Her sabah içilen kahve, birçok kişi için güne başlarken vazgeçilmez bir alışkanlık olarak öne çıkıyor. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar, kahvenin etkisinin yalnızca uykuyu açmak ya da enerji vermekle sınırlı olmadığını gösteriyor.
Hürriyet'in haberine göre, bilimsel bulgular, kahvenin bağırsaklarda bulunan yararlı mikroorganizmalarla etkileşime girebileceğini ve sindirim sistemi üzerinde farklı düzeylerde etkiler oluşturabileceğini ortaya koyuyor.
Kafein, polifenoller ve diğer bileşiklerin bu süreçte rol oynayabileceği belirtilirken, tüketim miktarı ve hazırlanma şeklinin de sonucu değiştirebileceği ifade ediliyor.
Her sabah içilen kahve, birçok kişi için güne başlama alışkanlığının bir parçası olarak görülüyor. Son yıllarda yapılan araştırmalar, kahvenin yalnızca uykuyu açmakla sınırlı bir etkisi olmadığını, bağırsaklarda yaşayan mikroorganizmalarla da ilişkili olabileceğini ortaya koyuyor.
Bilim insanlarına göre kahve, sindirim sisteminde bulunan yararlı bakterilerle etkileşime girebiliyor. Bu bakteriler; sindirim, bağışıklık, metabolizma ve ruh hali gibi birçok süreçte görev alıyor.
Bağırsak mikrobiyotası, bağırsaklarda yaşayan bakteri, mantar ve diğer mikroorganizmalardan oluşuyor. Bu sistemin dengesi, genel sağlık açısından önemli bir başlık olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlara göre mikrobiyota çeşitliliği arttıkça sindirim sistemi daha dengeli çalışabiliyor. Kahvenin de bu çeşitlilik üzerinde etkili olabileceğine dair bilimsel bulgular bulunuyor.
Kahvede bulunan bazı bileşiklerin bağırsaktaki yararlı bakteriler için besin görevi görebildiği ifade ediliyor. Bu nedenle kahve, bazı araştırmalarda prebiyotik özellik gösterebilen içecekler arasında değerlendiriliyor.
Prebiyotikler, yararlı bakterilerin büyümesini ve işlevini destekleyen maddeler olarak tanımlanıyor.
2023 yılında yayımlanan bir araştırmada, daha yüksek kahve ve kafein tüketimi ile bağırsak mikrobiyotasında daha fazla çeşitlilik arasında ilişki bulundu.
Çalışmada bazı yararlı bakteri türlerinin arttığı, bağırsak sorunlarıyla ilişkilendirilen bazı türlerin ise azaldığı bildirildi. Ancak araştırmanın küçük bir örneklemle yapıldığı ve sonuçların genellenebilmesi için daha geniş çalışmalara ihtiyaç olduğu vurgulandı.
Kahvenin bağırsak sağlığıyla ilişkilendirilmesinde polifenoller önemli bir rol oynuyor. Polifenoller, bitkisel gıdalarda doğal olarak bulunan antioksidan bileşikler olarak biliniyor.
Kahvede özellikle klorojenik asit öne çıkıyor. Bu bileşiğin bazı araştırmalarda iltihaplanma ve metabolik sağlıkla ilişkili etkilerle değerlendirildiği belirtiliyor.
Kahve içtikten kısa süre sonra tuvalete gitme ihtiyacı hissedilmesi sık görülen bir durum olarak ifade ediliyor. Bunun, kahvenin kalın bağırsak hareketlerini uyarabilmesiyle ilişkili olabileceği belirtiliyor.
Araştırmalar kahvenin bağırsak kasılmalarını artırabildiğini gösteriyor. Ancak bu etki herkes için aynı düzeyde ortaya çıkmıyor.
Kahvenin hazırlanma şekli, içerdiği bileşenleri değiştirebiliyor. Filtre kahve, espresso, French press, Türk kahvesi ve AeroPress gibi yöntemler farklı sonuçlar ortaya çıkarabiliyor.
Bazı çalışmalarda AeroPress ile hazırlanan kahvelerde polifenol oranının yüksek olabildiği bildiriliyor. Ancak bu durum çekirdek ve demleme süresi gibi birçok değişkene bağlı olduğu için kesin bir sonuç olarak değerlendirilmiyor.
Filtresiz kahvelerde kafestol ve kahveol adı verilen yağ benzeri bileşiklerin daha fazla bulunduğu belirtiliyor. Bu bileşiklerin uzun süre yüksek miktarda tüketildiğinde LDL kolesterolü artırabileceği ifade ediliyor.
Kağıt filtre kullanılan kahvelerde ise bu bileşiklerin bir kısmı filtrede tutulabiliyor. Bu nedenle kolesterol hassasiyeti olan kişiler için filtre kahvenin daha uygun bir seçenek olabileceği değerlendiriliyor.
En yaygın kahve çekirdekleri Arabica ve Robusta olarak biliniyor. Bu çekirdekler kafein oranı, aroma ve antioksidan içeriği açısından farklılık gösterebiliyor.
Açık kavrulmuş kahvelerin bazı antioksidanları daha iyi koruyabildiği, koyu kavrulmuş kahvelerin ise farklı aroma ve bileşik profiline sahip olduğu ifade ediliyor. En doğru seçimin yalnızca çekirdeğe değil, tüketim miktarı ve hazırlama yöntemine bağlı olduğu belirtiliyor.
Yetişkinler için günlük yaklaşık 400 mg kafein üst sınır olarak kabul ediliyor. Bu miktar kahvenin türüne ve porsiyon büyüklüğüne göre değişebiliyor.
Kafeine duyarlılık kişiden kişiye farklılık gösterebiliyor. Uykusuzluk, çarpıntı, reflü, yüksek tansiyon veya bağırsak hassasiyeti olan kişilerin daha dikkatli olması gerektiği ifade ediliyor.
Evde hazırlanan kahveler ile büyük boy kahve zinciri içeceklerinde kafein miktarı farklı olabiliyor. Espresso küçük hacimli olsa da, büyük boy sütlü kahveler toplamda daha fazla kafein içerebiliyor.
Kahvenin şeker ve şuruplar yerine tarçın, kakule, zencefil veya zerdeçal gibi doğal baharatlarla tüketilmesinin daha uygun olabileceği belirtiliyor. Ancak temel noktanın şeker ve krema tüketimini sınırlamak olduğu vurgulanıyor.
Genel olarak kahvenin bağırsak sağlığıyla ilişkili bazı etkiler gösterebileceği, ancak bu etkilerin kişiden kişiye değiştiği ifade ediliyor.
