95. İzmir Enternasyonal Fuarı’nda ziyaretçiler, günlük yaşam alışkanlıklarının doğaya etkisini ölçme fırsatı buluyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği iş birliğinde yürütülen çalışmayla yurttaşların karbon ayak izi hesaplanıyor ve sonuçlara göre sürdürülebilir yaşam için kişiye özel öneriler sunuluyor. Alışverişten ulaşıma, beslenmeden atık yönetimine kadar yaklaşık 40 sorunun yanıtlandığı web tabanlı testle karbon ayak izi ölçülüyor. Fuarda yapılan ölçümlerde ziyaretçilerin puanlarının çoğunlukla 5 bin ile 6 bin CO2e arasında çıktığı belirtilirken, 2030 yılı için hedeflenen değer 2 bin 500 CO2e olarak açıklandı.
KARBON AYAK İZİ ÖLÇÜLÜYOR
İzmir Büyükşehir Belediyesi, 95. İzmir Enternasyonal Fuarı kapsamında sürdürülebilir yaşam konusunda farkındalık çalışmalarını sürdürüyor. Sürdürülebilirlik ve Kent Stratejileri Şube Müdürlüğü tarafından açılan stantta ziyaretçiler, günlük alışkanlıklarının doğaya bıraktığı izi öğreniyor. Avrupa Birliği projesi kapsamında Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği ile yürütülen çalışma kapsamında yaklaşık 40 sorudan oluşan web tabanlı test uygulanıyor. Vatandaşların gıda, ulaşım ve yaşam tarzına ilişkin alışkanlıkları üzerinden karbon ayak izleri hesaplanıyor. Testin ardından ziyaretçilere, günlük yaşam alışkanlıklarını değiştirerek karbon ayak izlerini nasıl azaltabileceklerine ilişkin pratik öneriler de sunuluyor.
HEDEF 2030’DA 2 BİN 500 CO2E
Sürdürülebilirlik ve Kent Stratejileri Şube Müdürü Emre Uysal, çalışmanın yalnızca karbon ayak izini ölçmekle sınırlı olmadığını belirtti. Uysal, vatandaşlara günlük yaşamlarında yapabilecekleri değişiklikler konusunda da yol gösterildiğini söyledi. Uysal, “Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği ile birlikte web tabanlı PSLifestyle programı üzerinden yaşam tarzımızın karbon ayak izini ölçüyoruz. Gıda, ulaşım ve yaşam biçimiyle ilgili yaklaşık 40 soruya verilen yanıtlar üzerinden bir puanlama çıkıyor. Bunu Türkiye ve dünya ortalamalarıyla karşılaştırıyoruz. Aynı zamanda testi yapan kişiye karbon ayak izini azaltabilmesi için pratik öneriler sunuyoruz” dedi. Türkiye ortalamasının yaklaşık 4 bin 500 karbondioksit eşdeğeri (CO2e) olduğunu belirten Uysal, 2030 yılı için hedeflenen değerin ise 2 bin 500 CO2e olduğunu ifade etti. Uysal, fuarda gerçekleştirilen ölçümlerde vatandaşların puanlarının çoğunlukla 5 bin ile 6 bin CO2e arasında çıktığını söyledi. Belirlenen hedefin altında kalan kişilerin doğayla daha uyumlu bir yaşam tarzına sahip olduğunu aktaran Uysal, karbon ayak izinin günlük tercihlerle doğrudan bağlantılı olduğuna dikkat çekti.
KÜÇÜK DEĞİŞİKLİKLER KARBON AYAK İZİNİ AZALTIYOR
Program kapsamında ulaşım tercihlerinden alışveriş alışkanlıklarına, gıda tüketiminden atıkların değerlendirilmesine kadar birçok başlık ele alınıyor. Uysal, günlük hayatta yapılabilecek küçük değişikliklerin önemli sonuçlar yaratabileceğini belirterek, “Tek başına otomobil kullanmak yerine mümkün olduğunda toplu taşımayı veya bisikleti tercih etmek, alışveriş alışkanlıklarımızı gözden geçirmek, ihtiyacımız olmayan ürünleri satın almamak, gıda israfını azaltmak ve organik atıkları kompostla toprağa kazandırmak gibi pek çok öneri var. Örneğin serpme kahvaltılarda ihtiyacımız olmayan çok sayıda ürün masaya geliyor ve bunların önemli bir bölümü atığa dönüşebiliyor. Günlük tercihlerimizi değiştirerek aslında önemli bir fark yaratabiliriz” diye konuştu.
“DAHA DA YOL ALMAM GEREKİYOR”
Fuarda karbon ayak izini ölçen Raşit Özer, sonucunun Türkiye ortalamasının altında ancak hedeflenen seviyenin üzerinde çıktığını belirtti. Özer, “Karbon ayak izimi daha da düşürmeye çalışırım. Hem kirletip hem şikayet etme alışkanlığımız var ne yazık ki. Geri dönüşüme dikkat ediyorum. Evde kullandığım malzemeleri ayırıyorum. Organik besleniyorum. Toplu taşıma araçlarını kullanıyorum. Elimden geldiğince dikkat ediyorum ama yine de puanım yüksekmiş. Daha yol almam gereken şeyler var” dedi. Deniz Pasinli ise karbon ayak izi konusunda daha önce çok fazla bilgi sahibi olmadığını belirterek, “Puanım kötü çıktı. Uçakla yapılan seyahatlerin de etkili olduğunu öğrendik. Şimdi daha bilinçli yaşamaya çalışacağız. Bilinçlenmemiz lazım” ifadelerini kullandı.
ÇOCUKLARDA GERİ DÖNÜŞÜM BİLİNCİ
Okul öncesi öğretmeni Canan Özgün, geri dönüşüm konusunda hem evde hem de sınıfta özen gösterdiklerini söyledi. Özgün, “Geri dönüşüme evde aile olarak önem veriyoruz. Çocuklar plastik ve cam gibi malzemeleri çöpe atmamıza izin vermiyor. Sınıfta da geri dönüşüme destek oluyoruz. Kağıtlarımızı, plastiklerimizi ayırıyoruz. Burada da o yüzden puanımız düşük çıktı. Yiyeceklerimizi hayvanlarla paylaşıyoruz. Müstakil evde oturuyoruz. Bunun da çok faydası var” diye konuştu. Hülya Gacar da karbon ayak izini azaltmak için yaşadığı çevrede kendi imkanlarıyla çalışmalar yaptığını ifade etti. Gacar, “Yaşadığım mahallenin karbon ayak izini nasıl azaltabilirim diye kendimce bir şeyler yapmaya çalışıyorum. Herkesin aynı bilinçte olup gelecek nesillere güzel bir dünya bırakmamız gerektiğine inanıyorum” dedi.
ESKİ BRANDALAR ÇANTA VE KALEMLİĞE DÖNÜŞTÜ
Fuardaki stantta sürdürülebilirliğe ilişkin yalnızca bilgilendirme yapılmıyor, geri dönüşüm uygulamalarına da yer veriliyor. Daha önce kullanılan reklam brandaları değerlendirilerek cüzdan ve kalemlik gibi ürünlere dönüştürüldü. Geri dönüştürülen ürünler, karbon ayak izi ölçümüne katılan ve düşük puan alan ziyaretçilere hediye edildi.
