Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), iş hayatında haksız rekabetin önlenmesi ve çalışanların sosyal güvenlik haklarının korunması amacıyla kayıt dışı istihdama yönelik denetimlerini sıkılaştırdı. Kurumun yaptığı resmi uyarılara göre, bir çalışanın yalnızca bir gün sigortasız çalıştırıldığının tespit edilmesi halinde işverenlere en az 40 bin TL idari para cezası uygulanacak. SGK, söz konusu yaptırımların çalışan mağduriyetinin önlenmesi ve yükümlülüklerini yerine getiren işverenlerin korunması amacıyla uygulanacağını bildirdi. Ceza tutarının işverenin statüsüne ve çalıştırılan işçi sayısına göre artabileceği belirtildi.
RÜCU DAVASI VE YABANCI İŞÇİ CEZALARI
Sigortasız çalıştırılan bir işçinin iş kazası sonucu yaralanması, sakat kalması veya hayatını kaybetmesi durumunda ise idari para cezalarının yanı sıra farklı hukuki süreçler de devreye giriyor. Bu durumda SGK'nın işçinin tedavi giderlerini ve hak sahiplerine bağlanacak gelirleri karşıladıktan sonra işverene rücu davası açarak yaptığı ödemeleri faiziyle birlikte talep edebileceği belirtiliyor. Ayrıca olayın niteliğine göre işveren hakkında "Taksirle yaralama veya ölüme sebebiyet verme" suçlamasıyla adli süreç de yürütülebiliyor. Denetimlerin yoğunlaştığı alanlardan biri olan yabancı uyruklu çalışanlar için de Türkiye'de fiilen çalışmaya başlamadan önce çalışma izni alınması zorunlu bulunuyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından izin almadan yabancı uyruklu işçi çalıştıran işverenlere her bir çalışan için 56 bin TL idari para cezası uygulanırken, herhangi bir işverene bağlı olmadan izinsiz ve kayıt dışı çalışan yabancı uyruklu kişilere ise 45 bin TL para cezası kesiliyor.
KAYIT DIŞI İSTİHDAMDA MALİYET
SGK uzmanlarının değerlendirmelerine göre, kayıt dışı istihdamın süresi uzadıkça işverenlerin karşılaşacağı mali yük de artıyor. Bir işçinin altı ay boyunca sigortasız çalıştırılması halinde oluşan maliyetin, aynı dönemde yasal olarak ödenmesi gereken toplam SGK priminin yaklaşık beş katına ulaştığı belirtiliyor. Kurum, kayıt dışı istihdamın hem idari para cezaları hem de doğurabileceği hukuki ve mali sonuçlar nedeniyle işverenler açısından önemli yükümlülükler oluşturduğunu vurguluyor.
