Türkiye'de kaybedilen hayatların yaklaşık yüzde 40'ının kalp ve damar hastalıklarından kaynaklandığı belirtilirken, erken tanı ve tedavi için düzenli muayenenin önemi öne çıkıyor. Özel Sağlık Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Alkan Arpaçay, günümüzde artan hareketsiz yaşam, obezite ve stres gibi faktörlerin kalp damar hastalıklarında da artışa neden olduğunu söyledi. Kalp ve damar sağlığının korunması için paketli gıdalardan uzak durulması gerektiğini belirten Arpaçay, hareketli bir yaşam tarzının benimsenmesine dikkat çekti.
KALP DAMAR SAĞLIĞINI TEHDİT EDİYOR
Gıdaların kolay ulaşılabilir ve paketli hale geldiğini hatırlatan Op. Dr. Alkan Arpaçay, günlük yaşamda hareketin giderek azalmasının da sağlık açısından risk oluşturduğunu belirtti. Arpaçay, “Hazır tüm ürünlerden uzak durmak gerekiyor. Beslenme kalp damar sağlığını gerçekten çok etkiliyor. Şimdiki çocukların neredeyse hepsinde benzer vücut ölçüleri var. Artık herkes, her yere arabayla gidiyor, asansöre biniyor. İnternetten sipariş veriyor; her şey ayağımıza geliyor. Çoğu insan hayat koşulları nedeniyle düzenli spor yapamıyor, hobisi bulunmuyor. Bunlar da kalp damar sağlığını tehdit ediyor” diye konuştu.
SPOR YAPMAK KAS KAYBINI ÖNLEMEDE ÖNEM TAŞIYOR
Masabaşı ve home office çalışma düzeninin yanı sıra artan stres ve bozulan uyku düzeninin de sağlık açısından risk oluşturduğunu belirten Arpaçay, sporun günlük yaşamın bir parçası olması gerektiğini söyledi. Arpaçay, “Sporun bir şekilde hayatın içinde var olması gerekli. Ölüme yakın kişilerin bacakları çok incedir. Bacak kasları erimiştir çünkü. 35 yaşından sonra her yıl yüzde 1, yüzde 2 kas kaybediyoruz. Kas kaybı demek şeker hastalığı, tansiyon, bağışıklık sisteminin zayıflaması ve kışın daha sık hasta olmak için bir nedendir. Bacak kaslarını geliştirmek için direnç egzersizi yani ağırlık çalışmak gerekir. Yalnızca yürüyüş yapmak yeterli olmuyor. Sadece kiloya odaklanmamak gerekli, kas ağırlığı ve yağ ağırlığı farklı şeyler. Ölçüler burada daha kıymetli. Karın içi yağlanma ne durumda? Bel çevren ne durumda? Bunlara bakmak gerekiyor. Spor yapmak stresi de azaltıyor. Uyku düzenini de sağlıyor. Aslında antidepresanlara gerek yok. Çünkü düzenli yapılan sporla birlikte vücutta doğal olarak melatonin, serotonin ve dopamin salgılanıyor” diye konuştu.
DÜZENLİ KALP KONTROLÜ ÖNERİLİYOR
Kalp sağlığının korunması için düzenli kontrollerin önemine dikkat çeken Op. Dr. Alkan Arpaçay, 40 yaşından itibaren yıllık muayenenin önem taşıdığını ifade etti. Arpaçay, “40 yaşına kadar mutlaka bir kere bir kalp kontrolünüzü yaptırın. Orta yaşlarda herhangi sıkıntınız olmasa bile yılda bir kere muayene olmak önemlidir. Eğer bir sorun varsa zaten doktor sizi 3 ayda, 6 ayda bir muayeneye çağıracaktır. Bir de şu var, arabanızı her yıl 10 bin kilometrede bir servise götürüyorsunuz. Kalbiniz her şeyden daha önemli, onu da her yıl muayene ettirmelisiniz” dedi.
AKDENİZ TİPİ BESLENME ÖNE ÇIKIYOR
Kalp ve damar sağlığının korunmasında beslenmenin de önemli bir yere sahip olduğunu belirten Arpaçay, Akdeniz tipi beslenme modelini anlattı. Arpaçay, “Akdeniz tipi beslenme; sebze, meyve, tam tahıl, baklagil, zeytinyağı, balık ve çiğ kuruyemiş ağırlıklı, kırmızı et ve işlenmiş gıdanın ise sınırlı olduğu bir beslenme modelidir. Yumurta bir zamanlar çok kötüleniyordu; ama çok değerli bir protein kaynağıdır. Sarısını ve beyazını da sakın ayırmayın. Çünkü sarının içindeki enzimler beyazın sindirimini de kolaylaştırıyor. Zeytinyağı sağlıklıdır evet; ama ölçülü tüketmek kaydıyla. Bir de beyaz ekmek yerine kepek ekmek tüketme konusu çok soruluyor. Aslında ikisi de aynı kaloriye sahip. Beyaz ekmek yendiğinde kan şekerini aniden yükseltiyor. Vücut insülin salgılıyor, aniden düşüyor. Belli bir süre sonra daha çok acıkıyorsunuz. Kepekli ekmekte ise glisemik indeks daha yavaşça yükseliyor daha geç acıkıyorsunuz” ifadelerini kullandı.