Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2026 yılı Ocak-Temmuz dönemi bütçe verileri, akaryakıttan alınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ile trafik para cezalarının bütçe içerisindeki seyrini ortaya koydu. ABD-İran çatışmasının ardından petrol fiyatlarında yaşanan yükselişin tüketici fiyatlarına etkisini azaltmak amacıyla mart ayında eşel mobil sistemi devreye alındı. Bu uygulamayla akaryakıt fiyatlarındaki artışın bir bölümü ÖTV’den karşılandı. İlk 7 aylık dönemde petrol ve doğal gaz ürünlerinden alınan ÖTV gelirinde geçen yılın aynı dönemine göre 92 milyar TL’lik düşüş yaşandı. Trafik para cezalarında ise aynı dönemde 45 milyar TL’lik artış kaydedildi.
YILLIK HEDEFİN YÜZDE 27,3’Ü GERÇEKLEŞTİ
Bakanlığın bütçe verilerine göre petrol ve doğal gaz ürünlerinden alınan ÖTV’de Ocak-Temmuz 2026 döneminde 200 milyar 396 milyon TL tahakkuk gerçekleşti. Bu tutarın 179 milyar 190 milyon TL’si tahsil edildi. 2026 yılı bütçesinde petrol ve doğal gaz ürünlerinden yıl genelinde 656 milyar 504 milyon TL ÖTV geliri elde edilmesi öngörülmüştü. Yılın 7 aylık bölümünün geride kalmasına rağmen bu kalemde yıllık hedefin yüzde 27,3’ü gerçekleştirildi. Akaryakıttan alınan ÖTV’deki düşüş, toplam ÖTV gelirlerinin artış oranına da yansıdı. Ocak-Temmuz döneminde toplam vergi gelirleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 37,3 artarken toplam ÖTV gelirlerindeki artış yüzde 7,9’da kaldı. Toplam ÖTV tahsilatı, 2025 yılının aynı dönemindeki 1 trilyon 24,3 milyar TL seviyesinden 1 trilyon 105,1 milyar TL’ye yükseldi.
PETROL VE DOĞAL GAZ ÖTV GELİRİ YÜZDE 34,2 AZALDI
2026 yılının Ocak-Temmuz döneminde petrol ve doğal gaz kaynaklı ÖTV geliri, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 34,2 geriledi. 2025’in aynı döneminde 272,4 milyar TL olan petrol ve doğal gaz kaynaklı ÖTV geliri, 2026’nın ilk 7 ayında 179,2 milyar TL olarak kaydedildi. Böylece söz konusu gelir kaleminde bir yıllık dönemde yaklaşık 92 milyar TL’lik düşüş gerçekleşti. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), eşel mobil sisteminin bütçeye etkisine ilişkin mayıs ayında açıklama yaptı. GİB, 5 Mart’tan itibaren günlük tüketim tahminleri dikkate alındığında 86 milyar TL’lik ÖTV’den vazgeçildiğini bildirmişti. ÖTV üzerinden alınamayan 17 milyar TL’lik KDV de hesaba katıldığında, GİB’in o tarihte açıkladığı toplam vergi kaybı 100 milyar TL’yi aşmıştı. GİB ayrıca petrol fiyatları ile vergi tutarlarının aynı seviyelerde kalması halinde yıl genelinde oluşacak vergi kaybının daha yüksek seviyelere ulaşabileceğine işaret etmişti.
TRAFİK CEZALARINDA TAHAKKUK 121,3 MİLYAR TL’YE ULAŞTI
Akaryakıt kaynaklı vergi gelirlerinde düşüş yaşanırken trafik para cezalarında ise artış görüldü. Ocak-Temmuz döneminde trafik para cezalarında tahakkuk eden tutar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 58,5 arttı. 2025’in aynı döneminde 76,4 milyar TL olan tahakkuk tutarı, 2026’nın ilk 7 ayında 121,3 milyar TL’ye yükseldi. Aynı dönemde sürücülerden tahsil edilen trafik para cezalarının toplamı ise 52 milyar 621 milyon TL oldu.
YILLIK HEDEFİN YÜZDE 71,7’SİNE ULAŞILDI
2026 yılı bütçesinde trafik para cezalarından yılın tamamında 73 milyar 345 milyon TL gelir elde edilmesi hedeflendi. İlk 7 ayda tahsil edilen 52 milyar 621 milyon TL ile yıllık hedefin yüzde 71,7’sine ulaşıldı. Tahakkuk eden 121,3 milyar TL’lik trafik cezası ise yıllık tahsilat hedefinin yüzde 65,3 üzerine çıktı. İlk 7 ayda tahakkuk eden trafik cezaları ile tahsil edilen tutar arasında 68,6 milyar TL’lik fark oluştu. Ocak-Temmuz döneminde tahakkuk eden 121,3 milyar TL’lik trafik cezasının 52,6 milyar TL’si tahsilata dönüştü. Tahakkuk eden tutar ile tahsil edilen miktar arasındaki fark yaklaşık 68,6 milyar TL olarak hesaplandı. Böylece 2026’nın ilk 7 ayında akaryakıttan alınan ÖTV gelirindeki gerilemeye karşılık trafik cezalarında tahakkuk ve tahsilat tutarlarında artış kaydedildi.
