PELİN PEKEDİS - EGE TELGRAF - Ev temizliği denildiğinde akla gelen doğal ürünlerin başında sirke geliyor. Suyla seyreltilmiş damıtılmış beyaz sirke, birçok yerde doğal, toksik olmayan ve ekonomik bir temizlik malzemesi olarak öneriliyor. Sert su lekelerini çözmesi, bazı yüzeylerde kiri temizlemesi ve camlarda iz bırakmaması nedeniyle mutfaklardan banyolara kadar sıkça kullanılıyor.
Ancak sirkenin her yüzeyde güvenle kullanılabileceği düşüncesi doğru değil. Amerikan Temizlik Enstitüsü’nden Brian Sansoni, sirkenin her şeyi temizleyebileceğine dair yaygın bir algı olduğunu ancak bu malzemenin sanıldığı kadar kapsamlı bir içerik olmadığını belirtiyor. Sirkenin asidik yapısı, bazı yüzeylerde temizlik yerine kalıcı hasara neden olabiliyor.
ASİDİK YAPI KİRİ DE ÇÖZER, YÜZEYİ DE AŞINDIRABİLİR
Sirkenin temizlikte etkili görünmesinin temel nedenlerinden biri asidik yapısıdır. Bu özellik, kireç lekelerini ve bazı mineral birikintilerini çözmeye yardımcı olabilir. Çay makinesi kirecini gidermede ya da camları iz bırakmadan temizlemede sirke işe yarayabilir.
Ancak aynı asidik yapı, yanlış yüzeylerde kullanıldığında zarar verici hale gelebilir. Kireci çözen sirke, mermer gibi doğal taşların yüzeyini de aşındırabilir. Cihazların iç parçalarına, lastik contalarına, metal bölümlerine ya da hassas kaplamalarına zarar verebilir. Bu nedenle sirkeyi kullanmadan önce temizlenecek yüzeyin uygun olup olmadığı mutlaka düşünülmelidir.
ÜTÜ HAZNESİNE SİRKE KOYMAYIN
Sirkenin kullanılmaması gereken eşyaların başında ütüler geliyor. Bazı kişiler ütünün içindeki kireci çözmek için su haznesine sirke eklemeyi düşünebilir. Ancak bu yöntem, ütünün iç yapısına kalıcı zarar verebilir.
Çoğu buharlı ütünün hazne içinde koruyucu bir kaplaması bulunur. Sirkenin asidik yapısı bu kaplamayı aşındırabilir. Kaplama zarar gördüğünde metal parçalar da etkilenebilir ve ütüde kalıcı arızalar ortaya çıkabilir. Bu nedenle ütü temizliğinde sirke yerine cihazın kullanım kılavuzundaki öneriler dikkate alınmalıdır.
ÜTÜYÜ TEMİZLERKEN KILAVUZU OKUMAK GEREKİR
Ütüyü temizlemenin en doğru yolu, sahip olunan modele göre değişebilir. Bazı ütülerde kendi kendini temizleme özelliği bulunur. Bu tür modellerde genellikle hazne suyla doldurulur, ütü ısıtılır, fişi çekilir ve tabanı lavabonun üzerinde aşağı bakacak şekilde tutulur.
Kendi kendini temizleme düğmesine basıldığında sıcak su ve buhar, tabandaki kirliliklerle birlikte dışarı çıkar. Ancak her ütü modeli aynı olmadığı için rastgele sirke eklemek yerine kullanım kılavuzuna göre hareket etmek en güvenli yöntemdir. Yanlış temizlik, ütüyü temizlemek yerine bozabilir.
MERMER VE DOĞAL TAŞ TEZGÂHLARDA SİRKE KULLANILMAMALI
Mermer mutfak tezgâhı ya da doğal taş yüzeyler, sirkenin en fazla zarar verebileceği alanlardan biridir. Sirkenin asidik yapısı mermer ve kireçtaşı gibi doğal taşları aşındırabilir. Bu yüzeylerin parlaklığını kaybetmesine ve matlaşmasına neden olabilir.
Doğal taş yüzeylerde oluşan bu aşınma, basit bir leke gibi kolayca giderilemeyebilir. Sansoni bu durumu bir tür yara izine benzetiyor. Yani sirkeyle yapılan yanlış temizlik, tezgâhın görüntüsünü kalıcı şekilde bozabilir. Bu nedenle mermer ve benzeri yüzeylerde sirke yerine daha yumuşak temizlik yöntemleri tercih edilmelidir.
GRANİTTE DE SIZDIRMAZLIK KAPLAMASI ZARAR GÖREBİLİR
Granit gibi daha dayanıklı taşlarda bile sirke kullanımı riskli olabilir. Granit yüzeyin kendisi dayanıklı görünse de üzerinde koruyucu bir sızdırmazlık kaplaması bulunabilir. Sirke bu kaplamayı zamanla bozabilir ve yüzeyin lekelere karşı daha hassas hale gelmesine yol açabilir.
Bu nedenle taş tezgâhların temizliğinde yumuşak deterjana batırılmış sünger ya da bulaşık bezi kullanmak daha güvenli kabul edilir. İnatçı lekelerde ise yüzeyi çizmeyecek plastik ovma pedleri tercih edilebilir. Doğal taş yüzeylerde amaç, kiri çıkarmak kadar yüzeyin dokusunu korumak olmalıdır.
BULAŞIK MAKİNESİNDE SİRKE BEKLENEN ETKİYİ VERMEYEBİLİR
Bulaşık makinesini sirkeyle çalıştırmanın kötü kokuları ve sert su lekelerini gidereceği sıkça söylenir. Hatta bazı kişiler sirkeyi durulama yardımcısı olarak kullanmayı tercih eder. Ancak uzman testlerinde sirkenin bulaşık makinesindeki su tabakasını gidermede etkili olmadığı belirtiliyor.
CR’nin bulaşık makinesi laboratuvarında yapılan denemelerde sirkenin su tabakasını kaldırmada belirgin bir sonuç vermediği aktarılıyor. Günümüzde bu iş için özel formüllü bulaşık makinesi temizleyicilerinin daha etkili olduğu ifade ediliyor. Bu nedenle bulaşık makinesinde sirkeye güvenmek hem etkisiz kalabilir hem de cihaza zarar verebilir.