Hurda araç teşvikiyle ilgili yeni gelişmeler yaşanıyor. 25 yaş ve üzeri araç sahiplerini yakından ilgilendiren ÖTV muafiyeti teklifi, Meclis’e sunulmuş durumda. Eski araçların trafikten çekilmesini teşvik etmeyi ve yeni araç alımını desteklemeyi amaçlayan düzenlemenin detayları merakla bekleniyor. Ayrıca, ticari araç sahipleri için ÖTV ve KDV muafiyetleri de gündemde. Peki, hurda teşviki yasalaştı mı? ÖTV’siz araç alma şartları neler? İşte son gelişmeler…
(HÜRRİYET)
Meclis’e sunulan yasa teklifine göre, 25 yaş ve üzeri araçlarını hurdaya ayıran bireylere, Türkiye’de üretilmiş yeni bir araç satın almaları halinde Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyeti sağlanması planlanıyor. Teklifin gerekçesinde, yaşlı araçların çevresel zararları, yakıt verimliliği ve trafik güvenliği açısından riskler oluşturduğu belirtiliyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2023 yılı sonu itibarıyla trafiğe kayıtlı araç sayısı 28,7 milyon olurken, 2024 yılının Ağustos ayında bu rakam 30 milyonu aştı. Türkiye’deki araçların yaş ortalaması 14,5 olarak hesaplanırken, trafiğe kayıtlı araçların %25’inin 21 yaş ve üzeri olduğu tespit edildi.
Hurda araç teşvikinin temel hedefleri arasında eski araçların trafikten çekilerek güvenliği artırmak, çevre kirliliğini önlemek ve otomotiv sektörünü desteklemek yer alıyor. Ayrıca, akaryakıt tasarrufu sağlamak ve ithalat bağımlılığını azaltmak da düzenlemenin amaçları arasında bulunuyor.
Kanun teklifinde, ticari araç sahipleri için de yeni düzenlemeler öngörülüyor. Teklif kapsamında, geçimini bir araçla sağlayan şoför esnafının, mevcut ticari araçlarını yenilemeleri halinde ÖTV ve KDV’den muaf tutulmaları talep ediliyor. Bu düzenlemenin, taşımacılık sektörünü desteklemesi ve esnafın ekonomik yükünü hafifletmesi hedefleniyor.
Meclis’e sunulan bir diğer öneri, ağır hasarlı araçların trafikten kaldırılmasını içeriyor. Trafik kazaları veya doğal afetler sonucu kullanılamaz hale gelen araçların tamir edilerek tekrar trafiğe çıkarılmasının engellenmesi öneriliyor. Bu düzenlemeye uymayanlara 500 bin TL’ye kadar para cezası verilmesi planlanıyor.
Teklif kapsamında, ağır hasarlı araçların yalnızca yedek parça veya hurda olarak satılması öngörülüyor. Bu kuralı ihlal eden sigorta şirketlerinin ise 6 ay süreyle faaliyetlerinin askıya alınması teklif ediliyor.
Otomotiv Sanayii Derneği (OSD) Başkanı Cengiz Eroldu, hurda araçlara yönelik ÖTV indirimi yerine “yeşil fon” modeli önerdi. Eroldu, eski araçlarını hurdaya ayıran vatandaşlara, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı üzerinden teşvik verilmesini savundu.
Hurda teşvikine ilişkin teklif Meclis gündemine gelmiş olsa da henüz yasalaşmış değil. Devletin ÖTV gelirlerinden feragat etmesi gerekeceği için teklifin bu haliyle yürürlüğe girip girmeyeceği belirsizliğini koruyor. Alternatif teşvik modelleri ve düzenlemenin detayları önümüzdeki süreçte netleşecek.
Teklifin yasalaşması halinde, 2000 model altı ve 25 yaş üzeri araç sahipleri, eski araçlarını hurdaya ayırarak Türkiye'de üretilen sıfır kilometre araçları Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ödemeden satın alabilecek. Bu düzenlemenin, hem trafik güvenliğini artırmayı hem de çevresel faktörleri göz önünde bulundurarak ekonomik ömrünü tamamlamış araçların piyasadan çekilmesini sağlamayı hedeflediği belirtiliyor. Ayrıca, eski araçların geri dönüşüme kazandırılmasıyla ithalatın azalması ve yerli üretimin desteklenmesi de amaçlanıyor.
Bunun yanı sıra, ticari araç kullanan şoför esnafı için de önemli bir düzenleme gündemde. Teklife göre, geçimini yalnızca ticari aracıyla sağlayan esnaf, yeni bir araç satın almak istediğinde 10 yıl boyunca ticari faaliyetlerde kullanma şartıyla ÖTV ve Katma Değer Vergisi'nden (KDV) muaf tutulabilecek. Bu düzenlemenin, özellikle yıpranmış ve yüksek bakım maliyetleri oluşturan ticari araçların yenilenmesini kolaylaştırarak, taşımacılık sektörüne ekonomik katkı sunması bekleniyor.