Medicana International İzmir Hastanesi Check-Up Uzmanı Dr. Yavuz Maşrabacı, koruyucu hekimlik ve modern tıbbın temel hedeflerinden birinin, kişilerin herhangi bir sağlık sorunu yaşamadan önce mevcut durumlarının değerlendirilmesi olduğunu belirtti.
Sağlığın yalnızca hastalıkların bulunmaması anlamına gelmediğini, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan tam bir iyilik halini kapsadığını ifade eden Maşrabacı, vücudun fizyolojik yapısının ve ihtiyaçlarının kapsamlı şekilde değerlendirilmesine imkan sağlayan check-up uygulamalarının düzenli aralıklarla yapılmasının önem taşıdığını söyledi.
Uzm. Dr. Maşrabacı: "Kişiye özel planlanan modern check-up programları, kronik rahatsızlıkların erken tanısında belirleyici rol oynuyor. Kişinin kendini iyi ve sağlıklı hissetmesi, vücudunda her şeyin yolunda gittiğini gösteren tek başına yeterli bir ölçüt değildir. Çağdaş tıbbın temeli, kanıta dayalı objektif verilere dayanır" dedi.
YAŞAM TARZI KRONİK HASTALIK RİSKİNİ ETKİLİYOR
Değişen beslenme alışkanlıkları, tütün ve alkol tüketimi, yoğun stres ve travma yönetimi süreçlerinde yaşanan güçlüklerin metabolik ve sistemik dengeleri etkileyebildiğini belirten Uzm. Dr. Yavuz Maşrabacı, bu faktörlerin obezite ve diyabet gibi endokrin sistem hastalıklarına zemin hazırlayabildiğini ifade etti.
Çevresel ve yaşam tarzına bağlı faktörlerin kardiyovasküler hastalıklar, depresyon odaklı nöropsikiyatrik tablolar ve diğer kronik süreçleri de tetikleyebildiğini aktaran Maşrabacı, toplumda en sık görülen rahatsızlıklar arasında kalp-damar hastalıkları, kanser türleri, solunum yolu hastalıkları ve diyabetin bulunduğunu kaydetti.
Sağlık taramalarının yalnızca fiziksel sağlık açısından değil, ruhsal boyuttaki risklerin altında yatan etkenlerin anlaşılması açısından da değerlendirme imkanı sunduğu belirtildi.
CHECK-UP PROGRAMLARI YAŞA VE YAŞAM DÖNEMİNE GÖRE DEĞİŞİYOR
Sağlık değerlendirmelerinin herkes için aynı şekilde uygulanamayacağını belirten Uzm. Dr. Maşrabacı, check-up programlarının kişiye özel hazırlanması gerektiğini vurguladı.
Çocukluk dönemindeki sağlık değerlendirmelerinin pediatri kliniklerinin uzmanlık alanına girdiğini belirten Maşrabacı, yetişkinlerde ise tarama süreçlerinin yaş gruplarına göre şekillendirildiğini ifade etti. Yetişkin dönem kontrollerinin genel olarak 40 yaş altı, 40 yaş üstü ve 50 yaş üstü olmak üzere farklı kategorilerde ele alındığını bildirdi.
Sporcular ve özel aktivite alanlarında bulunan kişiler için de özel paneller hazırlandığını belirten Maşrabacı, cinsiyet ve yaşam dönemine göre oluşturulan programlarda premenopoz, menopoz, menopoz sonrası dönem ve kemik yoğunluğu gibi değişkenlerin de değerlendirildiğini söyledi.
GENETİK YATKINLIK VE AİLE ÖYKÜSÜ DEĞERLENDİRİLİYOR
Kişinin sağlık değerlendirmesinde genetik yatkınlık, ailede hipertansiyon veya diyabet gibi kronik hastalıkların bulunması ve zararlı alışkanlıkların önemli risk faktörleri arasında yer aldığını belirten Maşrabacı, bazı sağlık sorunlarının herhangi bir belirti vermeden ilerleyebildiğine dikkat çekti.
Uzm. Dr. Yavuz Maşrabacı: "Genetik yatkınlık, ailede hipertansiyon veya diyabet gibi kronik hastalık öyküsünün bulunması ve zararlı alışkanlıklar en belirgin risk faktörleri arasındadır. Hiçbir belirti vermeden gizlice ilerleyebilen durumların tespiti için insülin direnci ve gizli şeker gibi kritik parametreleri inceliyor, elde edilen veriler doğrultusunda bireye özgü sağlıklı yaşam planlamalarını devreye alıyoruz" dedi.
CHECK-UP SÜRECİNDE HANGİ DEĞERLENDİRMELER YAPILIYOR?
Standart bir check-up sürecinde kişinin öncelikle iç hastalıkları uzmanı veya deneyimli bir hekim tarafından genel ve bütüncül muayeneden geçirildiğini belirten Maşrabacı, tıbbi ihtiyaçlara göre farklı branşların da sürece dahil edilebildiğini söyledi.
Uzm. Dr. Maşrabacı: "Tıbbi ihtiyaçlara bağlı olarak kardiyoloji, fizik tedavi, göz ile kulak burun boğaz gibi branş muayenelerini de sürece dahil ediliyor. Bütüncül sağlığın korunması hedeflendiğinde psikolog veya psikiyatrist değerlendirmeleri de büyük önem taşıyor. Laboratuvar ve görüntüleme tetkiklerini tamamen kişinin yaşını ve tıbbi endikasyonlarını göz önünde bulundurarak biçimlendiriyoruz. Tıbbi bir zorunluluk bulunmadıkça 40 yaş altı kadınlarda öncelikli olarak meme ultrasonografisini tercih ediyor. Mamografi incelemesi ise genellikle 40 yaş sonrasına bırakılıyor. Akciğer grafisi, EKG ve ekokardiyografi rutin incelemeler arasında yer alırken, tomografi ve manyetik rezonans (MR) gibi ileri tanı yöntemlerini yalnızca hekimin gerekli gördüğü özel durumlarda uygulanıyor" ifadelerini kullandı.
ŞÜPHELİ BULGULARDA İLGİLİ UZMANLIKLARA YÖNLENDİRME YAPILIYOR
Tüm muayene ve tetkiklerin tamamlanmasının ardından sonuçların genel bir sentez değerlendirmesinden geçirildiğini belirten Uzm. Dr. Yavuz Maşrabacı, şüpheli veya sınırda bulunan değerlerde ilgili uzmanlık alanlarıyla hızlı şekilde konsültasyon yapıldığını ifade etti.
Kan şekerinde yükseklik tespit edilen kişilerin endokrinoloji, akciğer grafisinde şüpheli bulgu bulunan hastaların ise göğüs hastalıkları klinikleriyle koordine edildiğini belirten Maşrabacı, check-up sürecinin tıbbi tedavilerin yerine geçmediğini vurguladı.
Maşrabacı, check-up uygulamalarının doğru beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve kronik durumların takibiyle genel sağlığın desteklenmesine yönelik bütüncül bir farkındalık zemini sunduğunu kaydetti.
"SAĞLIĞIM İYİ DEMEK YETERLİ DEĞİL, KANIT GEREK"
Genel check-up değerlendirmelerinin yılda bir kez tekrarlanmasının ideal standart olduğunu belirten Uzm. Dr. Yavuz Maşrabacı, mevcut endokrinolojik veya kronik rahatsızlığı bulunan kişilerin ise hekim önerisi doğrultusunda daha sık kontrol yaptırabileceğini söyledi.
Maşrabacı: "Kişinin kendini iyi ve sağlıklı hissetmesi, vücudunda her şeyin yolunda gittiğini gösteren tek başına yeterli bir ölçüt değildir. Çağdaş tıbbın temeli kanıta dayalı objektif verilere dayanır. Mevcut endokrinolojik veya kronik rahatsızlığı bulunan kişilerin hekim önerisiyle 6 aylık periyotlarla ara kontrollere girmesi, risklerin zamanında yönetilmesini sağlar" açıklamasında bulundu.
