Sebze ve meyveleri tüketmeden önce temizlemek, gıda kaynaklı hastalık riskini azaltmak açısından önem taşıyor. Uzmanlar, özellikle marul gibi yapraklı sebzeler ile patates gibi sert yüzeyli ürünlerin aynı yöntemle yıkanmaması gerektiğine dikkat çekiyor.
Cleveland Clinic'te görev yapan diyetisyen Kristin Kirkpatrick, sebze ve meyvelerin temizlenmesi konusunda çeşitli önerilerde bulunurken, marul ve patatesin temizliğinde uygulanabilecek yöntemleri de açıkladı. Yalnızca suyun altında tutmak yerine ürünün yapısına uygun şekilde temizlenmesi gerektiği belirtiliyor.
SEBZELERİN ÜZERİNDEKİ MİKROPLARA DİKKAT
Amerika Birleşik Devletleri Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri (CDC), yıkanmamış sebze ve meyvelerin hastalığa neden olabilecek mikropları taşıyabileceğine dikkat çekiyor. Bu nedenle tüketim öncesinde doğru temizlik yöntemlerinin uygulanması önem taşıyor.
Kirkpatrick'in önerisine göre sebze ve meyveler soğuk suyun altında yıkanmalı ve temizlik sırasında yalnızca su kullanılmalı. Ürünlerin üzerinde bulunan ezilmiş, hasarlı veya bozulmuş bölümlerin de tüketimden önce ayrılması gerekiyor. Bu bölgelerin bakterilerin barınabileceği alanlar oluşturabileceği belirtiliyor.
MARULU YAPRAKLARINA AYIRARAK YIKAYIN
Marul gibi yapraklı sebzelerin temizliğinde daha ayrıntılı bir işlem gerekiyor. Maryland Üniversitesi'nin önerilerine göre marulun yaprakları birbirinden ayrılmalı ve yaprakların kıvrımları arasında bulunan kirlerin uzaklaştırılması için bol suyla durulanmalı.
Çok sayıda kıvrım ve girinti bulunan sebzelerin 1-2 dakika suda bekletilmesi de öneriliyor. Ardından yaprakların süzgeçte süzülmesi ve temiz bir havlu veya salata kurutucusu yardımıyla kurutulması gerekiyor.
Marulun hazırlanmasından önce çürümüş, ezilmiş dış yaprakların ve kök bölümünün ayrılması da önerilen uygulamalar arasında yer alıyor.
PATATESİ SUYUN ALTINDA OVALAYIN
Patates ve elma gibi sert dış yüzeye sahip ürünlerde ise yalnızca suyun altında bekletmek yerine yüzeyin ovalanması tavsiye ediliyor.
Kirkpatrick'e göre patatesin dış yüzeyini soğuk su altında ellerle ovalamak, üzerindeki toprak ve kirin daha etkili şekilde uzaklaştırılmasına yardımcı olabilir. Kalın kabuklu ürünlerde sebze fırçasından da yararlanılabiliyor.
Patatesin soyulmasından önce yıkanması da önem taşıyor. Böylece kabukta bulunan toprak ve mikropların soyma sırasında bıçak aracılığıyla ürünün iç kısmına taşınmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
PATATESLER BUZDOLABINDA SAKLANMAMALI
Patateslerin temizlenmesinin yanı sıra saklama koşullarına da dikkat edilmesi gerekiyor. Harvard'ın tavsiyesine göre patateslerin buzdolabında tutulması önerilmiyor.
Nem, patateslerin daha hızlı bozulmasına yol açabileceğinden ürünlerin serin, kuru ve karanlık bir yerde muhafaza edilmesi tavsiye ediliyor.
SEBZE VE MEYVELER NE ZAMAN YIKANMALI?
Cleveland Clinic uzmanına göre meyve ve sebzeleri tüketmeden hemen önce yıkamak en uygun yöntemlerden biri. Bu uygulama, ürünlerin gereğinden uzun süre nemli kalmasını önlemeye yardımcı oluyor.
Özellikle yapraklı sebzelerin yıkandıktan sonra iyice süzülmesi ve kurutulması önem taşıyor.
TEMİZLİKTE SABUN VE DETERJAN KULLANMAYIN
Maine Üniversitesi'nin önerileri arasında sebze ve meyve temizliği sırasında uygulanması gereken bazı temel hijyen kuralları da bulunuyor.
Yemek hazırlamadan önce ve sonra ellerin sıcak su ve sabunla yıkanması, kesme tahtaları ile mutfak gereçlerinin kullanımdan önce ve sonra temizlenip dezenfekte edilmesi öneriliyor.
Sebzeleri temizlerken sabun veya deterjan kullanılmaması gerektiği belirtilirken, kalın kabuklu ürünlerde sebze fırçasından yararlanılabileceği ifade ediliyor.
Çok sayıda girinti ve kıvrımı bulunan sebzelerin 1-2 dakika suda bekletilmesi, yapraklı sebzelerin ise süzgeçte süzdürülerek temiz bir havlu veya salata kurutucusuyla kurutulması tavsiye ediliyor.
