Türk mutfağının vazgeçilmez lezzetlerinden biri olan nohut, sofralarda kimi zaman etli yemeğiyle kimi zaman pilavın yanında kendine yer buluyor. Protein ve lif bakımından zengin olmasıyla öne çıkan bu besin, sağlıklı ve doyurucu öğünlerin de önemli bir parçası olarak biliniyor. Ancak nohudu pişirmeye hazırlamak, özellikle önceden planlanmadığında mutfakta zaman alan bir sürece dönüşebiliyor. Sert kalan nohutları yumuşatmak için uzun saatler boyunca tencerenin başında beklemek ise pek çok kişinin gözünü korkutuyor.
Nohutun pişme süresini kısaltmak ve daha kolay yumuşamasını sağlamak için uygulanabilecek bazı pratik yöntemler bulunuyor. Doğru ıslatma tekniği, uygun su miktarı ve küçük bir mutfak dokunuşu sayesinde bu süreci daha kolay hale getirmek mümkün.
ISLATMA SUYUNA 1 ÇAY KAŞIĞI
Nohutun daha hızlı yumuşamasını sağlayan yöntemlerin başında karbonat kullanımı geliyor. Nohutları ıslatırken suyun içerisine eklenen bir çay kaşığı karbonat, suyun alkali özelliğini artırarak nohutun dış kabuğunun yumuşamasına yardımcı oluyor. Bu yöntem sayesinde nohutlar suyu daha kolay çekebiliyor ve pişirme sırasında daha kısa sürede yumuşayabiliyor. Özellikle kuru nohutun uzun süre haşlanmasından şikayet edenler için karbonat yöntemi pratik bir alternatif sunuyor.
Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta bulunuyor. Karbonatın ölçüsünü artırmak, nohutun lezzetini ve dokusunu olumsuz etkileyebiliyor. Bu nedenle ölçülü kullanılması ve haşlama öncesinde nohutların iyice durulanması gerekiyor.
NOHUT NASIL DAHA KOLAY HAŞLANIR?
Nohutun kolay haşlanması için ilk olarak kuru nohutları ayıklayıp bol suyla yıkamak gerekiyor. Ardından geniş bir kabın içerisine alınan nohutların üzerini birkaç parmak geçecek kadar su ekleniyor. Bu aşamada suyun içerisine bir çay kaşığı karbonat ilave edilerek nohutların yaklaşık 8-12 saat boyunca bekletilmesi öneriliyor. Özellikle bir gece önceden yapılan ıslatma işlemi, nohutların pişmeye hazır hale gelmesini kolaylaştırıyor.
Bekleme süresinin ardından nohutların ıslatma suyu mutlaka dökülmeli ve nohutlar temiz suyla birkaç kez durulanmalı. Daha sonra tencereye alınarak üzerini geçecek kadar temiz su eklenmeli ve haşlama işlemine başlanmalı.
KARBONATLI SUDA BEKLETMEK NE İŞE YARIYOR?
Kuru nohutun sert yapısı, pişirme süresinin uzamasındaki temel nedenlerden biri olarak öne çıkıyor. Nohutun suyu yeterince çekmesi ve dış yapısının yumuşaması, pişirme aşamasında daha kolay kıvam almasına yardımcı oluyor.
Karbonat, ıslatma suyunun pH seviyesini yükselterek nohutun hücre duvarlarında bulunan pektinin daha kolay parçalanmasını sağlayabiliyor. Böylece nohutların haşlanma sırasında daha hızlı yumuşaması mümkün hale geliyor. Bu yöntemin özellikle eski veya uzun süre depolanmış nohutlarda etkisi değişebiliyor. Nohutun yaşı, cinsi ve saklama koşulları da pişme süresini doğrudan etkileyen faktörler arasında bulunuyor.
NOHUTUN BESİN DEĞERİ NEDEN ÖNEMLİ?
Nohut, bitkisel protein kaynakları arasında önemli bir yere sahip olmasıyla dikkat çekiyor. Özellikle et tüketimini azaltan veya bitkisel ağırlıklı beslenmeyi tercih eden kişiler için doyurucu bir alternatif oluşturuyor.
İçeriğinde bulunan lifler, sindirim sisteminin normal işleyişini destekleyen besin öğeleri arasında yer alıyor. Aynı zamanda lifli yapısı sayesinde uzun süre tokluk hissinin korunmasına katkıda bulunabiliyor. Nohut; folat, demir, magnezyum, fosfor ve potasyum gibi çeşitli vitamin ve mineralleri de içeriyor. Bu besin öğeleri, vücudun normal işleyişinde farklı görevler üstleniyor.
100 GRAM HAŞLANMIŞ NOHUTUN BESİN DEĞERİ
Haşlanmış nohutun besin değerleri, kullanılan nohutun çeşidine ve pişirme koşullarına göre değişiklik gösterebilir. Genel olarak 100 gram haşlanmış nohutun yaklaşık besin değerleri şöyle sıralanıyor:
Enerji: 164 kcal
Protein: 8,9 gram
Karbonhidrat: 27,4 gram
Lif: 7,6 gram
Yağ: 2,6 gram
Folat (B9 vitamini): 172 mikrogram
Demir: 2,9 miligram
Magnezyum: 48 miligram
Potasyum: 291 miligram
Nohutun besin değerlerinden yararlanmak için pişirme yöntemine de dikkat etmek gerekiyor. Gereğinden fazla haşlamak, nohutların dağılmasına ve istenen kıvamın kaybolmasına neden olabiliyor.
BU PÜF NOKTALARINI ATLAMAYIN
Nohutun daha kısa sürede pişmesi ve ideal kıvamını yakalaması için yalnızca karbonat kullanmak yeterli olmayabiliyor. Islatma ve haşlama aşamalarında uygulanabilecek küçük ayrıntılar, mutfaktaki sonucu doğrudan etkiliyor.
Nohutları bir gece önceden ıslatın. En az 8 saat, mümkünse 12 saat boyunca suda bekletmek nohutların su çekmesini kolaylaştırıyor. Özellikle sıcak havalarda bekletme işlemini buzdolabında yapmak daha uygun oluyor.
Karbonatı ölçülü kullanın. Yaklaşık 500 gram kuru nohut için 1 çay kaşığı karbonat, ıslatma suyuna eklenebilecek pratik bir ölçü olarak tercih ediliyor. Fazla karbonat kullanımı nohutlarda istenmeyen tat ve doku değişikliklerine yol açabiliyor.
Islatma suyunu mutlaka değiştirin. Nohutlar bekleme süresini tamamladıktan sonra karbonatlı suyu dökün. Nohutları temiz suyla birkaç kez yıkamak, kalan karbonatın uzaklaştırılmasına yardımcı oluyor.
Haşlama sırasında sıcak su kullanın. Nohutları tencereye aldıktan sonra üzerini geçecek kadar sıcak su eklemek, pişirme sürecini kolaylaştırabiliyor. Su azaldığında yine sıcak su ilave etmek nohutların eşit şekilde pişmesine yardımcı oluyor.
Tuz eklemek için acele etmeyin. Nohutların yumuşamaya başlamasının ardından tuz ilave etmek, pişirme sürecini daha rahat kontrol etmenizi sağlayabiliyor. Tuzun miktarını yemeğin türüne göre ayarlamak gerekiyor.
Düdüklü tencere kullanmayı değerlendirin. Düdüklı tencere, nohutun pişme süresini önemli ölçüde kısaltabilen yöntemlerden biri. Önceden ıslatılmış nohutlar, kullanılan tencerenin modeline ve basınç ayarına göre normal tencereye kıyasla daha kısa sürede pişebiliyor.
Nohutların pişip pişmediğini kontrol edin. Süre dolduğunda birkaç nohudu alarak çatalla veya parmaklarınızla kontrol edin. Nohutların içi sert kalmışsa haşlama işlemine devam edin; yumuşak ancak dağılmayan bir kıvam elde etmeye çalışın.
KARBONAT LEZZETİ DEĞİŞTİRİR Mİ?
Karbonatın gereğinden fazla kullanılması, nohutların dokusunu bozabileceği gibi kendine özgü bir tat bırakmasına da neden olabiliyor. Bu nedenle ölçüyü aşmamak, işlem sonrasında nohutları iyice durulamak büyük önem taşıyor.
Nohutun doğal lezzetini korumak isteyenler için uzun süreli ıslatma ve doğru haşlama da tek başına etkili yöntemler arasında bulunuyor. Karbonat kullanımı ise bu süreci destekleyen pratik bir seçenek olarak değerlendiriliyor.
HAŞLANMIŞ NOHUTLARI DAHA SONRA NASIL SAKLAYABİLİRSİNİZ?
Bir seferde fazla miktarda nohut haşlamak, sonraki öğünlerde mutfakta zaman kazanmanın yollarından biri olarak öne çıkıyor. Haşlanan nohutları soğuttuktan sonra hava almayan kaplarda buzdolabında yaklaşık 3-4 gün muhafaza edebilirsiniz.
Daha uzun süre saklamak isteyenler için dondurucu da uygun bir alternatif oluşturuyor. Nohutları porsiyonlara ayırıp uygun saklama kaplarına veya dondurucu poşetlerine koyarak yaklaşık 2-3 ay boyunca dondurucuda saklayabilirsiniz.
Böylece ihtiyaç duyduğunuzda nohutları önceden hazırlamak için yeniden saatler harcamanıza gerek kalmıyor. Çorbalardan salatalara, pilavlardan zeytinyağlı yemeklere kadar pek çok tarifte haşlanmış nohutları pratik şekilde değerlendirebilirsiniz.