Türkiye’nin en soğuk illeri arasında yer alan Sivas’ta yaz mevsiminin sonuna yaklaşılmasıyla birlikte kış hazırlıkları da başladı. Geçmişte evlerde yaygın şekilde kullanılan yün yorgan ve döşekler, kış ayları öncesinde yeniden temizlenerek kullanıma hazırlanıyor.
Yıllardır sürdürülen gelenek kapsamında kadınlar, yorgan ve döşeklerini sökerek içerisindeki yünleri çıkarıyor. Temizleme işleminin ardından yünler yeniden hazırlanarak soğuk kış günlerinde kullanılacak yorgan ve döşeklerin içerisine dolduruluyor.
BİR HAFTALIK ZAHMETLİ SÜREÇ
Yorgan ve döşeklerin içerisinden çıkarılan yünler önce ıslatılıyor. Ardından yıkanan yünler çırpılarak temizleniyor ve güneşte kurumaya bırakılıyor.
Kuruyan yünler daha sonra yeniden kabartılıyor. Hazırlanan yünler dikilen yorgan ve döşeklerin içerisine doldurularak yeniden kullanıma hazır hale getiriliyor.
Bu hazırlık sürecinin yaklaşık bir hafta sürdüğü belirtilirken, bir haftalık çalışma sonucunda 5 veya 6 yorganlık yün hazırlanabiliyor.
SANIYE AYDIN: "BİR YÜN BİR ÖMÜR YETİYOR"
Yıllardır yün yorgan ve döşek kullanan Saniye Aydın da kış öncesi hazırlıklarını sürdürüyor. Yünün uzun yıllar kullanılabildiğini belirten Aydın: "Yün hazırlıyoruz. Yorgan ve döşek dolduruyoruz. Kış için temizlik yapıyoruz. Temiz bir yatakta yatmak istiyoruz. İlk önce yünü ıslatıyoruz, sonra yıkıyoruz, çırpıyoruz, kurutuyoruz, dikiyoruz, hazırlayıp kullanıyoruz. Yün hazırlığı yaklaşık bir hafta sürüyor. Bir haftada 5-6 yorganlık yün hazırlıyoruz. Bir yün bir ömür yetiyor. Ölene kadar kullanırsın. Yün tükenmez, kırılmaz. Atmazsan yıllarca kullanılır" dedi.
GENÇLER YÜN YERİNE SÜNGER YATAĞI TERCİH EDİYOR
Yün yorgan ve döşek hazırlama geleneğinin genç kuşaklar arasında giderek daha az tercih edildiğini belirten Aydın, yeni neslin bu işle uğraşmak yerine hazır yatakları tercih ettiğini söyledi.
Aydın: "Şimdikiler uğraşmıyor, çöpe atıyor. Oysa yün daha sağlıklı, daha güzel. Ben onlar gibi atmam, kıyamam. Erkenden kalkıp uğraşıyorum. Şimdikiler ise ‘Bununla uğraşacağıma sünger yatakta yatarım' diyor. Artık evlere bile koymuyorlar. Ama biz yünden memnunuz. Hem sağlıklı hem de uzun ömürlü" dedi.
Sivas’ta kış öncesi yapılan bu hazırlıklarla birlikte yün yorgan ve döşeklerin yeniden kullanıma hazır hale getirildiği belirtilirken, geleneksel yöntemin gençlerin hazır ürünlere yönelmesiyle giderek daha az uygulanması dikkat çekiyor.
