PMI (Purchasing Manager Index), inşaat, imalat ve hizmet sektörlerindeki mal ya da hizmet satın alımına yöne...

PMI (Purchasing Manager Index), inşaat, imalat ve hizmet sektörlerindeki mal ya da hizmet satın alımına yönelik eğilimler ile büyüme öngörülerinin tespit edilmesini sağlamak amacıyla pazar payı yüksek şirketlerin satın alma yöneticileri arasında yapılan aylık anketler ile hesaplanan ekonomik göstergelerdir. Bu veriler sayesinde ülkelerin büyümeye yönelik beklentileri belirlendiğinden önem verilen ve güvenilen endekslerin başında gelmektedir.

Geçtiğimiz günlerde S&P Global tarafından mayıs ayına ilişkin Küresel Sektörler ve Avrupa Sektörleri PMI verileri yayımlanmıştır. Bu veriler hesaplanırken; sektörlerdeki yeni siparişlerin oranı yüzde 30, toplam üretimin payı yüzde 25, istihdam yüzde 20, stok tedariki yüzde 10 ve sevkiyat sürelerinin oranı yüzde 15 olarak ele alınmaktadır. Rapora göre global çapta; hizmet sektörlerine yönelik talep artarken, imalat sanayinde daralma trendi devam etmektedir. İki değer arasındaki fark 2009 yılı mayıs ayından bu yana en yüksek seviyeye çıkmıştır. İmalat sektörlerindeki daralmanın nedenleri arasında: küresel ekonomik belirsizlikler, hammadde temininde yaşanan zorluklar, tedarik zinciri sorunları, enerji maliyetlerindeki artış yer almaktadır. Taleplerde yaşanan düşüş ve ihracatın azalması da daralmaya etki etmektedir. Hizmet sektörlerindeki büyüme ise farklı dinamiklerden kaynaklanmaktadır. Özellikle pandemi sonrası e-ticaretin öneminin artması, turizmde yaşanan büyüme, yazılım sektöründeki inovasyonlar ve teknolojik gelişmeler ile finansal hizmet alanındaki ihtiyaçların belirginleşmesi hizmet sektörünün yükseliş trendinde etkili olmuştur.

Türkiye’nin ihracatında en büyük pazar oranına sahip olan Avrupa’da benzer etki gözlenmekte olup, finans ve bankacılık, turizm, yazılım gibi alanlarda büyüme gözlemlenirken, maden ve metal endüstrisi, kişisel bakım ürünleri, kimyasallar, makine ekipman, inşaat ve inşaat malzemeleri, kağıt ve ormancılık gibi sektörler daralmadan payını almıştır.

Global piyasalarda son derece önemli olan bu veriler, günümüzde sektörler arasındaki dengelerin değişkenliğini gösterirken, hükümetlerin ve iş dünyasının bu durumu dikkate alarak stratejik adımlar atmaları gerektiğini de vurgulamaktadır. İmalat sektörlerinin rekabet gücünün artırılması için; tedarik zinciri sorunlarının çözülmesi ve enerji ve teknolojik yatırımlar ile işçilik maliyetlerinin kontrol altına alınması önemli adımlar olabilir. Aynı zamanda, hizmet sektörlerinin inovasyon ve yeniliğe yönelik altyapı yatırımları ile desteklenerek büyüme potansiyellerinin artırılması sağlanabilir. Böylelikle, sektörler arasındaki dengenin sağlanarak makasın daraltılması ve ekonomik büyümenin sürdürülebilir şekilde sağlanması mümkün olabilir.

Gelecek hafta verilerin açıklanacağı takvimden önemli olanları aşağıda paylaşıyorum.

Ekonomik veri takvimi

19 Haziran 2023, Pazartesi Türkiye TÜİK/TCMB Tüketici Güven Endeksi

20 Haziran 2023, Salı Çin PBOC Kredi Faiz Oranı

20 Haziran 2023, Salı Almanya ÜFE (Aylık-Yıllık)

20 Haziran 2023, Salı Euro Bölgesi Cari İşlemler Dengesi

21 Haziran 2023, Çarşamba İngiltere TÜFE (Aylık-Yıllık)

21 Haziran 2023, Çarşamba İngiltere ÜFE (Aylık-Yıllık)

21 Haziran 2023, Çarşamba Türkiye Kapasite Kullanım Oranı

22 Haziran 2023, Perşembe İngiltere BoE Gösterge Faiz Oranı

22 Haziran 2023, Perşembe Türkiye Gösterge Faiz Oranı

22 Haziran 2023, Perşembe ABD Cari İşlemler Dengesi

23 Haziran 2023, Cuma Türkiye Dış Ticaret Dengesi

23 Haziran 2023, Cuma Almanya Hizmet Sektörü PMI (Öncü)

23 Haziran 2023, Cuma Euro Bölgesi Hizmet Sektörü PMI (Öncü)

23 Haziran 2023, Cuma ABD Bölgesi İmalat Sektörü PMI (Öncü)

23 Haziran 2023, Cuma ABD Bölgesi Hizmet Sektörü PMI (Öncü)

Ekonomi ve finans sözlüğü

İmalat sanayi kapasite kullanım oranı: İmalat sanayi sektöründe faaliyet gösteren işyerlerinin ilgili dönemde mevcut fiziki kapasitelerine göre fiilen gerçekleşen kapasite kullanımlarının alınmasını amaçlayan ve İktisadi Yönelim Anketi sonuçlarına dayalı olarak üretilen bir göstergedir.

Sanayi üretim endeksi - SÜE: Ekonomide meydana gelen gelişmelerin ve uygulanan ekonomik politikaların, kısa dönemde olumlu veya olumsuz etkilerinin ölçülebilmesi için aylık olarak hesaplanan bir endekstir. NACE Rev.2 sınıflamasına göre madencilik ve taş ocakçılığı, imalat ile elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörlerini kapsamaktadır.