Bilim insanları, James Webb Uzay Teleskobu ile yapılan gözlemler sonucunda dikkat çekici bir süper kütleli kara delik keşfetti. Araştırmacılar, yaklaşık 50 milyon Güneş kütlesine sahip olduğu belirlenen kara deliğin, içinde bulunduğu galaksiden daha önce oluşmuş olabileceğini düşünüyor. Bu bulgu, kara deliklerin oluşum sürecine ilişkin uzun yıllardır kabul gören teorilerin yeniden değerlendirilmesine neden olabilecek gelişmeler arasında gösteriliyor.
BÜYÜK PATLAMA'DAN 700 MİLYON YIL SONRA
NTV’de yer alan habere göre araştırmanın merkezinde yer alan gök cismi, Büyük Patlama’dan yaklaşık 700 milyon yıl sonrasına tarihlenen Abell2744-QSO1 olarak adlandırılıyor. Yaklaşık bin 300 ışık yılı genişliğindeki yapı, bilim dünyasında "Little Red Dot" (Küçük Kırmızı Nokta) sınıfında değerlendiriliyor. İlk gözlemlerde bu yapının yaklaşık 40 milyon Güneş kütlesine sahip bir kara delik barındırdığı düşünülüyordu. Ancak yapılan yeni ölçümler, kara deliğin kütlesinin yaklaşık 50 milyon Güneş kütlesi olduğunu ortaya koydu.
KARA DELİĞİN KÜTLESİ DİKKAT ÇEKTİ
Araştırmacılar, söz konusu kara deliğin galaksisinin toplam kütlesinin olağan dışı derecede büyük bir bölümünü oluşturduğunu belirtti. Bilim insanlarına göre bu durum, yakın evrendeki galaksilerde gözlemlenen kara delik-galaksi ilişkileriyle uyuşmuyor. Bu nedenle keşfin, mevcut modellerin açıklamakta zorlandığı yeni bir örnek oluşturduğu ifade ediliyor.
MEVCUT BÜYÜME MODELİYLE ÖRTÜŞMÜYOR
Astrofizikte yaygın kabul gören modele göre süper kütleli kara delikler, yıldızların çökmesi sonucu oluşan küçük kara deliklerin zaman içinde madde yutarak ve birleşerek büyümesiyle meydana geliyor. Ancak yeni araştırma sonuçları, bu büyüme modelinin her durumda geçerli olmayabileceğine işaret ediyor. Bilim insanları, erken evrende bazı kara deliklerin beklenenden çok daha hızlı büyümüş olabileceği ihtimali üzerinde duruyor.
“PARADİGMA DEĞİŞİMİ” OLARAK TANIMLANDI
Araştırmanın başyazarlarından Roberto Maiolino, keşifle ilgili değerlendirmesinde "Bu, kara deliklerin nasıl oluştuğu ve büyüdüğüne ilişkin klasik senaryoların tamamen yeniden değerlendirilmesi anlamına geliyor" ifadelerini kullandı. Maiolino, söz konusu bulguyu bir "paradigma değişimi" olarak nitelendirdi.
İLK MİLYAR YILDA YAPILAN İLK DOĞRUDAN ÖLÇÜM
Araştırmacılar, kara deliğin çevresindeki gaz üzerinde oluşturduğu kütleçekim etkisini doğrudan ölçtü. Bilim insanları, bunun Büyük Patlama’dan sonraki ilk milyar yıl içerisinde bir kara deliğin kütlesine yönelik gerçekleştirilen ilk doğrudan ölçüm olduğunu belirtiyor.
ERKEN EVRENLE İLGİLİ YENİ SORULAR
Yeni ölçümler, erken evrende dev kara deliklerin varlığına ilişkin önceki gözlemleri desteklerken, bu yapıların beklenenden daha hızlı oluşmuş olabileceği ihtimalini de güçlendirdi. Araştırmacılar, elde edilen verilerin hem erken evrenin yapısı hem de kara deliklerin oluşum süreçleri hakkında yeni araştırma alanları açabileceğini vurguluyor.
