BİRSU KOÇ-EGETELGRAF/ Saç derisinde meydana gelen kaşıntı, günlük yaşamda sık karşılaşılan cilt sorunları arasında yer alıyor. Özellikle saç diplerinde sürekli kaşınma hissi yaşayan kişiler, bu durumun nedenini merak ediyor. Saç derisinin kuruması, yanlış şampuan kullanımı, kepek ve bazı cilt hastalıkları kaşıntıya yol açabiliyor. Peki, saç neden kaşınır? Saç derisindeki kaşıntı nasıl geçer ve hangi durumlarda doktora başvurmak gerekir?
SAÇ DERİSİNİN KURUMASININ ETKİSİ
Saç derisinde kaşıntının en yaygın nedenlerinden biri cilt kuruluğu olarak biliniyor. Soğuk hava, sıcak suyla duş almak ve saçları gereğinden fazla yıkamak saç derisindeki doğal nem dengesinin bozulmasına neden olabiliyor. Nemini kaybeden saç derisinde gerginlik, pullanma ve kaşıntı görülebiliyor. Özellikle kış aylarında artan cilt kuruluğu, saç diplerinde rahatsızlık hissini beraberinde getirebiliyor. Bu nedenle saçların ılık suyla yıkanması ve saç derisini tahriş etmeyen ürünlerin tercih edilmesi önem taşıyor.
KEPEK VE YAĞLI EGZAMA KAŞINTI YAPABİLİYOR
Saç derisindeki kaşıntının bir diğer önemli nedeni kepek ve seboreik dermatit olarak öne çıkıyor. Saç derisinde yaşayan Malassezia adlı mayanın ve ciltteki yağlanmanın etkisiyle gelişebilen seboreik dermatit, kızarıklık, pullanma ve kaşıntıya yol açabiliyor. Özellikle saç diplerinde beyaz veya sarımsı pullanmalar görülmesi, kaşıntının kepek ya da seboreik dermatitle ilişkili olabileceğini düşündürüyor. Bu tür durumlarda saç derisinin durumuna uygun kepek karşıtı şampuanlar kullanılabiliyor. Şikayetlerin devam etmesi halinde dermatoloji uzmanından destek alınması gerekiyor.
ŞAMPUAN VE SAÇ BOYASI ALERJİK REAKSİYON YAPABİLİR
Saç bakımında kullanılan bazı ürünler de saç derisinde kaşıntıya neden olabiliyor. Şampuan, saç kremi, saç spreyi, parfüm ve saç boyalarının içerisinde bulunan bazı maddeler ciltte tahriş veya alerjik reaksiyon oluşturabiliyor. Özellikle yeni bir saç bakım ürünü kullanmaya başladıktan sonra kaşıntı ortaya çıkıyorsa ürünün içeriği değerlendirilmelidir. Alerjik temas dermatitinde kaşıntının yanı sıra kızarıklık, yanma ve döküntü de görülebiliyor.
MANTAR VE SAÇ BİTİ KAŞINTIYA NEDEN OLABİLİYOR
Saç derisinde görülen mantar enfeksiyonları ve saç biti de yoğun kaşıntının nedenleri arasında bulunuyor. Saçkıran olarak da bilinen tinea kapitis, saçlı deride pullanma, kızarıklık ve saç kaybına yol açabilen bulaşıcı bir mantar enfeksiyonudur. Saç bitleri ise saç tellerine tutunarak saç derisinde yoğun kaşıntıya neden olabiliyor. Özellikle kulak arkası ve ense bölgesinde kaşıntı görülmesi, bit ihtimalinin değerlendirilmesini gerektiriyor. Bu tür enfeksiyonlarda yalnızca kozmetik ürünler kullanmak yeterli olmayabiliyor. Uygun tedavinin belirlenmesi için dermatoloji uzmanına başvurulması gerekiyor.
STRES VE BAZI CİLT HASTALIKLARININ ETKİSİ
Yoğun stres, bazı kişilerde saç derisindeki kaşıntı hissini artırabiliyor. Bunun yanı sıra sedef hastalığı ve atopik dermatit gibi cilt rahatsızlıkları da saçlı deriyi etkileyerek kızarıklık, kabuklanma ve kaşıntıya neden olabiliyor. Saçın sürekli sıkı toplanması, uzun süre şapka veya bone kullanılması ve şampuanın saç derisinden yeterince arındırılmaması da tahrişi artırabilen faktörler arasında yer alıyor. Demir, B12 ve D vitamini eksiklikleri bazı kişilerde saç ve cilt sağlığını etkileyebilse de saç derisi kaşıntısının doğrudan nedeni oldukları her durumda söylenemiyor.
KAŞINTIYI AZALTMAK İÇİN NELER YAPILABİLİR?
Saç derisindeki kaşıntıyı azaltmak için öncelikle kaşıntıya neden olan faktörün belirlenmesi gerekiyor. Saçların çok sıcak suyla yıkanmaması, saç derisine uygun şampuan kullanılması ve bakım ürünlerinin iyice durulanması önem taşıyor. Kepek sorunu bulunan kişiler, çinko pirition veya selenyum sülfür gibi etken maddeler içeren kepek karşıtı ürünleri tercih edebiliyor. Ancak ürün seçiminin saç derisinin durumuna göre yapılması gerekiyor. Kaşıntı hissi oluştuğunda saç derisini tırnaklarla kaşımaktan kaçınmak da önem taşıyor. Sürekli kaşımak ciltte çizilmelere, yaralara ve enfeksiyonlara neden olabiliyor.
SAÇ KAŞINTISI NE ZAMAN TEHLİKELİ OLABİLİR?
Saç derisindeki kaşıntı uzun süre devam ediyorsa veya günlük yaşamı ve uyku düzenini etkiliyorsa dermatoloji uzmanına başvurulması gerekiyor. Kaşıntıya saç dökülmesi, belirgin kızarıklık, kabuklanma, yara, kanama veya iltihap eşlik etmesi durumunda da tıbbi değerlendirme önem taşıyor. Özellikle ani başlayan şiddetli kaşıntı ve saç derisinde oluşan yaraların ihmal edilmemesi gerekiyor. Doğru tedavinin uygulanabilmesi için öncelikle kaşıntının altında yatan nedenin belirlenmesi önem taşıyor.
