İzmir ve Manisa bölgesinde yaklaşık iki hafta önce başlayan kiraz hasadıyla birlikte Avrupa ülkelerine ihracat süreci de старт aldı. Geçen yıl don nedeniyle ciddi kayıplar yaşanan kiraz üretiminde bu yıl yüksek rekolte beklenirken, ihracatta 60 ila 70 bin ton seviyesinin hedeflendiği bildirildi.
Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can ve beraberindeki heyet, Denizli’nin Honaz ilçesinde kiraz bahçeleri ile paketleme tesislerinde incelemelerde bulundu.
HASAT 6 HAFTALIK SÜREYE YAYILIYOR
BAİB Başkanı Mehmet Ali Can, Türkiye’de kiraz sezonunun İzmir-Manisa hattında başladığını, ardından Denizli, Isparta, Afyonkarahisar, Kütahya, Amasya ve Tokat gibi illere yayıldığını belirtti. Hasadın Kahramanmaraş’ın Andırın ilçesine kadar devam ettiğini ifade eden Can, sezonun yaklaşık 6 haftalık bir süreci kapsadığını söyledi. Türkiye’nin yıllık 700 bin ton üretimle dünyanın en büyük kiraz üreticisi olduğunu vurgulayan Can, ihracatın ise ortalama 60-70 bin ton seviyesinde gerçekleştiğini dile getirdi.
REKABET VE MALİYET BASKISI ÖNE ÇIKIYOR
Can, bu yıl rakip ülkelerde de yüksek üretim olması nedeniyle ihracatta rekabetin arttığını belirtti. Özellikle Yunanistan ve İspanya’daki yüksek rekoltenin Türkiye’nin dış satımını zorlaştırdığı ifade edildi. Döviz kuru ve artan maliyetlerin de ihracat üzerinde baskı oluşturduğunu söyleyen Can, Türkiye’nin kiraz ticaretinde “tedarikçi” konumundan “tamamlayıcı” role geçtiğini kaydetti.
KÜÇÜK ÜRETİM ALANLARI SORUN OLUYOR
Sektördeki en önemli yapısal sorunun küçük ve parçalı üretim alanları olduğunu belirten Can, bunun hem verimliliği hem de kalite standardını olumsuz etkilediğini ifade etti. İş gücü maliyetlerine de değinen Can, bir işçiye topladığı her kilogram kiraz için 40 TL ödendiğini, günlük kazancın ise 1600 ile 2000 TL arasında değiştiğini aktardı.
10 BİN ÜRETİCİDEN KİRAZ TOPLANIYOR
Bölgede yaklaşık 10 bin üreticiden ürün alındığını belirten yetkililer, kirazın kaliteye göre kilogram başına 250 TL’den başlayan fiyatlarla paketleme tesislerine getirildiğini bildirdi. Modern tesislerde 20 farklı hat üzerinden işlenen kirazların renk, boyut ve kalite açısından detaylı kontrollerden geçirildiği ifade edildi.
ÇİN PAZARI HEDEFTE
Çin’in yıllık 500 bin tonluk kiraz ithalatı kapasitesinin Türkiye için önemli bir fırsat olduğu vurgulandı. Ancak Akdeniz meyve sineği gibi teknik engeller nedeniyle bu pazara erişimde çalışmaların sürdüğü belirtildi. Türkiye’nin kiraz ihracatı son 10 yılda dalgalı bir seyir izledi. 2020 yılında 87 bin tonla rekor kırılırken, 2025 yılında don etkisiyle ihracat 6 bin tona kadar geriledi. 2024 yılında ise 67 bin tonluk ihracat gerçekleştirildi.