Teşvikiye’de bulunan tarihi su tünelleri, uzun yıllardır bölgenin kültürel değerleri arasında yer alıyor. Daha önce tünellerin bir bölümünün restore edilerek turizme kazandırılması amacıyla çalışmalar başlatılırken, Çınarcık Mesteki Teknik ve Anadolu Lisesi öğrencileri de tarihi yapının tanıtımına teknolojiyle katkı sunmak için proje geliştirdi.
Coğrafya öğretmeni Ayşe Soyak’ın öncülüğünde hazırlanan projede öğrenciler, tünellerin tarihi, coğrafi oluşumu ve mimari özellikleri üzerine araştırmalar yaptı. Araştırmaların ardından tarihi tünellerin görüntüleri alınarak 360 derece sanal gerçeklik deneyimine dönüştürüldü.
"BİRAYI TEKNOLOJİYLE BİRLEŞTİRİP SANAL DÜNYAYA TAŞIMAK İSTEDİK"
Çınarcık Mesteki Teknik ve Anadolu Lisesi Coğrafya Öğretmeni Ayşe Soyak, daha önce öğrencilerle gerçekleştirdikleri saha gezisinin projeye ilham verdiğini belirtti.
Soyak: "Coğrafya dersimizin saha incelemesi kapsamında daha önce Teşvikiye'nin tarihi tünellerine bir gezi düzenlemiştik. buraya nasıl bir katkıda bulunabiliriz, burayı daha fazla nasıl tanıtabiliriz diye düşündük. Dolayısıyla burayı teknolojiyle birleştirip 3 boyutlu VR gözlüklerle sanal dünyaya taşımak istedik" dedi.
Projeyi hazırlarken Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın internet siteleri, yerel resmi kaynaklar ve bölge halkından elde edilen bilgilerden yararlandıklarını belirten Soyak, tarihi yapının hikayesini dijital ortama aktardıklarını söyledi.
Soyak: "VR gözlüğü taktıkları zaman ziyaretçilerimize buranın hem coğrafi oluşumunu hem tarihi gelişimini hem mimari dokusunu hem de atmosferini 360 derece yaşama hissi verecek. Bu uygulamamız Türkiye'de ilk kez uygulanacak" diye konuştu.
SINIRLI BÜTÇEYLE HAZIRLANDI
Projenin sınırlı bir bütçeyle hazırlandığını belirten Soyak, eğitimde dijital ve deneyimsel yöntemlerin önemine dikkat çekti.
Soyak: "Küçük bütçeyle büyük hedefler içeren bir projemiz var. Günümüzde artık eğitim anlayışının dijitalleşmeyi ve deneyimselleşmeyi öğrenmesi gerekiyor. Başarıyla tamamladığımız bu model, Türkiye'deki diğer tarihi ve coğrafi mekanların tanıtımına da örnek teşkil etmiş olacak" ifadelerini kullandı.
"KİTAP BİR YERE KADAR, BURADA ÇOK DAHA FARKLI BİR DUYGU"
Projede görev alan bilişim sınıfı öğrencisi Maria Ata, tarihi tünellerin geçmişte su taşımacılığında kullanıldığını belirterek sanal gerçeklik projesinin kendileri açısından farklı bir deneyim olduğunu anlattı.
Ata: "Kitap bir yere kadar anlamamızı sağlıyor. Ama burada görüp denediğimizde çok daha farklı bir duygu oluyor. Sanki o kültürle birleşmiş gibi" dedi.
Öğrencilerden Mallak Dhurgham ise tarihi tünellerin görüntülenmesi ve videoların birleştirilmesi çalışmalarında görev aldığını belirtti.
Dhurgham, "İlk teklif geldiğinde çok sevindik. Böyle bir projede yer almak güzel bir deneyim oldu. Tüneli çektim, videoları birleştirdim ve gerekli araştırmaları yaptım" diye konuştu.
"2027 YILINDA TURİZME AÇACAĞIZ"
Teşvikiye Belediye Başkanı Mustafa Nurten, tarihi su tünellerinin beldenin önemli kültürel değerlerinden biri olduğunu belirtti. Tünellerin Roma döneminden kaldığını ifade eden Nurten, dönemin insanlarının suyu kayalardan ve ormanlık alanlardan geçirerek İstanbul’a ulaştırdığını söyledi.
Tarihi alanın turizme kazandırılması için yaklaşık 3 yıldır çalışma yürüttüklerini belirten Nurten, "Çalışmalar öyle kolay değil. Binlerce yıl üzerinden geçmiş, hiçbir şey ellenmemiş. Her taraf kapanmış, körlenmiş. İl Özel İdaresinin desteğiyle buraya kadar geldik. İnşallah tekrar destek verecekler. 2027 yılında burayı turizme açacağız" dedi.
BÖLGEDE SOSYAL ALANLAR OLUŞTURULACAK
Turizm projesi kapsamında ziyaretçilerin bölgede daha fazla vakit geçirebilmesi için sosyal alanlar oluşturulması planlanıyor. Çay bahçesi ve yürüyüş yollarının yanı sıra Mera Şelalesi’ne ulaşım sağlayacak profesyonel yürüyüş güzergahlarının da hazırlanacağı belirtildi.
Nurten: "Aşağıda bir çay bahçesi yapacağız. İnsanlar buraya gelip su kemerlerini gezecekler. Buradan yukarı Mera Şelalesi'ne profesyonel yürüyüş yolları yapılıyor. Ekoturizm adı altında çalışmalar devam ediyor. Vatandaşlar buraya geldiği zaman çayını, kahvesini içecek, su kemerlerini dolaşacak, ekoturizm yollarıyla şelalelere gidecek. Yani bir gününü burada geçirecek bir sosyalleşme alanı oluşturuyoruz" diye konuştu.
TARİHİ TÜNELLER VR GÖZLÜKLERLE GEZİLECEK
Öğrencilerin hazırladığı VR projesinin tarihi tünellerin ziyaretçilere farklı bir şekilde tanıtılmasına katkı sağlayacağını belirten Nurten, uygulamayla ziyaretçilerin tarihi yapıyı üç boyutlu gözlüklerle deneyimleyebileceğini ifade etti.
Nurten: "Üç boyutlu gözlüklerle tünelimizi gezerken tarihi farklı boyutta yaşayacaklar. Bu işte emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Buranın Yalova turizmine bir ivme katacağına yüzde yüz eminim. Gezi turları şimdiden burayı envanterlerine almış ve gezi programlarına dahil etmiş. Bitmesini bekliyorlar" ifadelerini kullandı.
Projeyle birlikte yaklaşık 1400 yıllık tarihi su tünellerinin yalnızca fiziksel olarak değil, dijital ortamda da gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.
