Çinli araştırmacılar, fiber optik iletişim teknolojisinde dikkat çekici bir başarıya imza attı. Tek bir optik fiber üzerinden 10,3 kilometrelik mesafede saniyede 3,2 petabit veri aktarım hızı elde edildi. Ulaşılan hız, teorik hesaplamalara göre bir saniyede 20 binden fazla 4K filmin aktarılmasına karşılık geliyor.
Araştırmacı ve mühendislerden oluşan ortak ekip, bu sonuçla aynı yıl içinde kaydedilen saniyede 2,5 petabitlik önceki rekoru da geride bıraktı. Açıklanan değer, verilerin iki yönde eş zamanlı iletildiği çift yönlü aktarımı kapsıyor.
24 ÇEKİRDEKLİ FİBER KULLANILDI
Rekor denemesi; CICT bünyesindeki Optik İletişim Teknolojileri ve Ağları Ulusal Kilit Laboratuvarı, Peng Cheng Laboratuvarı ve FiberHome Fujikura araştırmacılarının ortak çalışmasıyla gerçekleştirildi.
Ekip, 24 çekirdekli bir optik fiber kullanarak 10,3 kilometrelik hat boyunca 3,2 petabitlik veri aktarım hızına ulaştı. Bu başarıda, optik sinyalin üç farklı dalga boyu bandında binlerce paralel kanal üzerinden iletilmesini sağlayan bir sistem tasarımı etkili oldu.
Araştırmacılar, geliştirdikleri optik modüllerle yüksek aktarım hızını gerçek zamanlı iletişim koşullarında elde etmeyi hedefledi. Daha önce benzer fiber sistemleriyle daha yüksek hızlar raporlanmış olsa da bu deneylerde özel laboratuvar ekipmanları ve sinyal işleme cihazları kullanılmıştı.
YAPAY ZEKA VE 6G İÇİN ÖNEMLİ BİR ADIM
Petabit seviyesindeki veri aktarım kapasitesi, özellikle hızla büyüyen yapay zekâ sektörünün ihtiyaçları açısından önem taşıyor. Yapay zekâ modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılması için kullanılan veri merkezleri, giderek daha yüksek miktarda veriyi işlemek ve birbirine aktarmak zorunda kalıyor.
Mevcut fiber optik altyapıların kapasitesini artırmaya yönelik teknolojiler, bu yoğun veri trafiğinin karşılanmasına yardımcı olabilir. Yeni sistemin, büyük ölçekli bilgi işlem merkezlerinin birbirine bağlanmasında ve gelecekteki 6G kablosuz iletişim ağlarının ana bağlantı altyapısında da değerlendirilmesi mümkün görülüyor.
Araştırmacıların verdiği bilgilere göre bu kapasite, teorik olarak gigabit geniş bant bağlantısı kullanan 3,2 milyon hanenin veri ihtiyacını karşılayabilecek düzeye denk geliyor. Ancak bu karşılaştırma, teknolojinin doğrudan ev kullanıcılarına sunulduğu anlamına gelmiyor.
ÇALIŞMA ULUSLARARASI KONFERANSTA YER ALACAK
Araştırma, 2026 Optik Fiber İletişim Konferansı’na seçildi. Ekip ayrıca sonuçlarını bilimsel bir dergide yayımlamak üzere davet aldı.
CICT, elde edilen başarının Çin’in fiber optik altyapı çalışmalarının 50. yılına denk geldiğini belirtti. Ülkede 1976’da cam filamentler üzerinde yürütülen ilk araştırmalardan günümüzdeki yüksek kapasiteli sistemlere uzanan süreç, optik iletişim teknolojilerindeki gelişimi ortaya koyuyor.
Yeni rekor, fiber optik iletişimde veri taşıma kapasitesini artırmaya yönelik çalışmaların geldiği noktayı gösterirken, teknolojinin ticari ağlarda ne zaman ve hangi ölçekte kullanılabileceği ise ayrı bir geliştirme ve uygulama süreci gerektiriyor.
