BİRSU KOÇ-EGETELGRAF/ Mantar, doğru seçildiğinde lezzetli ve besleyici bir gıda olarak sofralarda yerini alıyor. Ancak yapısı gereği hızlı bozulabilen mantarlar, yanlış seçildiğinde hem lezzet kaybına hem de sağlık açısından risk oluşturabilecek durumlara yol açabiliyor. Uzmanlar, alışveriş sırasında birkaç basit kontrolün taze mantarı ayırt etmek için yeterli olduğunu ifade ediyor. Mantarın taze olduğu nasıl anlaşılır? Mantar yıkanır mı soyulur mu? Mantarın bozuk olduğu nasıl anlaşılır? Mantar dolapta uzun süre kalır mı? İşte mantar hakkında bilmeniz gereken tüm bilgiler.
RENGİ VE YÜZEYİ İPUCU VERİYOR
Taze mantarlar genellikle beyaz veya açık krem renginde oluyor. Şapka kısmının pürüzsüz, diri ve lekesiz görünmesi tazeliğin en önemli göstergeleri arasında yer alıyor. Şapkasında sararma, kahverengi ya da siyah lekeler bulunan mantarlar ise tazeliğini kaybetmeye başlamış olabiliyor. Aynı şekilde küf oluşumu görülen mantarlar kesinlikle tüketilmemesi gereken ürünler arasında bulunuyor.
DOKUSU NASIL OLMALI?
Mantar seçerken yalnızca görünüm değil, dokusu da dikkatle incelenmeli. Taze mantar hafifçe bastırıldığında sertliğini koruyor ve süngerimsi bir his vermiyor. Yüzeyinin yapışkan, kaygan veya sümüksü olması ise bozulmanın en belirgin işaretlerinden biri olarak kabul ediliyor. Ayrıca mantarın sap kısmının da diri ve sağlam olması, ürünün tazeliği hakkında önemli bilgiler veriyor.
BOZULDUĞU NASIL ANLAŞILIR?
Uzmanlara göre mantarın kokusu, tazelik konusunda en güvenilir göstergelerden biri oluyor. Taze mantarlar hafif ve hoş bir toprak kokusu taşırken; ekşi, keskin, balığı andıran veya amonyak benzeri kötü kokular bozulmanın başladığını gösteriyor. Bu tür mantarların tüketilmemesi öneriliyor.
ŞAPKANIN ALTINA DA BAKIN
Özellikle kültür ve kestane mantarında şapkanın alt kısmında bulunan lameller de önemli ipuçları sunuyor. Şapkası henüz tam açılmamış ve lamelleri açık renkli olan mantarlar daha taze kabul edilirken, tamamen açılmış ve koyu renk alan lameller mantarın beklediğini gösterebiliyor.
MANTAR NASIL TEMİZLENİR?
Uzmanlar, mantarların mümkün olduğunca suyla uzun süre temas ettirilmemesi gerektiğini belirtiyor. Hafif kirli mantarlar kuru bez veya yumuşak bir fırçayla temizlenebilir. Daha inatçı kirlerde ise hafif nemli bir bez kullanılabiliyor. Çok çamurlu mantarlar ise akan su altında kısa süre yıkanıp hemen kurulanmalı; kesinlikle suda bekletilmemeli.
MANTAR NASIL SAKLANIR?
Mantarların buzdolabında hava alabilen kese kâğıdı veya delikli saklama kaplarında muhafaza edilmesi tavsiye ediliyor. Plastik poşetlerde uzun süre bekletilen mantarlar ise nemlenerek daha hızlı bozulabiliyor. Uzun süre saklanacak mantarların iyice kurutulduktan sonra dondurulması da tazeliğin korunmasına yardımcı olabiliyor.
BU BELİRTİLER VARSA TÜKETMEYİN
Uzmanlar, şu belirtilerin görüldüğü mantarların tüketilmemesi gerektiğini vurguluyor. Yapışkan veya sümüksü yüzey, ekşi ya da amonyak benzeri kötü koku, siyah, kahverengi veya küflü lekeler, aşırı yumuşamış ve kolay dağılan doku ile şapkada yoğun deformasyon ve sulanma. Bu belirtiler görüldüğünde mantarın sağlık açısından risk oluşturabileceği ifade ediliyor.
