Ortadoğu’da yaşanan çatışmalar, küresel enerji piyasalarında dalgalanmaya yol açarak havacılık sektörünü etkiledi. Savaşın başlamasından bu yana yaklaşık 50 bin uçuş iptal edilirken, önemli aktarma merkezlerinden biri olan Dubai Havalimanı’nın yaklaşık 17 gündür tam kapasite kullanılamadığı belirtildi.
PETROL FİYATLARINDA SERT YÜKSELİŞ
Krizin en belirgin etkisi petrol fiyatlarında görüldü. Daha önce 65 dolar seviyelerinde öngörülen fiyatların kısa sürede 100 doların üzerine çıkarak 106 doları aştığı ifade edildi. Bu artış, havacılıkta kullanılan jet yakıtı maliyetlerini de doğrudan yukarı taşıdı.
MALİYETLER YÜZDE 30’A KADAR ARTTI
Uzmanlara göre jet yakıtındaki yükseliş, havayolu şirketlerinin toplam operasyon maliyetlerini yüzde 20 ila 30 arasında artırdı. Ancak biletlerin aylar öncesinden satılması nedeniyle şirketlerin bu artışı fiyatlara anında yansıtmakta zorlandığı belirtildi.
İFLAS RİSKİ UYARISI
Artan maliyetler, havayolu şirketlerini zor bir dengeyle karşı karşıya bıraktı. Fiyatların fazla artırılması talebi düşürürken, artırılmaması ise zarar riskini büyütüyor. Havacılık yazarı Zach Griff, özellikle uzun mesafeli ve kârlı Ortadoğu uçuşlarının durmasının sektörü zorladığını belirterek bazı şirketler için iflas riskine dikkat çekti.
BİLET FİYATLARINDA SERT ARTIŞ
Deutsche Bank tarafından yapılan analizlere göre ABD’de bazı uçuşlarda bilet fiyatları yüzde 15 ile 124 arasında arttı. Özellikle kıtalararası ve uzun mesafeli uçuşlarda artış oranının daha yüksek olduğu ifade edildi.
HAVAYOLLARINDAN YENİ STRATEJİLER
Artan maliyetlere karşı havayolu şirketleri farklı yöntemlere yöneldi. Bunlar arasında yakıt fiyatını önceden sabitlemeye yönelik “fuel hedging” uygulaması, daha az yakıt tüketen yeni nesil uçaklara geçiş ve biyoyakıt kullanımı öne çıkıyor.
YAKIT TÜKETİMİ DEV BOYUTTA
Uzun menzilli uçakların yakıt tüketimi sektör üzerindeki baskıyı artırıyor. Boeing 777 gibi geniş gövdeli bir uçağın yaklaşık 170 bin litre yakıt alabildiği, saatte ise 6 ila 7 ton yakıt tükettiği belirtiliyor. 10 saatlik bir uçuşta toplam tüketimin 70 tonun üzerine çıkabildiği ifade ediliyor.
HAVAYOLLARI FİYATLARI ARTIRIYOR
Artan maliyetler nedeniyle birçok havayolu şirketi bilet fiyatlarını yükseltirken bazıları da yakıt ek ücreti uygulamasını devreye aldı. Fiyat artışı veya ek ücret uygulayan şirketler arasında Qantas Airways, Air France-KLM ve AirAsia gibi firmalar yer aldı.
ENERJİ PİYASALARINDA DALGALANMA
Petrol fiyatlarındaki yükselişin sürmesi, havacılık sektöründeki maliyet baskısının devam edebileceğine işaret ediyor. Uzmanlar, özellikle uzun mesafeli uçuşlarda fiyat artışlarının önümüzdeki dönemde daha belirgin hale gelebileceğini değerlendiriyor.
MİLLİYET
