Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi ve kazı ekibinin bilimsel danışmanı Hüseyin Murat Özgen, Ören’de yapılaşmaya açılmamış yaklaşık 9 bin metrekarelik parselde yürütülen çalışmaların Adramytteion’un çok katmanlı tarihine ışık tuttuğunu söyledi.
Kazılarda, merkezi bir avlunun çevresinde kuzey, doğu ve güney salonlardan oluşan Roma dönemine ait villanın büyük bölümü açığa çıkarıldı. Yaklaşık 750 metrekarelik alanı kaplayan yapının duvarlarının fresklerle, salonlarının ise zengin mozaiklerle bezendiği belirlendi.
MOZAİKLERDE KEDİ, KÖPEK VE KANATLI AT FİGÜRLERİ
Villanın kuzey salonunda bulunan mozaik, figüratif zenginliğiyle öne çıktı. Giriş bölümünün iki yanında, üzerlerinde isimleri bulunan kedi ve köpek figürlerine yer verildiği görüldü.
Hüseyin Murat Özgen, hayvanların üzerinde özel isimlerin bulunmasının bunların muhtemelen evcil olduğunu düşündürdüğünü belirtti.
Mozaikte ayrıca balık, çeşitli kuşlar, tavus kuşu ve Adramytteion’un MÖ 4. yüzyıl sikkelerinde görülen kanatlı at betimi de yer alıyor. Kent sikkelerinde yüzyıllar boyunca görülmeyen kanatlı at motifinin Roma döneminde yeniden ortaya çıkmasının, bu figürün Adramytteion’un kent simgesi olmayı sürdürdüğünü düşündürdüğü belirtildi.
“ZMARAGDİN” İSİMLİ KEDİ DİKKAT ÇEKTİ
Kuzey salonundaki mozaikte yer alan kedinin “Zmaragdin” adıyla yazıtlanması da dikkat çeken ayrıntılar arasında yer aldı. Kedinin yeşil renkli bir minder üzerinde betimlendiği görüldü.
“Zmaragdin” adının Nil bölgesindeki Roma dönemi zümrüt madenleriyle bağlantısının bulunduğu belirtildi.
Mozaikteki bir diğer önemli figür ise Kuzey Afrika mozaiklerinde görülen Pygme betimi oldu. Özgen, kedi ve Pygme figürlerindeki yazıtların mozaikte Nilistik, yani Mısır-Kuzey Afrika bağlantılı bir karakter ortaya koyduğunu ifade etti.
VİLLANIN KUZEY AFRİKA VE MISIR BAĞLANTISI ARAŞTIRILIYOR
Elde edilen bulguların, villanın Kuzey Afrika veya Mısır bağlantılı bir tüccara ait olabileceği ihtimalini gündeme getirdiği belirtildi. Ancak Özgen, bu ihtimalin kesinleştirilebilmesi için yeni bulgulara ihtiyaç olduğunu ifade etti.
Mozaiklerdeki figürler ve yazıtlar, yapının Adramytteion’un Doğu Akdeniz ve Kuzey Afrika bağlantıları açısından da araştırılmasına konu oldu.
DOĞU SALONDA BEREKET TEMALI MOZAİK BULUNDU
Villanın doğu salonunda ise geometrik kompozisyonların yanı sıra meyve dolu bir kupa ve kuşların yer aldığı çok renkli bir panel ortaya çıkarıldı.
Söz konusu kompozisyonun bereket temasını öne çıkardığı değerlendirildi.
Kuzey ve doğu salonlarında bulunan buluntular, yapının MS 2. yüzyıl sonu ile 3. yüzyıl başlarına tarihlendiğini gösterdi. Yıkımın ardından yeniden düzenlenen güney salonun ise MS 4. yüzyıl sonu ile 5. yüzyıl başlarına ait olduğu belirlendi.
AYNI ALANDA HELENİSTİK VE BİZANS İZLERİ
Villa çevresinde Helenistik döneme ait çok evreli temel izleri de tespit edildi. Daha üst kotlarda ise Bizans dönemine ait işlik benzeri kullanım alanları ortaya çıkarıldı.
Hüseyin Murat Özgen, bulguların aynı alanda Helenistik dönemden Roma ve Bizans’a uzanan çok katmanlı bir kültürel süreci belgelediğini vurguladı.
KAZILARDA VİLLANIN İŞLEVİ ARAŞTIRILACAK
Kazı ekibi, yeni parseldeki çalışmaların tamamlanmasının ardından villanın Adramytteion kentindeki konumu ve işlevini daha ayrıntılı şekilde araştırmayı hedefliyor.
Çalışmalarda ayrıca mozaiklerdeki figürlerin Adramytteion’un Doğu Akdeniz ve Kuzey Afrika bağlantılarıyla ilişkisi de daha kapsamlı biçimde incelenecek.
