Sıcak havalarda serinlemek ve daha konforlu bir ortam oluşturmak amacıyla kullanılan klimalar, gerekli bakım ve temizlik yapılmadığında çeşitli sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
Klima kaynaklı hastalıklar arasında en dikkat çekenlerden biri ise halk arasında "klima hastalığı" olarak bilinen lejyoner hastalığı olarak öne çıkıyor.
HASTALIĞIN İLK KEZ ORTAYA ÇIKIŞI ANLATILDI
Liv Hospital Samsun Dahiliye (İç Hastalıkları) Kliniği'nden Uzman Dr. Özkan Akyol, lejyoner hastalığının ilk kez 1976 yılında ABD'nin Pensilvanya eyaletinde düzenlenen bir toplantı sonrasında fark edildiğini belirtti.
Toplantıya katılan kişilerde görülen hastalığın, daha sonra toplantı salonundaki havalandırma sisteminden kaynaklandığının tespit edildiğini ifade etti.
LEJYONER HASTALIĞI NEDİR?
Dr. Özkan Akyol, lejyoner hastalığının "Legionella pneumophila" adlı bakterinin neden olduğu bir zatürre türü olduğunu söyledi.
Bakterinin uygun nem ve sıcaklık koşullarında klima filtre sistemlerinde çoğalabildiğini ve daha sonra ortam havasına yayıldığını belirtti.
BAKTERİ HAVALANDIRMA SİSTEMLERİYLE YAYILABİLİYOR
Hastalığın bulaşma yollarına ilişkin bilgi veren Akyol: "Legionelle pneumophilia adlı bakteri klimaların filtre sistemlerinde uygun nem ve ısıda çoğalıp ortam havasına dağılmaktadır. Salgınlar sıklıkla otel ve hastanelerde olmakla birlikte, tek tek vakalar da bildirilmiştir. Klima hastalığının insandan insana bulaştığı görülmemiştir. Akciğerlere girişi için saptanan en önemli yollar solunum cihazları, havalandırma sistemleri ve hastanelerde solunum yollarına uygulanan birtakım işlemlerdir. Dolayısıyla, klimaların bulunduğu büyük otel ve işyerlerinde çalışan kişiler ve sağlık personeli riskli gruplardır" dedi.
RİSK ALTINDAKİ GRUPLAR AÇIKLANDI
Uzman Dr. Özkan Akyol, bakteriye maruz kalan her kişinin aynı şekilde etkilenmediğini belirterek bazı grupların hastalığa daha yatkın olduğunu söyledi.
Şeker hastaları, alkol bağımlıları, kemoterapi gören kişiler ile kronik böbrek ve akciğer hastalığı bulunan bireylerin daha yüksek risk taşıdığı ifade edildi.
SİGARA EN YAYGIN RİSK FAKTÖRLERİNDEN BİRİ
Akyol, hastalığın gelişimini kolaylaştıran faktörler arasında sigara kullanımının önemli bir yer tuttuğunu belirtti.
Sigara kullanan kişilerde enfeksiyon gelişme riskinin daha yüksek olduğuna dikkat çekti.
BELİRTİLERİ GRİBAL ENFEKSİYONLA KARIŞTIRILABİLİYOR
Lejyoner hastalığında klasik zatürre belirtilerinin her zaman ön planda olmayabileceğini ifade eden Akyol, hastalarda farklı şikâyetlerin görülebildiğini söyledi.
Bu belirtiler arasında yaygın kas ve eklem ağrıları, baş ağrısı, halsizlik, huzursuzluk ve ateş yer alıyor.
SİNDİRİM VE SİNİR SİSTEMİNİ DE ETKİLEYEBİLİYOR
Hastalığın belirtilerine ilişkin açıklamalarda bulunan Akyol: "Şeker hastaları, alkol bağımlıları, kemoterapi hastaları, kronik böbrek ve akciğer hastalığı olan kişiler hastalığa daha kolay yakalanır. En yaygın kolaylaştırıcı faktör ise sigara içilmesidir. Bu hastalarda tipik zatürreden farklı olarak akciğere ait şikâyetler ön planda değildir. Yaygın kas ve eklem ağrıları, baş ağrısı, halsizlik, huzursuzluk ve ateş ön plandadır. Bunun yanı sıra, başlangıçta kuru öksürük hastaların önemli kısmında görülür. Bulantı, kusma, ishal gibi sindirim sistemi bulguları da yaygındır. Bunlara ek olarak ajitasyon, konsantrasyon bozukluğu ve hatta koma bile görülebilir" diye konuştu.
TEDAVİSİ ANTİBİYOTİKLE YAPILIYOR
Hastalığın teşhisinde çeşitli serolojik laboratuvar bulgularından yararlanıldığını belirten Akyol, uygun doz ve sürede uygulanacak antibiyotik tedavisinin önem taşıdığını ifade etti.
ARAÇ KLİMALARI İÇİN DE UYARI GELDİ
Klimaların düzenli temizlenmemesi halinde küf mantarlarının da çoğalabileceğini belirten Akyol, bunun alerjik rinit ve alerjik astım gibi sağlık sorunlarına yol açabileceğini söyledi.
Araç klimalarının yanlış kullanımının ise bazı sağlık problemlerine neden olabileceğini ifade eden Akyol: "Hastalığın tedavisi uygun doz ve sürede uygulanacak antibiyotiklerle yapılır. Klimaları yoğun kullandığımız şu günlerde, bahsettiğimiz bulguları basit bir gribal enfeksiyon olarak değerlendirmemeli, bunun klimaya bağlı bir zatürre olabileceğini akılda bulundurup tetkikler için uzman bir doktora başvurmakta fayda vardır. Bu hastalık dışında, özellikle iyi temizlenmeyen klimalarda üreyebilecek küf mantarlarının alerjik rinit ve alerjik astıma sebep olabileceğini de unutulmamalıyız. Araçlardaki klimaların doğru kullanılmaması da sinüzit, kulak iltihapları ve yüz felci gibi sorunlara neden olabilmektedir. Bu yüzden araçlarda klima kullanırken havanın direkt yüze ve göğse değil, ön cama doğru yönlendirilmesi bu sorunların oluşmasını engelleyecektir" dedi.
