Tokat'ta yaklaşık 6 asırlık geçmişe sahip tahta baskı yazmacılık, geleneksel üretim yöntemleriyle yaşatılmaya devam ediyor. Anadolu kadınının duygularını, sevincini ve hüznünü motiflerle buluşturan yazmalar, kentteki atölyelerde üç kuşaktır aynı yöntemlerle hazırlanıyor.

Geleneksel el sanatları arasında yer alan tahta baskı yazmacılıkta, desenlerin kumaşa aktarılması için özel olarak hazırlanan ağaç kalıplar kullanılıyor. Baskı kalıplarının yapımında ise birçok özelliği nedeniyle ıhlamur ağacı tercih ediliyor.

Tokat'ta yaşayan 53 yaşındaki tahta baskı ustası Ahmet Turan Yaşin, aile mesleği olarak sürdürdüğü yazmacılık sanatını gelecek nesillere aktarmak için çalışmalarını sürdürüyor.

TAHTA BASKIDA NEDEN IHLAMUR AĞACI TERCİH EDİLİYOR?

Tahta baskı yazmacılıkta kullanılan kalıpların hazırlanmasında ıhlamur ağacının önemli bir yeri bulunuyor. Kolay oyulabilen ve yumuşak bir yapıya sahip olan ıhlamur ağacı, lifli dokusu sayesinde boyayı emerek desenlerin kumaşa daha net aktarılmasını sağlıyor.

Mesleğinde çıraklık, kalfalık ve ustalık dönemlerinden geçen Ahmet Turan Yaşin, geleneksel el baskısının özelliklerini ve ıhlamur ağacının neden tercih edildiğini anlattı.

Mesleğini severek yaptığını belirten Yaşin, ailece bu işi sürdürdüklerini ve yıllardır aynı yöntemlerle üretim yaptıklarını söyledi.

Yaşin: "Aile boyu mesleğimizi yapıyoruz. Mesleğimi de çok sevdiğim için pek bir eğitim hayatım olmadı. Yıllardır aynı meslekte çıraklık, kalfalık yaptım ve usta olarak halen devam etmekteyim. El baskısının sebebi ürünlerin boyalarının sabit dayanıklı garantili olması kumaş yırtılana kadar aynı renkte ve görünümde kaldığı için tercih ediliyor. Ihlamur ağacının tercih edilmesinin sebebi kolay oyulan yumuşak bir ağaç olan lifleri dokuları boyayı emme özelliğine sahip olduğu için desenleri net bir şekilde kumaşın üzerine aktarıyor. 4 çocuğumdan 2 tanesi usta ayarında yetişti. Yeni nesil olanları da aynı şekilde yetiştirmeye devam ediyorum. Yanımızda yetişen çıraklar kalfalar oldu" dedi.

DÖRT ÇOCUĞUNDAN İKİSİNİ USTA OLARAK YETİŞTİRDİ

Yazmacılık mesleğini aile geleneği olarak sürdüren Ahmet Turan Yaşin, dört çocuğundan ikisine tahta baskı sanatının inceliklerini öğretti.

Ödemiş'in ipek ustaları zaman direniyor! Çırak yetişmiyor, asırlık ipek geleneği tarihe karışıyor!
Ödemiş'in ipek ustaları zaman direniyor! Çırak yetişmiyor, asırlık ipek geleneği tarihe karışıyor!
İçeriği Görüntüle

Çocuklarının ustalık seviyesine ulaştığını belirten Yaşin, diğer nesilleri de yetiştirmeye devam ettiğini ifade etti. Atölyesinde yetişen çırakların zamanla kalfa olduğunu söyleyen Yaşin, mesleğin gelecek kuşaklara aktarılması için çalışmalarını sürdürüyor.

TOKAT YAZMALARI HEDİYELİK EŞYA VE AKSESUAR OLARAK DA KULLANILIYOR

Tokat'ın geleneksel tahta baskılı yazmaları, el sanatları ve kültürel mirasın yanı sıra hediyelik eşya ve aksesuar olarak da ilgi görüyor.

Yazmaları günlük yaşamında ve hediyelik eşya olarak kullandığını belirten Buket Sarın, üniversiteden gelen arkadaşlarına da Tokat yazmalarını önerdiğini söyledi.

Buket Sarın: "Üniversiteden arkadaşlarımız geldiğinde bu yazmaları öneriyorum. Hediyelik eşya ve aksesuar olarak kullanıyoruz" dedi.

Kaynak: İHA