Eylül ayının ilk dikkat çeken gökyüzü olayı Ay ile Mars arasında gerçekleşecek. İki gökcismi 6 ve 7 Eylül sabahlarında gökyüzünde birbirine yaklaşık 3 derece uzaklıkta görülecek. Türkiye’den bu buluşmayı izlemek isteyenlerin gün doğumundan önceki saatleri tercih etmesi gerekiyor. İstanbul’da Ay’ın 6 Eylül’de yaklaşık 00.35’te, 7 Eylül’de ise 01.48’de doğması bekleniyor.
MARS’IN ARDINDAN BU KEZ JÜPİTER
Ay’ın gezegenlerle yakınlaşması 8 Eylül’de de devam edecek. Bu kez Ay ve Jüpiter gökyüzünde birbirine yakın görünecek. Türkiye’den gözlem için doğu ufkunun gün doğumundan önce takip edilmesi gerekiyor. İstanbul’da Ay yaklaşık 03.06’da doğacak. Ay ve Jüpiter’in en yakın konumları Türkiye’de akşam saatlerinde gerçekleşecek. Ancak iki gökcismi o sırada ufkun altında kalacağı için bu yakınlaşmayı izlemek isteyenler için sabaha karşı saatler daha uygun olacak.
KARANLIK GÖKYÜZÜ ÖNE ÇIKACAK
11 Eylül saat 06.27’de yeniay gerçekleşecek. Ay’ın gökyüzünde ışık kaynağı oluşturmaması, şehir ışıklarından uzak bölgelerde yıldızların ve uzak gökcisimlerinin gözlemlenmesini kolaylaştıracak. Özellikle 10 Eylül gecesinden 11 Eylül sabahına kadar olan dönem, Samanyolu’nu gözlemlemek isteyenler için uygun olabilir. Kuzey Yarımküre açısından eylül, Samanyolu’nun merkezini gözlemlemek için yılın son elverişli dönemlerinden biri olacak.
AY VE VENÜS 14 EYLÜL’DE AYNI GÖKYÜZÜNDE
14 Eylül’de Ay ve Venüs gökyüzünde birbirine yakın konumda bulunacak. İki gökcisminin en yakınlaşması gündüz saatlerinde gerçekleşeceği için Türkiye’den doğrudan görülemeyecek. Buna karşın ikili, aynı akşam Güneş’in batmasının ardından batı ufkunda birbirine yakın şekilde izlenebilecek. İstanbul’da Ay yaklaşık 10.14’te doğacak ve 20.30’da batacak. Bu nedenle gözlem için kullanılabilecek zaman aralığı kısa olacak.
VENÜS İÇİN 18 EYLÜL’E DİKKAT
18 Eylül, Venüs’ü gözlemlemek isteyenler açısından ayın önemli tarihlerinden biri olacak. Venüs, 2026 yılındaki akşam görünümünün en parlak dönemine ulaşacak. Gezegenin parlaklığının yaklaşık -4,8 kadir seviyesine çıkması bekleniyor. Venüs’ün parlaklığı nedeniyle gezegen şehir merkezlerinden de fark edilebilecek. Güneş battıktan sonra batı ufkuna bakılması gözlem için yeterli olacak.
23 EYLÜL’DE MEVSİM DEĞİŞİMİNİN İŞARETİ
23 Eylül’de sonbahar ekinoksu gerçekleşecek. Kuzey Yarımküre’de sonbaharın başlangıcını işaret eden ekinoks sırasında gece ve gündüz süreleri birbirine yaklaşacak. Ekinoks dönemleri bazı zamanlarda aurora aktivitesi için daha uygun koşullar oluşturabiliyor. Ancak bu durum kuzey ışıklarının Türkiye’den görülebileceği anlamına gelmiyor. Aurora gözlemi açısından en uygun bölgeler yüksek kuzey enlemlerinde bulunuyor.
25 EYLÜL SABAHI MARS’IN YANINDA
25 Eylül sabahında Mars, İkizler takımyıldızının parlak yıldızları Castor ve Pollux’un bulunduğu bölgenin yakınında görülecek. Üç gökcismi şafak öncesinde doğu gökyüzünde izlenebilecek. Açık ve karanlık gökyüzü koşullarında Mars ile Castor ve Pollux’un oluşturduğu görünüm kolayca fark edilebilecek.
26 EYLÜL’DE DOLUNAY VE SATÜRN AYNI GECEDE
Eylülün gökyüzü takvimindeki en dikkat çekici tarihlerden biri 26 Eylül olacak. Hasat Dolunayı akşam saatlerinde yükselirken Satürn de Ay’ın yakınında görülecek. İstanbul’da Ay’ın yaklaşık 18.36’da doğması, Güneş’in ise 18.54 civarında batması bekleniyor. Dolunayın tam zamanı 19.49 olarak hesaplanıyor. Ay ufka yakınken atmosferin etkisi ve görsel yanılsamalar nedeniyle normalden daha büyük görünebilir. Aynı zamanda turuncu veya kızıl tonlarda izlenebilir. Satürn ise gece boyunca Ay’ın yakınlarında gözlemlenebilecek. Daha gelişmiş gözlem ekipmanına sahip kişiler aynı bölgede Neptün’ü de arayabilecek. Ancak Neptün’ün görülebilmesi için teleskop ve uygun gökyüzü koşulları gerekiyor.
ANDROMEDA İÇİN UYGUN KOŞULLAR
Eylül boyunca gözlemcilerin dikkat edebileceği bir diğer gökcismi Andromeda Galaksisi olacak. Samanyolu’na en yakın büyük galaksi olan Andromeda, ışık kirliliğinin düşük olduğu yerlerde çıplak gözle silik bir ışık lekesi olarak seçilebiliyor. Dürbün veya küçük bir teleskop kullanıldığında ise galaksi daha belirgin hale geliyor. Andromeda gece ilerledikçe gökyüzünde daha yüksek bir konuma çıkacak. Özellikle gece yarısına doğru gözlem için daha uygun hale gelecek. Şehir ışıklarından uzak bir gözlem noktası seçilmesi, Andromeda’nın yanı sıra Samanyolu ve diğer sönük gökcisimlerinin de daha net görülebilmesine imkan sağlayacak.
