Türkiye deniz üstü rüzgar enerjisi projeleri için çalışmalarını hızlandırdı. Offshore rüzgar enerjisi kapsamında 19 farklı bölge analiz edilirken, ilk ihalenin 2027 yılında yapılması hedefleniyor. Türkiye’nin bu alandaki kapasite hedefi ise 5 GW olarak açıklandı.
19 BÖLGE DETAYLI ŞEKİLDE İNCELENDİ
Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) Başkanı İbrahim Erden tarafından paylaşılan bilgilere göre, deniz üstü rüzgar projeleri için Hatay’dan başlayarak Karadeniz üzerinden Trakya’ya uzanan geniş bir kıyı hattında toplam 19 farklı bölge analiz edildi. Bu analizlerde yalnızca rüzgar potansiyeli değil, çevresel koruma alanları, balık göç yolları, uluslararası deniz taşımacılığı rotaları, askeri bölgeler ve radar sistemleri gibi çok sayıda faktör dikkate alındı. Son 3-4 yıldır Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile sektör paydaşlarının birlikte yürüttüğü çalışmalar kapsamında, teknik analizlerin yanı sıra finansman modelleri ve ihale süreçleri üzerine de planlamalar yapıldı.
DENİZ DERİNLİĞİ VE COĞRAFYA BELİRLEYİCİ
Deniz üstü rüzgar santrallerinde en önemli kriterlerden biri deniz derinliği olarak öne çıkıyor. Sabit temelli türbinler için genellikle 50-60 metreyi aşmayan alanlar tercih ediliyor. Türkiye’de denizlerin kıyıya yakın bölgelerde hızlı şekilde derinleşmesi, proje geliştirilebilecek alanları sınırlayan unsurlar arasında yer alıyor. Bu nedenle Marmara Denizi ve Kuzey Ege hattı teknik açıdan daha uygun bölgeler olarak değerlendiriliyor. Özellikle Kuzey Ege’den İzmir’e uzanan kıyı hattı ile Marmara çevresinin ilk etapta geliştirilecek projeler için öncelikli bölgeler arasında olduğu belirtiliyor. Bu alanlarda yaklaşık 5 bin megavatlık kapasite potansiyeli bulunduğu ifade ediliyor.
ŞEBEKE VE ALTYAPI KRİTİK
Offshore rüzgar projelerinde üretilen elektriğin karaya taşınması için deniz altı kablolama sistemleri ve yüksek kapasiteli trafo merkezleri gerekiyor. Marmara ve Kuzey Ege bölgelerinin mevcut elektrik tüketim merkezlerine yakın olması, iletim altyapısı açısından avantaj sağlıyor. Ancak artan kapasitenin sisteme dahil edilmesi için iletim tarafında da ek yatırımlar yapılması gerektiği belirtiliyor.
İLK İHALE İÇİN HEDEF 2027
Deniz üstü rüzgar projeleri, karasal santrallere kıyasla daha uzun geliştirme süreçlerine sahip. Bir projenin ihale edilmesinden sonra kurulum süreci genellikle 4-5 yıl sürüyor. Planlamalara göre Türkiye’de ilk ihalenin 2027 yılında yapılması hedefleniyor. Bu takvime bağlı olarak ilk üretim çıktılarının 2030’lu yılların başında görülmesi bekleniyor. Ayrıca 2030-2035 yılları arasında her yıl yaklaşık 1 gigavatlık kurulum gerçekleştirilmesi planlanıyor.
MALİYET VE YATIRIM BÜYÜKLÜĞÜ
Deniz üstü rüzgar santralleri, karasal projelere kıyasla daha yüksek maliyet gerektiriyor. Offshore projelerin kurulum maliyetleri, onshore projelere göre yaklaşık 2,5 ila 3 kat daha yüksek seviyede bulunuyor. Buna karşılık, daha güçlü ve istikrarlı rüzgar akımları sayesinde offshore türbinlerin yüzde 30 ila 50 oranında daha fazla enerji üretimi sağladığı belirtiliyor. Türkiye’nin hedeflediği 5 bin megavatlık kapasite için toplam yatırım büyüklüğünün yaklaşık 15 milyar dolar seviyesinde olacağı öngörülüyor. Bu da yıllık ortalama 2,5 ila 3 milyar dolarlık yatırım anlamına geliyor.
DONANIM
