İnsanoğlu yalnızlığa tahammül edebilen bir varlık değildir. İnsan beyni sosyal bir varlıktır. Dolayısıyla insanlar bu sosyalleşme ihtiyaçlarını yapay zekayla sohbet ederek gidermeye çalışıyorlar ve tabii ki oradan aldıkları küçük tavsiyelerle de hayatlarına yön vermeye çalışıyorlar. Fakat bu tavsiyeler aslında kişilerin kendi gerçekte küçük de olsa sorunlarında, problem çözebilme becerilerini azaltıyor. Kız arkadaşınla kavga ettiysen ona bir çiçek al ve özür dile. Oldukça robotik davranmaya başlıyoruz ve yapay zeka bize hükmetmeye başlıyor. Bu anlamda insanın problem çözme ve düşünme, muhakeme edebilme süreçlerini bloke ettiği için masum bile görünse insan beynini bloke eden bu yapısıyla değersiz olduğunu düşünüyorum yapay zekanın" dedi.
GENÇLERİN YAPAY ZEKA İLE İLİŞKİSİNE DİKKAT ÇEKTİ
Yapay zekayı arkadaş gibi kullanan gençlerin sosyal ilişkilerden uzaklaşmaya daha yatkın olduğunu belirten Yöyen, ailelerin ve yakın çevrenin bu konuda dikkatli olması gerektiğini söyledi.
Yöyen: "Öyle görünüyor ki yapay zekayla sohbet eden gençler daha sosyal ve ailesel ilişkileri anlamında kendini geri çekmiş. Daha sosyal anlamda izolasyonuna kendini sürüklemiş, yalnızlaşmış çocuklar. Aileler ya da onların çevresinde bulunanların buna biraz dikkat etmesi gerekiyor" diye konuştu.
“KENDİ KENDİNİZE TERAPİ YAPAMAZSINIZ”
Terapi sürecinin uzman eşliğinde yürütülmesi gerektiğini ifade eden Yöyen, yapay zekanın terapi yerine kullanılmasının doğru olmadığını belirtti.
Yöyen: "Terapi bir başka kişi tarafından size uygulanabilen bir hizmettir. Evet ağırlıklı olarak konuşma üzerine yapılmış olan bir tedavi biçimidir ama nasıl konuşacağımızı, ne zaman konuşacağımızı, ne zaman geri bildirim vereceğimizi, neyi nasıl yansıtacağımızı özel tekniklerle öğreniyoruz. Bu anlamda kendi kendine terapi diye bir şey yok. Sadece bu kendi var olan sorunlarını yüksek sesle dile getirmek ve bu sorunun varlığını kabul etmek bu konuda bir farkındalık geliştirmek olabilir" ifadelerini kullandı.
“YANLIŞ YÖNLENDİRMELER TEHLİKELİ SONUÇLAR DOĞURABİLİR”
Yapay zekanın verilen bilgiler doğrultusunda şekillendiğini belirten Yöyen, terapi ve tedavi süreçlerinde uzman yönlendirmesi olmadan kullanılmasının risk taşıdığını söyledi.
Yöyen: "Yapay zeka 'gel bana derdini anlat, gel bana halini anlat, ben sana teşhis koyayım ve seni yönlendireyim' gibi bir uygulamada bulunmaz. Bu yüzden sorumluluk tamamen yapay zekayı kullanan bireyin kendisinde olması gerekiyor. Kişinin verdiği bilgilerle yapay zeka şekillendiği ve algoritma öyle yönlendirildiği için kendini doğru ifade edemediğinde yapay zekadan alacağı geri bildirimle depresyon derinleşebilir. 'Artık gerçekten hiçbir çıkar yol bulamıyorum' diyerek insanları intihara sürükleyebilir" ifadelerini kullandı.
